İnsan derisi ve tırnaklarında kolonizasyonu yüksektir
El temasıyla kolay bulaşır → nozokomiyal yayılım
Kateter, parenteral beslenme, protez yüzeylerine güçlü adezyon
Biofilm oluşturur (özellikle santral venöz kateterlerde)
Dev hücreli pnömoni ilişkisi
Daha çok: Prematüre yenidoğanlar, YBÜ hastaları ve Uzun süreli kateter / TPN alanlarda görülür
Histopatoloji: Multinükleer dev hücreler, İnterstisyel inflamasyon, Mantar elemanları (PAS / GMS (+))
- C. albicans
- Germ tüp (+)
- Klamidospor (+)
- 45 °C’de üreyebilir
- C. dubliniensis
- Germ tüp (+)
- Klamidospor (+)
- 45 °C’de üreyemez (albicans’tan ayırıcı)
- C. glabrata
- Psödohif / gerçek hif yapmaz
- Üriner sistem enfeksiyonları
- Kandidemide 2. sıklıkta etken
- C. parapsilosis
- Sağlık çalışanı ellerinden en sık izole edilen Candida
- Kateter ilişkili fungemi
- Dev hücreli pnömoni (özellikle prematüre/YBÜ)
- C. krusei
- Flukonazol’e doğal dirençli
Candida tropicalis
- “Ketokonazol’e doğal dirençlidir” → klasik bilgi değil
- Doğrusu: Azol direnci gelişebilir, ancak doğal (intrinsik) direnç ifadesi krusei için kullanılır Hematolojik malignite + nötropeni ile ilişkilidir
Sınav cümlesi: AML hastasında kandidemi → C. tropicalis düşün
Candida lusitaniae
- Amfoterisin B’ye dirençli olabilir → doğru
- Ancak:
- Nadir bir türdür
- Direnç kazanılmış / değişken olabilir
- Bu yüzden “klasik ezber” ama her soruda beklenmez
Sınavda genelde şu şekilde çıkar: “Amfoterisin B’ye dirençli nadir Candida türü” → C. lusitaniae
Güncellenmiş sınav dostu özet (tek bakışta)
| Tür | Ayırt edici özellik |
| C. albicans | Germ tüp (+), 45 °C |
| C. dubliniensis | Germ tüp (+), 45 °C (–) |
| C. glabrata | Hif yok, üriner enf., kandidemi |
| C. parapsilosis | El florası, kateter, dev hücreli pnömoni |
| C. tropicalis | Nötropeni, AML |
| C. krusei | Flukonazol dirençli |
| C. lusitaniae | Amfoterisin B direnci |