
1. Soru
Romatoid artrit tanısı alan hastaya ilk basamak DMARD başlanıyor. Bir süre sonra ağız ülserleri, makrositoz ve transaminaz yüksekliği gelişiyor.
Bu ilacın temel etki mekanizması aşağıdakilerden hangisidir?
A) JAK inhibisyonu
B) TNF-α nötralizasyonu
C) Dihidrofolat redüktaz inhibisyonu
D) Kalsinörin inhibisyonu
E) Dihidroorotat dehidrogenaz inhibisyonu
Cevap: C) Dihidrofolat redüktaz inhibisyonu
Açıklama:
Metotreksat:
DHF \xrightarrow[DHFR]{} THF
- purin/pirimidin sentezi ↓
- T hücre proliferasyonu ↓
- RA’de “anchor drug”
2. Soru
RA nedeniyle biyolojik ajan kullanan hastada latent tüberküloz reaktivasyonu gelişiyor.
En olası sorumlu ajan aşağıdakilerden hangisidir?
A) Rituksimab
B) Tocilizumab
C) Abatacept
D) İnfliximab
E) Hidroksiklorokin
Cevap: D) İnfliximab
Açıklama:
Anti-TNF ajanlar:
- granülom stabilitesini bozar
- latent TB reaktivasyonu yapabilir
Özellikle:
- infliximab
- adalimumab
yüksek risklidir.
3. Soru
Aşağıdaki ilaçlardan hangisi “TNF-α tuzak reseptörü” olarak etki eder?
A) Adalimumab
B) İnfliximab
C) Certolizumab
D) Etanersept
E) Golimumab
Cevap: D) Etanersept
4. Soru
RA tedavisinde kullanılan ve pyrimidin sentezini inhibe eden ajan aşağıdakilerden hangisidir?
A) Sulfasalazin
B) Leflunomid
C) Metotreksat
D) Abatacept
E) Rituksimab
Cevap: B) Leflunomid
Açıklama:
Leflunomid:
- dihidroorotat dehidrogenaz inhibitörü
- de novo pirimidin sentezi ↓
- aktif T lenfosit proliferasyonu ↓
5. Soru
Leflunomidin aktif metaboliti olan ve multipl skleroz tedavisinde de kullanılan ajan aşağıdakilerden hangisidir?
A) Teriflunomid
B) Tofasitinib
C) Golimumab
D) Sulfasalazin
E) Tocilizumab
Cevap: A) Teriflunomid
6. Soru
Aşağıdaki ilaçlardan hangisi CTLA-4 agonisti olarak T hücre kostimülasyonunu inhibe eder?
A) Rituksimab
B) Tocilizumab
C) Abatacept
D) Tofasitinib
E) Adalimumab
Cevap: C) Abatacept
Açıklama:
Normal aktivasyon:
CD28 + B7 = T hücre aktivasyonu
Abatacept:
- CTLA-4 füzyon proteini
- B7’yi bağlar
- kostimülasyonu engeller
7. Soru
RA tedavisinde kullanılan hangi ajan IL-6 reseptörünü hedefler?
A) Tocilizumab
B) Rituksimab
C) Etanersept
D) Abatacept
E) Certolizumab
Cevap: A) Tocilizumab
8. Soru
IL-6 inhibisyonu sonrası CRP’nin dramatik şekilde baskılanması aşağıdaki ilaçlardan hangisi ile en ilişkilidir?
A) Adalimumab
B) Tocilizumab
C) Sulfasalazin
D) Leflunomid
E) Hidroksiklorokin
Cevap: B) Tocilizumab
Açıklama:
IL-6:
- hepatik akut faz yanıtının ana mediatörüdür
- CRP sentezini artırır
9. Soru
Aşağıdaki ilaçlardan hangisi CD20 pozitif B hücrelerini hedefler?
