Sefamisinler, bir grup β-laktam antibiyotiğidir . Sefalosporinlere çok benzerler ve sefamisinler bazen sefalosporin olarak sınıflandırılır.
Sefalosporinler gibi sefamisinler de sefem çekirdeğine dayanmaktadır . Çoğu sefalosporinden farklı olarak, sefamisinler anaerobik mikroplara karşı çok etkili bir antibiyotiktir.
Sefamisinler başlangıçta Streptomyces tarafından üretiliyordu , ancak sentetik sefamisinler de üretildi.
Sefamisinler 7-alfa pozisyonunda bir metoksi grubuna sahiptir.
Ek olarak, sefamisinlerin geniş spektrumlu beta-laktamaz (ESBL) üreten organizmalara karşı stabil olduğu gösterilmiştir, ancak bu endikasyon için klinik uygulamada kullanımları eksiktir.
Sefamisinler, yapısal olarak sefalosporinlere çok benzeyen ancak beta-laktamazlara karşı çok daha yüksek dirence sahip olan, “yarı-sentetik” bir beta-laktam antibiyotik grubudur. Genellikle “ikinci kuşak sefalosporinlerin bir alt grubu” olarak sınıflandırılırlar ancak biyokimyasal olarak kendilerine has bir üstünlükleri vardır.
Yapısal Özellik: 7-alfa-metoksi grubu
Sefamisinleri diğer sefalosporinlerden ayıran temel özellik, sefem halkasının 7. pozisyonuna eklenmiş olan metoksi (-OCH3) grubudur.
Bu küçük metoksi grubu, beta-laktamaz enzimlerinin (bakterilerin ilacı parçalayan enzimleri) beta-laktam halkasına ulaşmasını fiziksel olarak engeller (sterik engel). Bu sayede sefamisinler, birçok sefalosporine dirençli olan bakterilere karşı bile etkinliklerini korurlar.
Antimikrobiyal Spektrum
Sefamisinler, özellikle anaerobik bakterilere karşı olan etkinlikleri ile sefalosporinlerden ayrılırlar:
- Gram-Negatifler: E. coli, Klebsiella, Proteus gibi birçok gram-negatif bakteriye etkilidir.
- Anaeroblar: En önemli üstünlükleri, özellikle Bacteroides fragilis grubu gibi bağırsak florasında bulunan anaerobik bakterilere karşı güçlü etkinlik göstermeleridir.
- Gram-Pozitifler: Gram-pozitif koklara (stafilokoklar gibi) etkileri genellikle zayıftır.
Önemli Temsilcileri
Sefamisin grubunda klinikte en çok tanınan ajanlar şunlardır:
- Sefoksitin (Cefoxitin)
- Sefotetan (Cefotetan)
- Sefmetazol (Cefmetazol)
Klinik Kullanım Alanları
Kardiyovasküler cerrahide veya genel cerrahide bu grubu şu durumlarda sıklıkla görebilirsiniz:
- Abdominal/Pelvik Cerrahi Profilaksisi: Bağırsak florasındaki anaerobları (özellikle B. fragilis) hedef almaları nedeniyle, kontamine olma ihtimali yüksek olan cerrahi prosedürlerde tercih edilirler.
- Dirençli Enfeksiyonlar: Beta-laktamaz üreten ancak karbapenem gerektirmeyen orta şiddetli gram-negatif enfeksiyonlarda kullanılırlar.
Klinik Uyarı (NMTT Yan Zinciri)
Sefamisin grubunun bazı üyeleri (örneğin Sefotetan), tıpkı bahsettiğimiz Latamoxef gibi yan zincirlerinde N-metiltiotetrazol (NMTT) grubu içerir. Bu durum:
- Hipoprotrombinemi (Kanama eğilimi): Vitamin K epoksit redüktazı inhibe ederek pıhtılaşma faktörlerini azaltabilir. ******
- Disülfiram Etkisi: Alkol alındığında ciddi bir “akşamdan kalma/zehirlenme” tablosuna yol açar.********
Özetle: Sefamisinleri, “anaerobik etkinlik eklenmiş ve beta-laktamaz direnci artırılmış sefalosporinler” olarak tanımlamak, cerrahi profilaksideki yerlerini anlamak için yeterlidir.