Granülomatöz inflamasyon CD4+ TH1 lenfositler aracılığıyla gelişir. Bu hücreler interferon-gama sekrete ederek makrofajları aktive ederler.

Sitotoksik T lenfosit aracılı apopitoz: Bu hücreler hedef hücreleri (virüsle enfekte hücre, tümör hücresi, greft hücresi) üzerinde sunulan yabancı antijenleri tanır. Aktivasyondan sonra, sitotoksik T lenfositler perforin salar. Perforin transmembran bir gözenek oluşturur. Granzimleri de hücre içine girip kaspazları aktive ederek apopitoza neden olur.

Örnekler;

Sitotoksik T Lenfositler solid-organ transplantasyonu rejeksiyonu

Nevüslerin kendiliğinden gerilemesi

Viral hepatit sonrası görülen apopitotik Councilman cisimcikleri

Viral enfeksiyon sonrası görülen döküntüler Tip 1 DM da β adacık hücrelerinin yıkımı

—————————–

Hücresel İmmün Yanıt: TH1-Aracılı Granülom ve CD8⁺ Sitotoksik T Hücre Apopitozu

I) Granülomatöz İnflamasyon (CD4⁺ TH1 aracılı)

Mekanizma (Tip IV hipersensitivite – gecikmiş tip)

1. Antijen (örn. mikobakteri) → makrofaj tarafından sunulur
2. CD4⁺ TH1 hücreleri aktive olur
3. IFN-γ salgılar
4. Makrofajlar epiteloid hücreye dönüşür
5. Dev hücre + lenfosit halkası → granülom

Ana sitokinler

• IFN-γ → makrofaj aktivasyonu
• IL-2 → T hücre proliferasyonu
• TNF-α → granülom bütünlüğü

Klinik Örnekler

• Tuberculosis
• Sarcoidosis
• Yabancı cisim granülomu

TNF-α inhibitörleri → latent Tbc reaktivasyonu

II) CD8⁺ Sitotoksik T Lenfosit Aracılı Apopitoz

Mekanizma

1. Hedef hücre MHC-I üzerinde yabancı antijen sunar
2. CD8⁺ T hücresi tanır
3. Perforin → membranda gözenek
4. Granzim B → kaspaz aktivasyonu
5. Hücre apopitoz

Alternatif yol: Fas–FasL etkileşimi

Klasik Klinik Örnekler

Karşılaştırmalı Mega Tablo

Püf Noktaları

• Granülom = IFN-γ bağımlı
• Councilman cisimciği = CD8 aracılı
• Tip 1 DM = hücresel immünite
• Transplant rejeksiyonu → CD8 baskın