Neonatal hemakromatoz, yenidoğanlarda nadir görülen, karaciğerde aşırı demir birikimiyle karakterize, ciddi ve genellikle ölümcül olabilen bir hastalıktır. Genellikle herediter hemokromatoza bağlı değildir, farklı bir patofizyolojiye sahiptir.

Neonatal Hemakromatoz

Tanım:

  • Yenidoğan döneminde görülen, karaciğer ve diğer organlarda (özellikle kalp, pankreas, adrenal bezler) aşırı demir birikimi ile karakterize multisistem hastalık.
  • Genellikle fetal demirin aşırı emilimi veya depolanması sonucu gelişir.
  • En sık görülen nedeni, gestasyonel alloimmün hastalık (fetal akeriyozis, maternofetal alloimmünite).

Patofizyoloji:

  • Fetal aşırı demir birikimi → hücresel hasar, karaciğer fibrozisi ve organ yetmezliği.
  • Neonatal dönemde demir metabolizması farklıdır; doğrudan herediter hemokromatozla ilişkili değildir.
  • Maternal antikorlar veya genetik faktörler etkili olabilir.

Klinik Bulgular:

  • Sarılık (ikterus)
  • Hepatosplenomegali
  • Koagülopati
  • Asit
  • Anemi
  • Kalp yetmezliği (demir birikimine bağlı)
  • Solunum sıkıntısı
  • Düşük Apgar skorları

Tanı:

  • Klinik ve laboratuvar bulguları (demir yüksekliği, ferritin artışı)
  • Karaciğer biyopsisi: Periportal ve parankimal demir birikimi
  • MRI: Karaciğerde demir birikimi gösterilebilir.
  • Genetik testler (nadiren)

Tedavi:

  • Erken tanı kritik
  • Plazmaferez ve immünsüpresif tedavi (IVIG, steroidler)
  • Demir şelasyon tedavisi (Desferoksamin)
  • Destekleyici bakım (koagülopati, kalp yetmezliği için)

Prognoz:

  • Tedavi edilmezse mortalite yüksek
  • Erken müdahale ile yaşam şansı artar

Püf Noktası:

  • Yenidoğanlarda karaciğer yetmezliği + demir birikimi varsa neonatal hemakromatoz düşünülmeli.
  • Genellikle erken dönemde ağır karaciğer hastalığı tablosu vardır.