İçeriğe atlaMekanizma
- Normalde HDAC enzimleri histonlardan asetil gruplarını uzaklaştırır → kromatin yoğunlaşır → transkripsiyon baskılanır.
- HDAC inhibitörleri (HDACi): Histonların asetilasyonunu artırır → kromatin gevşer → tümör baskılayıcı genlerin ekspresyonu artar.
- Sonuç: Hücre döngüsü durdurma, apoptoz, farklılaşma.
Klinikte Kullanılan HDAC İnhibitörleri
- Vorinostat (SAHA, suberoylanilid hydroxamic acid)
- Endikasyon: Kutanöz T hücreli lenfoma (CTCL)
- Romidepsin
- Endikasyon: CTCL, periferik T hücreli lenfoma
- Belinostat
- Endikasyon: Periferik T hücreli lenfoma
- Panobinostat
- Endikasyon: Multipl miyelom (bortezomib ve deksametazon ile kombine)
Araştırma Aşamasındaki / Diğer HDACi
- Valproik asit (antiepileptik; aynı zamanda zayıf HDAC inhibitörü etkisi var).
- Mocetinostat, Entinostat (çalışma aşamasında).
Klinik Etkiler
- Antiproliferatif etki
- Apoptozis indüksiyonu
- Tümör baskılayıcı genlerin yeniden ekspresyonu
- İmmün modülasyon
Yan Etkiler
- Yorgunluk, bulantı, ishal
- Miyelosupresyon
- QT uzaması (özellikle panobinostat, romidepsin)
Özet
- Histon deasetilaz inhibitörleri = epigenetik tedavi ajanları.
- Özellikle T hücreli lenfomalar ve multipl miyelom tedavisinde kullanılır.
- Örnekler: Vorinostat, Romidepsin, Belinostat, Panobinostat.