Aşağıdakilerden hangisi mide kanseri için genetik risk faktörlerinden biri değildir?
A) BRCA 1 mutasyonu ***
B) A kan grubu
C) E-Cadherin gen mutasyonu
D) Menetrier sendromu
E) Lynch sendromu
Karsinom İçin Genetik Risk Faktörleri; A kan grubu, E-cadherin gen mutasyonu, Lynch sendromu, BRCA 2 mutasyonu ve Menetrier sendromudur.
KARSİNOM İÇİN GENETİK RİSK FAKTÖRLERİ
A Kan Grubu
Genetik yatkınlık göstergesi
- Özellikle:
- Mide adenokarsinomu
- Pankreas kanseri
- Mekanizma:
- Tam net değil
- Mukozal adezyon, inflamasyon ve H. pylori etkileşimi suçlanır
“A kan grubu → mide kanseri riski artar”
E-kaderin (CDH1) Gen Mutasyonu
Hücre–hücre adezyon bozukluğu
- Normalde:
- E-kaderin → epitel hücrelerini bir arada tutar
- Mutasyon sonucu:
- Hücreler kolay ayrılır
- İnvazyon ve metastaz artar
İlişkili karsinomlar
- Diffüz tip mide adenokarsinomu (linitis plastica)
- Lobüler meme karsinomu
Diffüz mide ca = CDH1
Lynch Sendromu (HNPCC)
Mismatch repair (MMR) gen defekti
- Etkilenen genler:
- MLH1, MSH2, MSH6, PMS2
- Sonuç:
- Mikrosatellit instabilitesi
- Hızlı karsinogenez
Artmış risk
- Kolon adenokarsinomu
- Endometrium
- Over
- Mide
- İnce barsak
Ayırt edici özelliği; Ailesel, genç yaş, polipozis yok
BRCA2 Mutasyonu
Homolog rekombinasyonla DNA onarımı bozuktur.
- Çift iplik DNA kırıkları tamir edilemez
- Genom instabilitesi gelişir
Artmış risk
- Meme karsinomu
- Over karsinomu
- Prostat
- Pankreas adenokarsinomu
Not:
BRCA1 → daha çok over
BRCA2 → pankreas + prostat
Ménétrier Sendromu
Premalign mide hastalığıdır.
- Özellikler:
- Dev mide rugaları
- Protein kaybettiren gastropati
- Hipoklorhidri
- Mekanizma:
- TGF-α / EGFR aktivasyonu
- Kronik mukozal proliferasyon
Sonuç
- Mide adenokarsinomu riski artar
Ezber:
Dev rugae + protein kaybı = mide ca riski
TABLO
| Faktör | Mekanizma | Riskli karsinom |
|---|---|---|
| A kan grubu | Mukozal/genetik yatkınlık | Mide |
| CDH1 mutasyonu | Hücre adezyon kaybı | Diffüz mide |
| Lynch sendromu | MMR bozukluğu | Kolon, endometrium |
| BRCA2 | DNA onarım kusuru | Meme, pankreas |
| Ménétrier | Kronik proliferasyon | Mide |
SINAV TUZAKLARI
- ❌ “BRCA sadece meme–over yapar” → YANLIŞ
- ❌ “Lynch = polipozis” → YANLIŞ
- ✅ Diffüz mide ca = E-kaderin
- ✅ A kan grubu = mide ca
TEK CÜMLELİK EZBER
“Mide için A grubu, CDH1 ve Ménétrier; kolon için Lynch; DNA onarımı için BRCA.”