Radyasyon maruziyeti, papiller tiroid kanseri için en güçlü ve en iyi kanıtlanmış risk faktörlerinden biridir.
Özellikle çocukluk çağında maruziyet kritik önemdedir.
İyonizan radyasyon DNA çift zincir kırıkları oluşturur. Oluşan DNA kırıklarına bağlı RET/PTC gen yeniden düzenlenmeleri (en tipik) gelişir.
BRAF mutasyonu radyasyona bağlı olgularda daha az, sporadiklerde daha sıktır.
Radyasyon, gen yeniden düzenlenmesi (rearrangement) üzerinden PTK oluşumunu indükler. **** Nokta mutasyonu üzerinden değil.
Latent dönem; Maruziyetten sonraki 5–10 yıl (bazen 20–30 yıl) lık süreyi kapsar. Bu nedenle çocuklukta ışınlanan hastalar erişkin yaşta PTK ile gelebilir.
Çocukluk çağında baş–boyun radyoterapisi alanlar Nükleer kazalar (örn. Çernobil sonrası çocuklar) Hodgkin lenfoma nedeniyle eski tip RT alan hastalar. Çocuklar erişkinlerden çok daha duyarlıdır.
HİSTOPATOLOJİK ÖZELLİKLER
Papiller yapılar, “Orphan Annie eye” nükleusları, Psammoma cisimcikleri (özellikle radyasyon ilişkili olgularda sık) ile özgünleşir.Lenfatik yayılım eğilimi yüksektir.
En sık servikal lenf nodu metastazı ile gelir. Hematolojik metastaz nadirdir. Prognoz genellikle çok iyidir.