Endometrial bez ve stromanın myometrium içine yerleşmesi tanımı tamdır. 40 yaş üzeri, multiparite (çok doğum yapmış olmak), erken menarş, kısa sikluslar ve geçirilmiş uterin cerrahiler/endometrit en önemli risk faktörleridir. (Not: Klasik endometriozis nulliparlarda daha sıkken, adenomyozis multiparlarda daha sıktır; sınavlarda sık sorulan bir ayrımdır.)
Klinik Triad: Global olarak büyümüş, yumuşak ve hassas uterus (genellikle <14 cm ve mobilitesi korunmuş), menoraji (ağır adet kanaması) ve sekonder dismenore üçlüsü klasik klinik bulgulardır.
MR ve Kesin Tanı: MR’da junktional zon (birleşim bölgesi) kalınlığının >12 mm olması (görseldeki >15 mm klasik eski sınır, >12 mm güncel sınır olarak kabul edilir) çok değerlidir. Kesin tanı ise yalnızca histerektomi materyalinin histopatolojik incelemesi ile konur.
Levonorgestrelli Rahim İçi Araç (LNG-RİA / Mirena): Günümüz jinekoloji pratiğinde ve güncel sınav kaynaklarında, çocuk istemi olmayan veya cerrahi istemeyen hastalarda ilk basamak ve en etkili medikal tedavi seçeneği Levonorgestrelli RİA’dır. Kanamayı ve ağrıyı azaltmada klasik oral tedavilere göre oldukça başarılıdır.
Kesin (Küratif) Tedavi: Ailesini tamamlamış ve semptomları medikal tedaviye dirençli hastalarda tek kesin çözüm histerektomidir
Sınavlar İçin Kritik Karşılaştırma İpucu
Sorularda Adenomyozis genellikle Endometriozis ve Leiomyom (Miyom) ile karşılaştırılır:
- Adenomyozis: 40 yaş üstü, multipar, uterus diffüz (global) büyümüş ve yumuşak, mobilitesi korunmuş.
- Endometriozis: 20-30’lu yaşlar, nullipar, uterus fikse (hareketsiz) ve retrovert, sakrouterin ligamanda nodüller mevcut.
- Leiomyom: Uterus asimetrik (düzensiz konturlu) büyümüş ve sert, genellikle ağrısız menoraji ön planda.
