Tebipenem, oral kullanılabilen ilk karbapenem antibiyotiktir. Geniş spektrumlu olup özellikle çok ilaca dirençli (MDR) Gram-negatif bakterilere karşı geliştirilmiştir.
Genel Özellikler
| Özellik | Bilgi |
|---|---|
| İlaç grubu | Karbapenem |
| Kuşak | Karbapenem (β-laktam) |
| Uygulama | Oral (prodrug: Tebipenem pivoksil hidrobromür) |
| Bakterisidal | Evet |
| Etki mekanizması | PBP’lere bağlanarak hücre duvarı sentezini inhibe eder |
| β-laktamazlara direnç | ESBL’lere karşı dirençlidir, ancak karbapenemazlara duyarlıdır |
Kimyasal Yapı
Karbapenemlerin ortak özellikleri:
- β-laktam halkası
- Kükürt yerine karbon içeren halka (penem yapısı)
- Geniş spektrum
- Çoğu β-laktamaza dayanıklıdır.
Tebipenem, tebipenem pivoksil hidrobromür şeklinde oral alınır ve bağırsaktan emildikten sonra aktif tebipenem formuna dönüşür.
Etki Mekanizması
Tebipenem
↓
Penisilin Bağlayıcı Proteinler (PBP)
↓
Peptidoglikan sentezi inhibisyonu
↓
Hücre duvarı sentezi durur
↓
Bakteri lizisiAntibakteriyel Spektrum
1-Gram Pozitif
Streptococcus pneumoniae, Streptococcus pyogenes, Metisiline duyarlı Staphylococcus aureus (MSSA), Enterococcus faecalis (sınırlı)
2-Gram Negatif
Oldukça güçlüdür.
Escherichia coli, Klebsiella pneumoniae, Proteus mirabilis, Enterobacter cloacae, Citrobacter freundii, Serratia marcescens, Morganella morganii, Providencia spp.
3-Anaeroplar
Bacteroides fragilis, Prevotella, Fusobacterium
4-ESBL Üreten Bakteriler
En önemli kullanım alanlarından biridir. Oldukça etkilidir.
- ESBL (+) E. coli
- ESBL (+) Klebsiella
Etkisiz Olduğu Mikroorganizmalar
1-MRSA
2-Pseudomonas aeruginosa
3-Acinetobacter baumannii
4-Karbapenemaz Üreten Enterobacterales (CRE)
Tebipenem pivoksil, Japonya’da uzun süredir özellikle çocuklarda kullanılmıştır. Tebipenem pivoksil hidrobromür formu ise erişkinlerde komplike üriner sistem enfeksiyonları için klinik çalışmalarda değerlendirilmiştir.
Araştırılan başlıca endikasyonlar:
- Komplike üriner sistem enfeksiyonları (cUTI)
- Akut piyelonefrit
Oral bir karbapenem olması nedeniyle, intravenöz tedaviden ağızdan tedaviye geçiş (step-down) stratejilerinde önemli bir potansiyel taşır.
Farmakokinetik
| Özellik | Bilgi |
|---|---|
| Uygulama | Oral |
| Prodrug | Tebipenem pivoksil hidrobromür |
| Emilim | İyi |
| Dağılım | Doku penetrasyonu iyi |
| Atılım | Böbrek |
| Doz ayarı | Böbrek yetmezliğinde gerekir |
Yan Etkiler
En sık
- Diyare
- Bulantı
- Kusma
- Baş ağrısı
Daha nadir
- Döküntü
- Karaciğer enzim yüksekliği
- Clostridioides difficile enfeksiyonu
- β-laktam alerjik reaksiyonları
Direnç Mekanizmaları
- Karbapenemaz üretimi
- KPC
- NDM
- VIM
- IMP
- OXA-48
- Porin kaybı
- Effluks pompalarının artması
- PBP değişiklikleri (daha nadir)
Diğer Karbapenemlerle Karşılaştırma
| Özellik | Tebipenem | Ertapenem | Meropenem | İmipenem |
|---|---|---|---|---|
| Oral kullanım | ✅ Evet | ❌ Hayır | ❌ Hayır | ❌ Hayır |
| Pseudomonas | ❌ Zayıf | ❌ Zayıf | ✅ Güçlü | ✅ Güçlü |
| ESBL | ✅ Çok iyi | ✅ Çok iyi | ✅ Çok iyi | ✅ Çok iyi |
| Anaerop | ✅ Evet | ✅ Evet | ✅ Evet | ✅ Evet |
| MRSA | ❌ Hayır | ❌ Hayır | ❌ Hayır | ❌ Hayır |
| CRE | ❌ Hayır | ❌ Hayır | ❌ Hayır | ❌ Hayır |
Klinik Avantajları
- İlk oral karbapenem olması nedeniyle hastaneden erken taburculuğa olanak sağlayabilir.
- ESBL üreten Enterobacterales’e karşı ağızdan etkili tedavi seçeneği sunma potansiyeline sahiptir.
- İntravenöz karbapenem ihtiyacını azaltarak sağlık hizmeti kullanımını kolaylaştırabilir.
TUS / YDUS / Başasistanlık İçin Yüksek Verimli Bilgiler
| Soru | Cevap |
|---|---|
| İlk oral karbapenem | Tebipenem |
| Oral kullanılan form | Tebipenem pivoksil hidrobromür |
| ESBL (+) Enterobacterales’e etkili mi? | Evet |
| Pseudomonas aeruginosa‘ya güvenilir etkisi var mı? | Hayır |
| MRSA’ya etkili mi? | Hayır |
| CRE (KPC, NDM, OXA-48 vb.)’ye etkili mi? | Genellikle hayır |
| Başlıca hedef endikasyon | Komplike üriner sistem enfeksiyonları ve akut piyelonefrit |
Sınav İpucu
Tebipenem = “İlk oral karbapenem” şeklinde akılda tutulmalıdır. Özellikle ESBL üreten E. coli ve Klebsiella pneumoniae kaynaklı komplike üriner sistem enfeksiyonlarında, uygun olgularda intravenöz tedaviden oral tedaviye geçiş için geliştirilen önemli bir seçenektir.

Tebipenem pivoxil , diğerlerinin yanı sıra Orapenem markası altında satılan , piyelonefrit dahil olmak üzere komplike idrar yolu enfeksiyonlarının tedavisinde kullanılan bir beta-laktam antibiyotik ilaçtır .
Beta-laktam antibiyotiklerin karbapenem alt grubundan, geniş spektrumlu, ağızdan uygulanan bir antibiyotiktir. Yaygın olarak kullanılan antibiyotiklere karşı antibiyotik direnci kazanmış bakterilerle mücadele etmek için yeni bir ilaç olarak geliştirilmiştir. Tebipenem, ön ilaç formu ağızdan alınabilen ilk karbapenemdir .
Tebipenem pivoxil, sınırlı veya hiç alternatif oral tedavi seçeneği olmayan yetişkinlerde, Escherichia coli , Klebsiella pneumoniae , Enterobacter cloacae tür kompleksi, Klebsiella oxytoca ve Enterococcus faecalis gibi aşağıdaki duyarlı mikroorganizmaların neden olduğu, piyelonefrit dahil olmak üzere, komplike idrar yolu enfeksiyonlarının tedavisinde endikedir .