RHODOTORULA RUBRA
Genel Özellikler
- Pigmentli maya mantarıdır
- Bazı suşları kapsüllüdür ( çeldirici ip ucu)
- Karotenoid pigment üretir → Pembe-kırmızı koloniler
- Candida ile karışmaz, rengi tipiktir
Laboratuvar Özellikleri
- Non-fermentatif
- Üreaz (+)
- Biyofilm oluşturabilir (kateter enfeksiyonları için kritik)
Mikroskop:
- Oval, tomurcuklanan maya hücreleri
- Kapsül bazı suşlarda görülebilir → Cryptococcus ile karışabilir ama pigment var → ayırt edici!
Doğal Yaşam Alanı
- Nemli bölgeler:
✔ Banyolar
✔ Diş fırçaları
✔ Duş başlıkları - İnsan vücudunda:
✔ Tırnak
✔ Cilt
✔ Saç
→ Çevresel maya olarak da bilinir
Klinik Önem (Oportunistik Mantar)
Sağlıklı kişilerde genelde kolonizasyondur.
Ancak aşağıdaki gruplarda ciddi enfeksiyon yapabilir:
Risk Grupları:
- İmmün yetmezlik (HIV, kemoterapi)
- Kanser hastaları
- Santral venöz kateter kullananlar
- TPN alan hastalar
- Renal yetmezlik
- Steroid kullanımı
Klinik tablolar:
- Kateter ilişkili fungemi (en sık)
- Menenjit (özellikle VP şantlı hastalar)
- Endokardit
- Peritonit (Diyaliz hastalarında)
- Pulmoner enfeksiyonlar
- Deri/subkutan enfeksiyonlar
Kandida ile karışır ama: Rhodotorula azollere dirençlidir.***
Tedavi
Etkili ajanlar:
Amfoterisin B (ilk tercih)
Flusitozin
Dirençli olduğu ilaçlar:
Azoller (flukonazol, vorikonazol dahil)
Ekinokandinler (kaspofungin, mikafungin, anidulafungin)
Bu direnç paterni önemlidir.****
Rhodotorula ve Cryptococcus
| Özellik | Rhodotorula | Cryptococcus |
|---|---|---|
| Pigment | Pembe-kırmızı | Renksiz |
| Kapsül | Bazı suşlarda | Belirgin kapsül |
| Üreaz | Pozitif | Pozitif |
| Habitat | Nemli çevre, kateter | Kuş dışkısı |
| Duyarlılık | Azollere dirençli | Azoller etkilidir |
| Tedavi | AmB + flusitozin | AmB + flusitozin (+flukonazol idame) |
EZBER CÜMLESİ
“Pembe-kırmızı maya = Rhodotorula.
Üreaz (+), kateter fungemisi yapar.
Azoller ve ekinokandinler etkisiz; AmB + flusitozin en iyi tedavidir.”