Ornithonyssus bacoti ve Kemirgen Akarı Dermatiti
- Birincil Konakçılar: Ornithonyssus bacoti da öncelikli olarak sıçanlar ve fareler gibi kemirgenlerin parazitidir. Bu akarlar, kemirgenlerin yuvalarında ve üzerlerinde yaşayarak kanlarıyla beslenirler.
- İnsanlara Bulaşma: Kemirgen popülasyonları azaldığında (örneğin haşere kontrolü, gıda kaynaklarının tükenmesi veya ölümler sonrası) veya kemirgenler insanların yaşam alanlarını terk ettiğinde, akarlar konakçı arayışıyla insanlara yönelebilirler. Bu durum, özellikle tropikal ve subtropikal bölgelerde yaygındır, ancak dünya genelinde görülebilir.
- Klinik Belirtiler: İnsanları ısırdıklarında, şiddetli kaşıntıya neden olan kırmızı, papüler lezyonlar (kabartılar) oluştururlar. Bu lezyonlar genellikle kümelenmiş veya çizgi şeklinde görülebilir ve ciltte “kemirgen akarı dermatiti” olarak bilinen bir alerjik veya irritatif reaksiyona yol açar. Kaşıntı geceleri daha da kötüleşebilir.
- Kontrol: Enfeksiyonun önlenmesi, kemirgen popülasyonlarının kontrol altında tutulması ve yaşam alanlarının hijyenine dikkat edilmesiyle sağlanır.
Ornithonyssus bacoti, insanlar için doğrudan bir tehdit oluşturan ve kaşıntılı cilt lezyonlarına neden olan önemli bir akar türüdür.
30 yaşında erkek hasta, 1 haftadır artan yoğun kaşıntı ve vücudunda kızarık döküntüler şikayetiyle başvuruyor. Kaşıntı özellikle geceleri belirginleşiyor. Lezyonlar gövde, boyun ve ekstremitelerde dağınık papülopüstüler yapıda.
Hasta yeni bir deterjan, sabun veya ilaç kullanmadığını belirtiyor. Ancak son birkaç gündür evde fare istilası olduğunu ve evde sürekli olarak kemirgen sesleri duyduğunu ifade ediyor. Ayrıca, fare zehiri kullandıklarını ve evde fare ölüleri bulunduğunu söylüyor.
Fizik muayenede: Gövde ve ekstremitelerde eritamatöz papüller, bazı bölgelerde ekskoriyasyonlar var. Parmak aralarında uyuz lehine tünel izlenmiyor.
Soru:
Bu hastadaki dermatolojik bulguların en olası nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
A) Sarcoptes scabiei
B) Ornithonyssus bacoti
C) Pediculus humanus corporis
D) Cimex lectularius
E) Dermatofitoz
Doğru Yanıt: B) Ornithonyssus bacoti
Gerekçe:
- Tropikal sıçan akarı (Ornithonyssus bacoti), özellikle farelerin evlerde öldüğü veya barınaklarını terk ettiği durumlarda konaksız kalır ve insanlara saldırır.
- Gündüz-gece aktif olabilir. Ateş yapmaz ama şiddetli kaşıntı ve papülöz döküntü oluşturur.
- Akar genellikle insan derisinde kalıcı parazit değildir; temas sonrası altta yatan kemirgen enfestasyonu ortadan kaldırıldığında lezyonlar düzelir.
Ayırıcı Tanılar:
| Tanı | Ayırıcı Özellikler |
| Sarcoptes scabiei | Parmak arası, genital bölge, gece kaşıntısı, tüneller |
| Pediculus humanus corporis | Giysi dikiş yerlerinde yumurta; vücut bitidir |
| Cimex lectularius | Gece ısırıkları, lineer dizilimli papüller (“kahvaltı-öğle-akşam” dizisi) |
| Dermatofitoz | Kenarları aktif halkasal lezyonlar |