Enzim İndüksiyonu ve Doz İhtiyacı Artışı (YDUS İç Hastalıkları / Nöroloji)
Soru:
Levotiroksin tedavisi altında ötiroidik olan (TSH: 1.8 mIU/L) hipotiroidili bir hastaya, yeni gelişen fokal nöbetler nedeniyle Fenitoin tedavisi başlanıyor. Nöbetleri kontrol altına alınan hastanın 2 ay sonraki endokrinolojik takibinde TSH düzeyinin 11 mIU/L’ye yükseldiği saptanıyor.
Bu hastada Fenitoin başlanması sonrası TSH düzeyinin yükselmesinin ve levotiroksin dozunun artırılmasının gerekmesinin temel mekanizması aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Fenitoinin tiroid hormonlarının periferik reseptörlerini bloke etmesi
- B) Fenitoinin hepatik sitokrom p450 enzimlerini indükleyerek tiroksin (T4) klirensini ve metabolizmasını hızlandırması
- C) İlacın intestinal kanaldan tiroid hormonu emilimini fiziksel olarak engellemesi
- D) Fenitoinin hipofizden TSH salınımını doğrudan stimüle etmesi
- E) Tiroid hormon bağlayan globulin (TBG) sentezini artırarak serbest T4’ü düşürmesi
Doğru Cevap: B
- Fenitoin, Karbamazepin, Rifampin ve Fenobarbital gibi güçlü CYP enzim indükleyicileri, levotiroksinin karaciğerdeki yıkımını dramatik şekilde artırırlar. Bu ilaçlar tedaviye eklendiğinde hastanın tiroid hormonu ihtiyacı artar ve levotiroksin dozunun yukarı doğru revize edilmesi gerekir.