TANIM
Paroksismal hemikraniya;
- Tek taraflı (unilateral),
- Kısa süreli,
- Sıklıkla orbital, supraorbital veya temporal bölgede,
- Çok şiddetli,
- Otonomik semptomlarla birlikte olan
- Günde birçok kez tekrarlayan baş ağrısı ataklarıdır.
Tanıyı kesinleştiren özellik: İndometazin tedavisine dramatik yanıt.
SINIFLANDIRMA
| Tip | Özellik |
| Kronik PH | Ataklar >1 yıldır sürer, hiç kaybolmaz veya çok kısa remisyonlar olur |
| Episodik PH | Ataklar haftalar-aylar sürer, ardından ağrısız dönemler olur |
KLİNİK ÖZELLİKLER
| Özellik | Açıklama |
| Atak süresi | 2–30 dakika |
| Atak sıklığı | Günde 5–40 kez |
| Yerleşim | Hep aynı tarafta, genellikle orbital veya temporal |
| Ağrı tipi | Delici, saplanıcı, çok şiddetli |
| Otonomik semptomlar | Gözde yaşarma, konjunktival injeksiyon, nazal tıkanıklık, rinore, ptoz, miyozis |
| Aura | YOK (migrenle farkı) |
| Cinsiyet eğilimi | Kadınlarda daha sık (K/E ≈ 3/1) — klasterin tersine |
TEDAVİ
| Tedavi | Açıklama |
| İndometazin | Tanı koydurucudur: 25–75 mg/gün ile dramatik yanıt alınır (tam geçme) |
| Triptanlar, ergotamin, O2 | Etkili değildir |
| Uzun dönem tedavi | Düşük dozda indometazin + gastroprotektif (örn. PPI) |
GÖRSEL AYIRICI NOKTALAR
- Klaster baş ağrısına benzer otonomik bulgular, ancak:
- Klaster: erkeklerde, ataklar >15 dk–3 saat, geceleri eğilimli
- PH: kadınlarda, daha kısa süreli ve daha sık
İPUÇLARI
| Soru Şekli | Cevap |
| “Günde 10-20 kez gelen, tek taraflı göz çevresi ağrısı olan kadın hasta” | Paroksismal hemikraniya |
| “İndometazine dramatik yanıt” | Paroksismal hemikraniya |
| “15 dakikadan kısa süren, çok sık tekrarlayan baş ağrısı + lakrimasyon” | Paroksismal hemikraniya |
| “Klaster benzeri ancak triptanlara yanıt vermeyen, kadın hasta” | Paroksismal hemikraniya |
AYIRICI TANIDA DİKKAT
| Tanı | Farkı |
| Klaster baş ağrısı | Atak süresi daha uzun, erkeklerde sık, gece sıklığı, oksijene yanıt |
| SUNCT/SUNA | Daha kısa (5–240 saniye), çok sık, otonomik belirgin |
| Küme migren | Aura olabilir, otonomik semptomlar daha az |
| Kronik migren | Ataklar saatler sürer, indometazine yanıt vermez |
KISA ÖZET
Paroksismal hemikraniya, kadınlarda sık, çok şiddetli kısa süreli baş ağrıları ile karakterizedir. Günde birçok atak olur. Otonomik bulgular eşlik eder. Tanıda en belirleyici özellik, indometazine mutlak yanıt alınmasıdır.