Vaughan Williams Antiaritmik İlaç Sınıflaması
Sınıf I: Sodyum Kanal Blokerleri
Etki:
- Hızlı Na⁺ kanallarını bloke ederler.
- Faz 0 depolarizasyon hızını azaltırlar.
Alt gruplara ayrılır:
IA
Aksiyon potansiyel süresi ↑
ERP ↑
İlaçlar:
- Quinidine
- Procainamide
- Disopyramide
EKG:
- QT uzaması
Kullanım:
- Atriyal ve ventriküler aritmiler
IB
Aksiyon potansiyel süresi ↓
İlaçlar:
- Lidocaine
- Mexiletine
Özellikle:
- İskemik ventriküler aritmiler
- MI sonrası VT
IC
En güçlü Na kanal blokajı
İlaçlar:
- Flecainide
- Propafenone
Özellik:
- İletim hızını belirgin yavaşlatır.
- Yapısal kalp hastalığında kullanılmaz.
CAST çalışması nedeniyle MI sonrası kontrendikedir.
Sınıf II: Beta Blokerler
Etki:
- β-adrenerjik reseptör blokajı
İlaçlar:
- Metoprolol
- Propranolol
- Esmolol
Etkiler:
- SA nod otomatisitesi ↓
- AV nod iletimi ↓
Kullanım:
- AF hız kontrolü
- SVT
- Post-MI aritmi profilaksisi
Sınıf III: Potasyum Kanal Blokerleri
Etki:
- Repolarizasyonu uzatırlar.
- ERP ↑
İlaçlar:
- Amiodarone
- Sotalol
- Dofetilide
- Ibutilide
EKG:
- QT uzaması
Risk:
- Torsades de pointes
İstisna
Amiodaron QT uzatsa da torsades riski görece düşüktür.
Sınıf IV: Kalsiyum Kanal Blokerleri
Etki:
- L-tip Ca kanal blokajı
İlaçlar:
- Verapamil
- Diltiazem
Etkiler:
- AV nod iletimi ↓
- AV nod refrakter periyodu ↑
Kullanım:
- AVNRT
- AF hız kontrolü
Sınıf V (Modern Ek Sınıf)
Klasik Vaughan Williams sisteminde yoktur ancak günümüzde kullanılır.
Adenozin
Adenosine
- AV nodu geçici bloke eder.
- AVNRT’nin akut tedavisinde ilk seçenektir.
Digoksin
Digoxin
- Vagal tonusu artırır.
- AV nod iletimini azaltır.
Magnezyum
Magnesium sulfate
- Torsades de pointes tedavisinde kullanılır.
Başasistanlık Düzeyi Yüksek Verimli Tablo
| Sınıf | Kanal | AP Süresi |
|---|---|---|
| IA | Na blok | ↑ |
| IB | Na blok | ↓ |
| IC | Güçlü Na blok | ≈ |
| II | β blok | AV iletim ↓ |
| III | K blok | ↑↑ |
| IV | Ca blok | AV iletim ↓ |
Ezber Kuralı
“Double Quarter Pounder”
- Disopyramide
- Quinidine
- Procainamide
→ Sınıf IA
“Lido-Mex”
- Lidokain
- Mexiletin
→ Sınıf IB
“Flec-Prop”
- Flekainid
- Propafenon
→ Sınıf IC
Çok Sorulan Başasistanlık Sorusu
Aşağıdaki antiaritmiklerden hangisi hem Sınıf I, II, III hem de IV özellikleri gösterir? Cevap: Amiodarone
Çünkü amiodaron esas olarak Sınıf III kabul edilse de;
- Na kanal blokajı
- β blokajı
- K kanal blokajı
- Ca kanal blokajı
özelliklerinin tamamına sahiptir.


Kalp yetmezliğinde sinüs taşikardisi, ventriküler ekstrasistoller saptanabilir. Semptomatik ventriküler aritmisi olan hastalara amiodaron verilebilir.”
Bu ifade genel olarak doğrudur ancak başasistanlık ve güncel kılavuz perspektifinden bazı önemli ayrıntılar vardır.
Kalp Yetmezliğinde Görülen Aritmiler
Kalp yetmezliğinde sık görülen ritimler:
Supraventriküler
- Sinüs taşikardisi
- Atriyal fibrilasyon (en sık)
- Atriyal flutter
- Atriyal taşikardi
Ventriküler
- Ventriküler ekstrasistol (PVC/VES)
- Non-sustained VT
- Sustained VT
- Ventriküler fibrilasyon
Sinüs Taşikardisi Neden Görülür?
Kalp debisi azalınca:
↓ Kardiyak output
Sempatik aktivasyon ↑
Sinüs taşikardisi
Bu genellikle kompansatuar bir mekanizmadır.
Ventriküler Ekstrasistoller
Kalp yetmezliğinde:
- Miyokard fibrozisi
- İskemi
- Dilatasyon
- Elektrolit bozuklukları
nedeniyle sık görülür.
VES sıklığı arttıkça:
- Ani kardiyak ölüm riski
- VT/VF gelişme riski
artar.
Amiodaron Neden Tercih Edilir?
Birçok antiaritmik:
özellikle
- Flekainid
- Propafenon
- Disopiramid
gibi ilaçlar
kalp yetmezliğinde:
- Negatif inotrop etki
- Proaritmi
oluşturabilir.
Bu nedenle kullanılmazlar.
Amiodaronun Avantajları
Amiodarone
- Sol ventrikül fonksiyonunu belirgin bozmaz.
- VT ve VF’de etkilidir.
- AF’de ritim kontrolünde kullanılabilir.
- Kalp yetmezliğinde güvenli antiaritmiklerden biridir.
Güncel Kılavuz İncelemesi
Kalp yetmezliği + semptomatik ventriküler aritmi:
İlk değerlendirme
- İskemiyi araştır
- Hipokalemi?
- Hipomagnezemi?
- İlaç toksisitesi?
- Kalp yetmezliği optimizasyonu?
İlaç Tedavisi
- Beta blokerler (temel tedavi)
- Amiodaron (gerekirse)
Ani Ölüm Riski Yüksekse
LVEF ≤ %35 ve uygun hasta ise:
ICD (İmplante edilebilir kardiyoverter defibrilatör)
günümüzde amiodarondan daha önemli mortalite azaltıcı tedavidir.
Sınav Notu
Kalp yetmezliğinde güvenle kullanılabilen başlıca antiaritmikler:
- Beta blokerler
- Amiodaron
- Dofetilid (bazı ülkelerde)
YDUS / Başasistanlık Sorusu
Kalp yetmezliği ve düşük ejeksiyon fraksiyonu bulunan hastada semptomatik ventriküler taşikardi tedavisinde tercih edilen antiaritmik hangisidir?
A) Flekainid
B) Propafenon
C) Verapamil
D) Amiodaron
E) Disopiramid
✅ Cevap: D) Amiodaron
Çünkü amiodaron, yapısal kalp hastalığı ve kalp yetmezliği bulunan hastalarda ventriküler aritmiler için en güvenli ve en sık kullanılan antiaritmiklerden biridir.