Çoklu hormon salgılayan pankreatik nöroendokrin neoplaziler (PanNEN / multihormonal tümörler), tek bir tümör odağından birden fazla hormonal ajanın sentezlenip kana verilmesi ile karakterizedir.

1. Çoklu Hormon Üretimi (Multihormonal Tümörler) 2. Hayati TUS Ayrımı: Multihormonal Tümörler vs. MEN Sendromları Sınavlarda ve klinik pratikte bu iki klinik antitenin patofizyolojik ayrımı sıklıkla sorgulanır: TUS Ayırıcı Tanı Özet Tablosu Özellik Multihormonal PanNEN MEN Sendromları (MEN-1, MEN-2) Tümör Odağı Sayısı Genellikle pankreasta tek bir tümör odağı Birden fazla bezde ayrı ayrı multipl tümörler … Devamını oku

Pankreatik polipeptit salgılayan endokrin tümörler (PPomalar)

Pankreatik polipeptit salgılayan endokrin tümörler (PPomalar), kandaki hormon düzeyleri çok yüksek seviyelere ulaşsa bile herhangi bir spesifik klinik belirtiye veya sendroma yol açmadıkları için klinik olarak sadece “kitle lezyonları” (büyüme ve bası belirtileri) şeklinde belirti verirler. Klinik ve TUS Açısından Önemli Özellikleri: Pankreatik polipeptit salgılayan endokrin tümörler (PPomalar), pankreasın Langerhans adacıklarındaki PP hücrelerinden köken alan … Devamını oku

Diyabetik Mikroanjiopati

Diyabetik Mikroanjiopati, diyabetin (şeker hastalığının) en tutarlı morfolojik özelliklerinden biri olan bazal membranların difüz (yaygın) kalınlaşması ile karakterize damarsal bir komplikasyondur. Diyabet hastalarında bazal membranlardaki bu kalınlaşma paradoksal olarak damarların dayanıklılığını artırmaz; aksine, kalınlaşmış olmalarına rağmen diyabetik kılcal damarlar (kapillerler) plazma proteinlerine karşı normalden çok daha sızdırgandır. Morfolojik Özellikler ve Tutulan Yapılar Bazal membran kalınlaşması … Devamını oku

Prostat Adenokarsinomu ve Gleason Skorlaması

Prostat Adenokarsinomu (Prostat Kanseri) Genel Özellikleri Prostat adenokarsinomu, erkeklerde en sık görülen visseral malignite (kanser) olup kansere bağlı ölümlerde akciğer kanserinden sonra ikinci sırada yer alır. TUS ve YDUS patolojisinde BPH ile farkları ve tanı kriterleri sıkça sorgulanır: Gleason Skorlaması ve ISUP Derecelendirmesi Prostat kanserinin histopatolojik derecelendirilmesinde Gleason Sistemi kullanılır. Bu sistem, hücrelerin atipisine (sitolojsine) … Devamını oku

Prostat içindeki temel androjen olan dihidrotestosteron (DHT), testosterondan “tip 2 5-alfa redüktaz” enzimi aracılığıyla dönüştürülür. Bu enzim öncelikle prostatın stromal hücrelerinde bulunur. Tip 1 5-alfa redüktaz karaciğer ve deri gibi prostat dışı alanlarda DHT üretir ve bu DHT kana karışarak prostata ulaşır. DHT, testosterona göre androjen reseptörlerine (AR) daha yüksek afinite gösterir ve daha kararlı bir kompleks oluşturur. AR’ye bağlanan DHT çekirdeğe göç ederek androjen bağımlı genlerin transkripsiyonunu tetikler.

