Görevi, omuriliği ve meninksleri koksikse sabitleyerek omurilik kanalında stabilizasyon sağlamaktır.
Filum Terminale Externum (Ligamentum Coccygeum)
Tanım: Filum terminale externum, pia mater kaynaklı olan filum terminale internum’un, dura mater ve arachnoidea mater’in S2 seviyesinde sonlanmasından sonra başlayan devamıdır. Bu yapı fibröz bir bant şeklindedir.
Embriyolojik ve Anatomik Yapı:
Filum terminale internum: Pia mater’den oluşur. Conus medullaris’ten başlar, S2’ye kadar uzanır.
Filum terminale externum: S2 seviyesinde sonlanan dura ve arachnoidea mater, filum internum’u sararak bir “dış fibröz uzantı” haline getirir. Bu yapı koksiks’e (Co1–Co2) kadar uzanır ve koksikse yapışır. Diğer adı: Ligamentum coccygeum olarak da adlandırılır.
Görev ve Klinik Önemi:
- Stabilizasyon sağlar:
Spinal kordun hareketini sınırlar, yukarı-aşağı kaymasını engeller. - Meninkslerin ve omuriliğin sabit kalmasını sağlar.
Özellikle dikey pozisyonda ve travmalarda kordun korunmasına katkıda bulunur. - Cerrahi tanımlamada önemli bir işarettir.
Örneğin: Tethered cord sendromu gibi durumlarda gerilimi gösterir.
Klinik İlişki:
Tethered cord (gerilmiş omurilik sendromu):
Filum terminale kalınlaşır ve konus medullaris’i aşağıya çekerek nörolojik semptomlara neden olabilir.
Genellikle cerrahi olarak filum terminale kesilerek tedavi edilir.
Kısa Notlarla Akılda Kalması İçin:
İnternum → Pia → S2’ye kadar
Externum → Pia + dura (sarmalanmış) → Co1’e kadar
Görev → Stabilizasyon
Klinik → Tethered cord
——————————
1. Filum terminale externum aşağıdaki yapılardan hangisinin uzantısıdır?
A) Pia mater
B) Arachnoidea mater
C) Dura mater
D) Hem pia hem dura mater
E) Sadece spinal sinir kökleri
Doğru Cevap: D) Hem pia hem dura mater
Filum terminale internum, pia mater’den oluşur; externum kısmı ise dura mater ve arachnoidea’nın S2’de sonlanması sonrası devam eden fibröz yapıdır.
2. Filum terminale externum’un koksiks’e tutunmasının temel fonksiyonu nedir?
A) BOS üretimi
B) Omurilik kanalı genişliğini korumak
C) Omuriliği sabitlemek ve stabilizasyon sağlamak
D) Cauda equina’ya destek sağlamak
E) Epidural boşluk oluşturmak
Doğru Cevap: C) Omuriliği sabitlemek ve stabilizasyon sağlamak
Koksiks periostuna bağlanarak, spinal kordun yukarı-aşağı hareketini sınırlar ve konumunu korur.
3. Filum terminale externum hangi vertebral seviyeler arasında yer alır?
A) L1–L2
B) L2–S2
C) S2–Co1
D) T12–L1
E) S1–S3
Doğru Cevap: C) S2–Co1
S2’de dura mater ve arachnoidea sona erer, buradan sonra başlayan filum terminale externum Co1 seviyesine, yani koksiks’e kadar uzanır.