Kalp yetmezliği tipinin daha doğru bir sınıflandırması , ejeksiyon fraksiyonunun veya tek bir kasılma sırasında kalpten pompalanan kan oranının ölçülmesiyle yapılır. Ejeksiyon fraksiyonu yüzde olarak verilir ve normal aralık %50 ile %75 arasındadır.
Tipler şunlardır:
- Azalmış ejeksiyon fraksiyonlu kalp yetmezliği (HFrEF): Artık önerilmeyen eş anlamlılar “sol ventrikül sistolik disfonksiyonuna bağlı kalp yetmezliği” ve “sistolik kalp yetmezliği”dir. HFrEF, %40’tan daha düşük bir ejeksiyon fraksiyonu ile ilişkilidir.
- Daha önce “orta aralıklı ejeksiyon fraksiyonlu kalp yetmezliği” olarak adlandırılan hafif derecede azalmış ejeksiyon fraksiyonlu kalp yetmezliği, %41-49’luk bir ejeksiyon fraksiyonu ile tanımlanır.
- Korunmuş ejeksiyon fraksiyonlu kalp yetmezliği (HFpEF): Artık önerilmeyen eş anlamlılar arasında “diyastolik kalp yetmezliği” ve “normal ejeksiyon fraksiyonlu kalp yetmezliği” yer almaktadır. HFpEF, sol ventrikül sistol sırasında normal şekilde kasılırken, ventrikül sertleştiğinde ve diyastol sırasında normal şekilde gevşemediğinde ortaya çıkar ve bu da dolumu bozar.
- Ejeksiyon fraksiyonu düzelmiş kalp yetmezliği (HFrecovEF veya HFrecEF): Daha önce HFrEF’li olup sol ventrikül ejeksiyonunun tamamen normalleştiği (≥50%) hastalar.
Kalp yetmezliği ayrıca akut veya kronik olarak da sınıflandırılabilir. Kronik kalp yetmezliği, genellikle semptomların tedavisiyle stabil tutulan uzun süreli bir durumdur. Akut dekompanse kalp yetmezliği, kronik kalp yetmezliği semptomlarının kötüleşmesidir ve akut solunum sıkıntısına yol açabilir . Yüksek debili kalp yetmezliği, sol ventrikül diyastolik basıncında artışa neden olan ve pulmoner konjesyona (pulmoner ödem) dönüşebilen artmış kardiyak talep olduğunda ortaya çıkabilir.
Kalp yetmezliği ile yakından ilişkili olan ve kalp yetmezliğinin nedeni olabilecek ancak onunla karıştırılmaması gereken birkaç terim vardır. Kalp durması ve asistol , hiç kalp debisi oluşmadığı durumları ifade eder. Acil tedavi edilmezse, bu olaylar ani ölüme yol açar. Miyokard enfarktüsü (kalp krizi), genellikle tıkalı bir koroner arterin sonucu olarak yetersiz kan akışı nedeniyle kalp kası hasarını ifade eder . Kardiyomiyopati, özellikle kalp kasındaki sorunları ifade eder ve bu sorunlar kalp yetmezliğine yol açabilir. İskemik kardiyomiyopati, kas hasarının nedeninin koroner arter hastalığı olduğunu ima eder. Dilate kardiyomiyopati, kas hasarının kalbin büyümesine yol açtığını ima eder. Hipertrofik kardiyomiyopati, kalp kasının büyümesini ve kalınlaşmasını içerir.
| Fenotip | LVEF | Temel Özellik |
|---|---|---|
| HFrEF | ≤40% | Sistolik disfonksiyon baskın |
| HFmrEF | 41-49% | Ara grup (mid-range/mildly reduced) |
| HFpEF | ≥50% | Diyastolik disfonksiyon baskın |
| HFimpEF | Önceden ≤40%, sonra >40% | Tedaviyle düzelmiş EF |
1. HFrEF (Heart Failure with Reduced Ejection Fraction)
Tanım
LVEF ≤40%
Bu grup klasik sistolik kalp yetersizliğidir.
Patofizyoloji
Kalp kası yeterli kasılamaz.
Örnek nedenler:
- Myocardial Infarction
- Dilate kardiyomiyopati
- İskemik kardiyomiyopati
- Miyokardit
EKO
- EF düşük
- LV dilate
- Duvar hareket kusurları
Mortalitesi en yüksek grup
2. HFmrEF (Heart Failure with Mildly Reduced Ejection Fraction)
Tanım
LVEF 41-49%
Eskiden “mid-range EF” denirdi.
Şimdi:
Mildly Reduced EF
olarak adlandırılır.
Klinik Özellik
Bu grup:
- Kısmen HFrEF’e
- Kısmen HFpEF’e
benzer.
Tedavi
HFrEF tedavilerinden fayda görür.
Özellikle:
- SGLT2 inhibitörleri
- ACEi/ARB/ARNI
- Beta bloker
- MRA
3. HFpEF (Heart Failure with Preserved Ejection Fraction)
Tanım
LVEF ≥50%
Sizdeki EKO:
EF %67
olduğu için bu gruba girer.
Temel Problem
Kasılma korunmuştur.
Sorun:
Gevşeme ve dolum bozukluğudur.
Tipik Bulgular
- LVH
- Sol atriyum genişliği
- Diyastolik disfonksiyon
- BNP yüksekliği
Tipik Hasta
- Yaşlı
- Hipertansif
- Diyabetik
- Obez
- Kadın
4. HFimpEF (Heart Failure with Improved Ejection Fraction)
Tanım
Başlangıç LVEF ≤40% Takipte LVEF >40% ve genellikle EF’de ≥10 puan artış.
Örnek
İlk EKO EF = %30
Tedavi sonrası EF = %48 HFimpEF
Çok Önemli Sınav Noktası
HFimpEF olan hastalarda İlaçlar kesilmez. Çünkü Tedavi kesildiğinde EF tekrar düşebilir. Bu durum özellikle TRED-HF Trial ile gösterilmiştir.
Karşılaştırmalı Tablo
| Özellik | HFrEF | HFmrEF | HFpEF | HFimpEF |
|---|---|---|---|---|
| EF | ≤40 | 41-49 | ≥50 | Önceden ≤40 sonra >40 |
| Ana problem | Kasılma | Karışık | Gevşeme | Düzelmiş sistolik fonksiyon |
| LV | Dilate | Hafif dilate | Hipertrofik/sert | Düzelmiş |
| BNP | Yüksek | Orta-yüksek | Daha düşük olabilir | Değişken |
| SGLT2 | Güçlü endikasyon | Endikasyon | Endikasyon | Devam edilir |
| Beta bloker | Güçlü | Faydalı | Seçilmiş hasta | Devam edilir |
| ARNI | Güçlü | Faydalı | Seçilmiş hasta | Devam edilir |
Soru
LVEF %35 iken optimal tedavi sonrası %52’ye yükselen bir hasta aşağıdaki gruplardan hangisine girer?
A) HFrEF
B) HFmrEF
C) HFpEF
D) HFimpEF
E) HFA-PEFF
Cevap: D
Çünkü hastanın EF’si başlangıçta ≤40 iken takipte >40’a yükselmiştir.