Benign Prostat Hiperplazisi (BPH), 50 yaş üzerindeki erkeklerde en sık görülen iyi huylu prostat büyümesidir ve kanser öncüsü (premalign) bir lezyon değildir. Histolojik kanıtı 80 yaşına varan erkeklerde %90 oranında görülür. Etiyoloji ve Dihidrotestosteron (DHT) Mekanizması Büyüme Faktörleri ve Hücre Ölümü Dengesi BPH gelişiminin temelinde stromal hücre proliferasyonunun artması ve epitel hücre ölümünün (apoptozun) azalması … Devamını oku

Renal Hücreli Karsinom (RCC / Renal Cell Carcinoma) histolojik alt tipler, genetik mutasyonlar ve karakteristik morfoloji

TUS ve yandal sınavlarında en çok sorgulanan histolojik alt tipler, genetik mutasyonlar ve karakteristik morfolojik kelimeler şunlardır: 1. Berrak Hücreli (Clear Cell) RCC – En Sık Görülen Tip (%70-80) 2. Papiller RCC – İkinci En Sık Tip (%10-15) 3. Kromofob RCC – En İyi Prognozlu Tip (%5) RCC Histoloji ve Genetik Karşılaştırma Tablosu RCC Alt … Devamını oku

Sağ taraflı izole varikosel ve Renal Hücreli Karsinom (RCC) ilişkisi

Sağ Taraflı Varikosel Neden Tehlikelidir? (Anatomik Mekanizma) Normal şartlarda varikosel, anatomik nedenlerden dolayı %90 oranında sol tarafta görülür: Klinik İpucu: Eğer orta-ileri yaşlı bir erkekte, hayatında daha önce hiç yokken aniden sağ taraflı izole varikosel gelişirse veya hasta yatma pozisyonuna geçtiğinde bile bu varikosel pakedi küçülmüyorsa, sağ spermatik venin VCI’a döküldüğü yerde bir tıkanıklık var … Devamını oku

Tunika Vaginalis (Tunica Vaginalis) Lezyonları, testisi dıştan saran mezotel kaplı bu boşlukta sıvı, kan veya lenf birikmesiyle karakterize, klinikte skrotal büyümenin en sık nedenleri arasında yer alan patolojilerdir.

TUS ve YDUS (özellikle Patoloji, Üroloji ve Genel Cerrahi) süreçleri için bu bölgenin lezyonları, ayırt edici özellikleri ve klinik incelikleri şu şekildedir: 1. Hidrosel (Hydrocele) – En Sık Skrotal Şişlik Nedeni Tunika vaginalis yaprakları arasında seröz sıvı birikmesidir. Skrotal kesede (torbada) belirgin büyüme ve gerginliğe yol açar. 2. Hematosel (Hematocele) Tunika vaginalis boşluğunda kan birikmesidir. … Devamını oku

İdiyopatik granülomatöz orşit, testis dokusuna sınırlı kalan ve testis kanserlerini klinik/makroskobik düzeyde birebir taklit edebilen, spesifik bir kronik enflamatuar tablodur.

Klinik Sunum ve “Tümör” Taklidi Histopatolojik Ayırıcı Özellik Patogenez Teorileri Hastalığın gelişim mekanizmasında (patogenezinde) net bir etken gösterilemediği için “idiyopatik” kabul edilir; ancak şu dört mekanizmanın rol oynadığı öne sürülmektedir: Spot İpuçları (Soru Çözdüren Kelimeler) 8 yaşındaki erkek hasta, sol testiste son 3 ayda sinsi bir şekilde büyüyen, ağrısız sert kitle şikayetiyle üroloji polikliniğine başvuruyor. … Devamını oku

Fundik bez polipleri (fundic gland polyps), mide poliplerinin önemli bir grubunu oluşturur ve hem sporadik (rastlantısal) olarak hem de APC (ailesel adenomatöz polipozis – FAP nedeni) veya MUTYH DNA tamir geni mutasyonlarına sahip bireylerde (sendromik) gelişebilir.

Klinik ve Etiyolojik Özellikler Kritik Patoloji Notu Fundik bez polipleri (fundic gland polyps) tipik olarak midenin korpus (gövde) ve fundus bölgelerinde yerleşen, düzgün yüzeyli ve keskin sınırlı lezyonlardır. Tekil (soliter) veya çok sayıda (multipl) olabilirler. Histopatolojik Özellikleri Neoplazi ve Kanser Riski (TUS için en kritik ayrım) Mide Poliplerinin TUS Karşılaştırma Tablosu Mide poliplerini sorularda ayırt … Devamını oku