Tanım
- LH reseptörünün aktivasyon (gain-of-function) mutasyonu sonucu gelişir.
- Otozomal dominant geçişlidir.
- Testislerdeki LH reseptörleri LH uyarısı olmadan da sürekli aktiftir.
- Bunun sonucunda erken yaşta testosteron fazlalığı ortaya çıkar.
Klinik Özellikler
- Sadece erkek çocuklarda görülür (kızlarda fenotipik etki yoktur çünkü LH reseptör aktivasyonu o kadar güçlü östrojen üretimine yol açmaz).
- LH ve FSH bağımsız (gonadotropinden bağımsız) puberte → bu nedenle “periferik (gonadotropin-independen) puberte prekoks” grubundadır.
- Bulgular:
- 2–4 yaş civarında erken pubik kıllanma, penis büyümesi
- Hızlı kemik maturasyonu
- Testisler normal büyüklükte veya hafif büyük (çünkü büyüme LH/FSH’ye değil reseptör mutasyonuna bağlı)
- İleri yaşlarda kısa boy (erken epifiz kapanması nedeniyle)
Laboratuvar
- LH ve FSH düşük (çünkü hipofizden bağımsız bir mekanizma).
- Testosteron yüksek.
- GnRH testi sonrası gonadotropinlerde artış olmaz (hipotalamo-hipofizer aks devre dışı).
Tedavi
- GnRH analogları etkisizdir (çünkü aks bağımsız).
- Tedavi seçenekleri:
- Ketokonazol (steroid sentezini baskılar)
- Spironolakton (androjen reseptör blokajı)
- Aromataz inhibitörleri (androjen → östrojen dönüşümünü engeller, epifiz kapanmasını yavaşlatır)
- Günümüzde selektif LH reseptör antagonistleri araştırılmaktadır.
Ayırıcı Tanı
- Santral puberte prekoks (GnRH-bağımlı, LH/FSH yüksek olur).
- Adrenal tümörler veya konjenital adrenal hiperplazi (21-hidroksilaz eksikliği) → androjen fazlalığı yapar ama adrenal kaynaklıdır.
- Testis tümörleri (Leydig hücre tümörü) → lokal testiküler kitle ile seyreder.
Özet:
Testotoksikoz, LH reseptör aktivasyon mutasyonu sonucu gelişen, erkek çocuklarda gonadotropinden bağımsız erken puberte ile seyreden otozomal dominant bir hastalıktır. LH/FSH baskılıdır, testosteron yüksektir, GnRH analogları etkisizdir.