Ses Kıvrımı (Vokal Kord) Paralizileri

https://images.openai.com/static-rsc-4/AmfeclavJT9df3fSGEVKo1wPmhOBuDwubG6Sjwrf7Lw-tFzjvps-GPtb5BCauk0IlltvKiySnZs7YqXz5Orte-jLqcOF-PorVtSxDCTE8O_pwhSvhmSGmBnQXCxFTMNcNe2pJaLnLln9ZH-_ftGAtTD84mm63PB3940TkG7sSv-68Fe1wf_Slw1-_Dywp_m0?purpose=fullsize
https://images.openai.com/static-rsc-4/Ieo5MT7Ke4JbKqNSWYAouIaMuEBjKEJix-ftGhZQAidNdI1Z1LaDeFYJ8P2zFzbqvrQCM-tPwI16e19uJ8rXiH6t5jjmQWPTWtOEA968RKJZNmKAhHmOBJvnmQWqBSQQOO7nh4J9yT010tA08xJmtvIYCd7gtcKYGs2oNPGw_4tpR5mGA3e3UdHbc4aUzkNt?purpose=fullsize
https://images.openai.com/static-rsc-4/ioeLYDTVRikhO7EOVfNgXb4-nQOprDNAD4rvlki9RKqbXCm7a7ZSZt86hQ-iI5PcmlSMTgPvO1vSXCTmXoBh3sVaA84GN3oqClr_PRIB73mzmgd-05dFxaELt1LJGDBvcXu8m2cbPJzP-JaVcRmnWQaFr0WiqaY_-phRDtG5zmM3PuijqPFgZeKf9p6poIhb?purpose=fullsize

Vokal kordların hareketini sağlayan sinirlerin hasarı sonucu ses (fonasyon) ve/veya hava yolu (solunum) bozukluğu gelişmesidir.


İNNERVASYON (EN KRİTİK)

Ana sinir:

Rekürren Laringeal Sinir

  • Tüm intrinsik kaslar
    Hariç: Cricothyroid Muscle

Ek sinir:

Superior Laringeal Sinir

  • Pitch (ses inceltme) kontrolü

ETYOLOJİ (TUS FAVORİ)

En sık:

Tiroid cerrahisi

Diğerleri:

  • Akciğer tümörü (özellikle sol taraf)
  • Mediastinal kitle
  • Travma
  • Enfeksiyon
  • İdiopatik

KLİNİK AYRIM (ÇOK ÖNEMLİ)

Tek taraflı paralizi

  • Ses kısıklığı
  • Nefesli (breathy) ses
  • Aspirasyon

Hayat tehdidi yok

Çift taraflı paralizi

  • Stridor
  • Dispne
  • Hava yolu daralması ❗

ACİL durum

ALTIN NOKTA

Tek taraflı → SES PROBLEMİ
Bilateral → SOLUNUM PROBLEMİ

VOKAL KORD POZİSYONU

En sık:

  • Paramedian pozisyon

TANI

Laringoskopi (altın standart)

ÖZEL DURUM

Superior laringeal sinir hasarı

  • Yüksek notalara çıkamaz
  • Ses inceltme kaybı
  • Özellikle şarkıcılarda belirgin

SOL RLN NEDEN DAHA SIK?

Sol Rekürren Laringeal Sinir

  • Aort arkı etrafından döner
  • Daha uzun → daha fazla risk

TEDAVİ

Tek taraflı:

  • Ses terapisi
  • Medializasyon (enjeksiyon / tiroplasti)

Çift taraflı:

  • Trakeostomi
  • Cerrahi genişletme

ALTIN CÜMLELER

  • “RLN hasarı → vokal kord paralizisi”
  • “Bilateral paralizi → stridor”
  • “Cricothyroid = SLN”
  • “Tiroid cerrahisi en sık neden”

Vokal kord paralizisi = RLN hasarı
Tek taraflı = ses, çift taraflı = solunum