A) Abatacept
B) Tocilizumab
C) Rituksimab
D) İnfliximab
E) Tofasitinib
Cevap: C) Rituksimab
10. Soru
Rituksimab tedavisi sonrası aşağıdakilerden hangisinin azalması beklenir?
A) Plazma hücreleri
B) Nötrofiller
C) CD20+ B lenfositler
D) Treg hücreleri
E) NK hücreleri
Cevap: C) CD20+ B lenfositler
Açıklama:
CD20:
- pre-B ve matür B hücrelerinde vardır
- plazma hücrelerinde yoktur
11. Soru
RA tedavisinde kullanılan ve JAK-STAT yolunu inhibe eden ajan aşağıdakilerden hangisidir?
A) Tofasitinib
B) Etanersept
C) Tocilizumab
D) Rituksimab
E) Sulfasalazin
Cevap: A) Tofasitinib
12. Soru
Tofasitinibin temel etki mekanizması aşağıdakilerden hangisidir?
A) TNF-α blokajı
B) IL-6 reseptör antagonizması
C) JAK inhibisyonu
D) DHFR inhibisyonu
E) Kalsinörin inhibisyonu
Cevap: C) JAK inhibisyonu
13. Soru
Aşağıdaki ilaçlardan hangisi göz toksisitesi yapabileceğinden düzenli retinal muayene gerektirir?
A) Sulfasalazin
B) Leflunomid
C) Hidroksiklorokin
D) Abatacept
E) Golimumab
Cevap: C) Hidroksiklorokin
Açıklama:
Hidroksiklorokin:
- retinal pigment epiteline toksiktir
- “bull’s eye maculopathy” yapabilir
14. Soru
RA’li hastada kullanılan ilaca bağlı Heinz cisimcikleri ve hemoliz gelişiyor. Hastanın G6PD eksikliği olduğu öğreniliyor.
En olası ilaç aşağıdakilerden hangisidir?
A) Sulfasalazin
B) Tocilizumab
C) Abatacept
D) Rituksimab
E) Tofasitinib
Cevap: A) Sulfasalazin
15. Soru
Aşağıdaki ilaçlardan hangisi kimerik monoklonal anti-TNF antikorudur?
A) Adalimumab
B) Etanersept
C) İnfliximab
D) Certolizumab
E) Golimumab
Cevap: C) İnfliximab
16. Soru
PEGillenmiş Fab fragmanı şeklindeki anti-TNF ajan aşağıdakilerden hangisidir?
A) Etanersept
B) İnfliximab
C) Certolizumab
D) Adalimumab
E) Golimumab
Cevap: C) Certolizumab
17. Soru
RA’de pannus oluşumundan en çok sorumlu hücresel yapı aşağıdakilerden hangisidir?
A) Osteoklast
B) Sinovyal fibroblast + inflamatuvar hücre proliferasyonu
C) Kondrosit hiperplazisi
D) Fibroadenomatöz doku
E) Nötrofil apoptozu
Cevap: B) Sinovyal fibroblast + inflamatuvar hücre proliferasyonu
18. Soru
RA patogenezinde osteoklast aktivasyonunu artırarak kemik erozyonuna yol açan sitokin aşağıdakilerden hangisidir?
A) IL-4
B) IL-10
C) TNF-α
D) IFN-γ
E) TGF-β
Cevap: C) TNF-α
19. Soru
RA’de kullanılan biyolojik ajanlardan hangisi infüzyon reaksiyonu açısından en yüksek riskli ajanlardan biridir?
A) Hidroksiklorokin
B) Leflunomid
C) İnfliximab
D) Sulfasalazin
E) Tofasitinib
Cevap: C) İnfliximab
20. Soru
RA’de aşağıdaki ilaçlardan hangisi hem humoral hem hücresel immün yanıtın kostimülasyon basamağını hedefler?
A) Rituksimab
B) Tocilizumab
C) Abatacept
D) Etanersept
E) Tofasitinib