Streptokokların tanımlanmasında en önemli basamaklar:

Hemoliz tipi
Lancefield grubu
Bacitracin duyarlılığı
Optokin duyarlılığı
Safrada erime
PYR testi
CAMP testi
Hippurat hidrolizi
Bile-esculin
6.5% NaCl’de üreme

1. Hemolize Göre Sınıflama

Grup	Hemoliz	Temsilci
α-hemolitik	Yeşil renk	S. pneumoniae, Viridans
β-hemolitik	Tam hemoliz	GAS, GBS
γ-hemolitik	Hemoliz yok	Enterokoklar, S. bovis

2. En Önemli Streptokokların Laboratuvar Ayrımı

Özellik	S. pyogenes	S. agalactiae	S. pneumoniae	Viridans
Lancefield	A	B	Yok	Yok
Hemoliz	β	β	α	α
Bacitracin	Duyarlı	Dirençli	–	–
PYR	Pozitif	Negatif	Negatif	Negatif
CAMP	Negatif	Pozitif	Negatif	Negatif
Hippurat	Negatif	Pozitif	Negatif	Negatif
Optokin	–	–	Duyarlı	Dirençli
Safrada erime	–	–	Pozitif	Negatif
Kapsül	Hyaluronik asit	Polisakkarit	Polisakkarit	Yok
Hastalık	Farenjit	Neonatal sepsis	Pnömoni	Endokardit

3. β-Hemolitik Streptokokların Ayrımı

Özellik	Grup A	Grup B	Grup C/G
Tür	S. pyogenes	S. agalactiae	S. dysgalactiae
PYR	+	−	−
CAMP	−	+	−
Bacitracin	Duyarlı	Dirençli	Dirençli
Hippurat	−	+	−

Grup A Streptokok (GAS)

Streptococcus pyogenes

Tanı:

β hemoliz
Bacitracin duyarlı
PYR pozitif

Ezber

A grubu = Alfa değil ama Antibiyotik (bacitracin) duyarlı

Grup B Streptokok (GBS)

Streptococcus agalactiae

Tanı:

β hemoliz
CAMP (+)
Hippurat (+)

Ezber

B = Baby

Neonatal:

Sepsis
Menenjit
Pnömoni

4. Alfa-Hemolitik Streptokokların Ayrımı

Özellik	S. pneumoniae	Viridans
Hemoliz	α	α
Optokin	Duyarlı	Dirençli
Safrada erime	Pozitif	Negatif
Kapsül	Var	Yok
Quellung	Pozitif	Negatif
İnhibitör	Optokin	Yok

S. pneumoniae

Tanı:

Alfa hemoliz
Optokin duyarlı
Safrada erir

Mnemonik

Pneumoniae = PO

P → Optokin duyarlı

O → Bile soluble

Viridans Streptokoklar

Örnekler:

S. mutans
S. sanguinis
S. mitis
S. salivarius

Özellik:

Optokin dirençli
Safrada erimez

5. Enterokok ve S. bovis Ayrımı

Özellik	Enterococcus	S. gallolyticus (eski S. bovis)
Hemoliz	γ	γ
Bile-esculin	+	+
6.5% NaCl	+	−
PYR	+	−
Endokardit	+	+
Kolon kanseri ilişkisi	Yok	Çok güçlü

Enterococcus

Türler:

Enterococcus faecalis
Enterococcus faecium

Tanı:

Bile-esculin +
6.5% NaCl +
PYR +

Streptococcus gallolyticus (eski S. bovis)

Tanı:

Bile-esculin +
NaCl negatif

Klinik İnci

S. gallolyticus bakteriyemisi → kolon adenokarsinomu araştırılır.

6. PYR Testi Pozitif Olanlar

PYR (+)

Streptococcus pyogenes
Enterococcus spp.

Ezber:

PE = PYR Positive

P → Pyogenes

E → Enterococcus

7. CAMP Testi

CAMP faktörü:

S. aureus β-lizini ile sinerjik hemoliz oluşturur.

Pozitif

Streptococcus agalactiae

Görünüm

Ok başı (arrowhead)

8. Bile-Esculin Testi

Pozitif:

Enterococcus
Streptococcus gallolyticus

Siyah renk oluşur.

9. Streptokokların Hızlı Ayırım Algoritması

Streptococcus

├─ α hemoliz
│
├─ Optokin duyarlı
│      → S. pneumoniae
│
└─ Optokin dirençli
       → Viridans

β hemoliz

├─ Bacitracin duyarlı
│      → S. pyogenes
│
└─ Bacitracin dirençli
        ↓
     CAMP testi

        +
        → S. agalactiae

γ hemoliz

├─ Bile-esculin +
│
├─ NaCl +
│      → Enterococcus
│
└─ NaCl -
       → S. gallolyticus

Ezber Tablosu

Test	Pozitif Olan
Bacitracin duyarlı	S. pyogenes
PYR	S. pyogenes, Enterococcus
CAMP	S. agalactiae
Hippurat	S. agalactiae
Optokin	S. pneumoniae
Safrada erime	S. pneumoniae
Bile-esculin	Enterococcus, S. gallolyticus
6.5% NaCl	Enterococcus
Quellung	S. pneumoniae

Tek cümlede ezber

Steptococcus Pyogenes = PYR + Bacitracin,

Steptococcus Agalactiae = CAMP + Hippurat,

Steptococcus Pneumoniae = Optokin + Safrada erime,

Steptococcus Enterococcus = PYR + Bile-esculin + Tuz,

Steptococcus Gallolyticus = Bile-esculin + Kolon kanseri.”