CİLT I: PATOFİZYOLOJİ VE ETİYOLOJİ (1 – 10)
1. Waterhouse-Friderichsen Sendromu’nun (WFS) temel patofizyolojik tanımı aşağıdakilerden hangisidir?
A) Renal arter stenozuna bağlı sekonder hiperaldosteronizm
B) Hipofiz adenomuna bağlı kronik adrenokortikal yetmezlik
C) Genellikle sepsis nedeniyle oluşan, adrenal bezlerdeki kanamalara bağlı akut böbrek üstü bezi yetmezliği
D) Otoimmün adrenalit sonucu gelişen yavaş ilerleyişli Addison hastalığı
E) Jukstaglomerüler aparat hiperplazisine bağlı sodyum kaybı
2. WFS tablosunda adrenal bezlerde görülen kanama paternleri göz önüne alındığında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
A) Her zaman sadece sol adrenal bez tutulur.
B) Tek taraflı (unilateral) tutulum çok daha yaygındır.
C) İki taraflı (bilateral) adrenal bez kanaması daha yaygındır.
D) Kanama sadece adrenal medulla ile sınırlıdır, korteks korunur.
E) Adrenal kanama her zaman kronik kalsifikasyonla başlar.
3. WFS tablosunu tetikleyen en tipik, klasik ve akut seçici enfeksiyona yol açan bakteriyel patojen aşağıdakilerden hangisidir?
A) Pseudomonas aeruginosa
B) Neisseria meningitidis
C) Streptococcus pneumoniae
D) Staphylococcus aureus
E) Haemophilus influenzae
4. Yetişkin ve yaşlı popülasyonda menenjit ile sıkça ilişkilendirilen ve WFS’ye neden olabilen bakteriyel patojen aşağıdakilerden hangisidir?
A) Capnocytophaga canimorsus
B) Staphylococcus aureus
C) Neisseria meningitidis
D) Streptococcus pneumoniae
E) Mycobacterium tuberculosis
5. Böbrek üstü bezlerinin hemorajik yıkımına ve mineralokortikoid eksikliğine neden olan “tüberküloz istilası” ile WFS tablosu oluşturabilen etken hangisidir?
A) Pseudomonas aeruginosa
B) Haemophilus influenzae
C) Mycobacterium tuberculosis
D) Capnocytophaga canimorsus
E) Staphylococcus aureus
6. Son zamanlarda, özellikle “çocuklarda” gelişen WFS vakalarında rol oynadığı tespit edilen Gram-pozitif kok aşağıdakilerden hangisidir?
A) Streptococcus pyogenes
B) Streptococcus agalactiae
C) Staphylococcus aureus
D) Pseudomonas aeruginosa
E) Mycobacterium tuberculosis
7. Köpek ısırması veya teması hikayesi olan sepsis hastalarının otopsilerinde saptanan ve WFS’ye özgü adrenal kanama ile ilişkilendirilen mikroorganizma hangisidir?
A) Haemophilus influenzae
B) Neisseria meningitidis
C) Capnocytophaga canimorsus
D) Pseudomonas aeruginosa
E) Streptococcus pneumoniae
8. Özellikle bağışıklık sistemi zayıflamış (immünsuprese) kişilerde adrenal yetmezliğe ve WFS benzeri tabloya yol açabilen viral etken aşağıdakilerden hangisidir?
A) Ebola virüsü
B) Sitomegalovirüs (CMV)
C) İnfluenza virüsü
D) Hepatit B virüsü
E) Rotavirüs
9. Fulminan seyirli, viral kaynaklı akut adrenal yetmezliği ve WFS benzeri kanamalı tabloları tetikleyebilen viral hemorajik ateş etkeni hangisidir?
A) Rinovirüs
B) Adenovirüs
C) Ebola virüsü
D) Epstein-Barr virüsü
E) Varisella zoster virüsü
10. Neisseria meningitidis kaynaklı ezici bakteriyel enfeksiyon seyrinde; büyük kan akışına, organ yetmezliğine, şoka ve adrenal kanamaya yol açan tablonun genel tıbbi adı nedir?
A) Tifo
B) Melioidosis
C) Meningokoksemi
D) Ruam
E) Lyme hastalığı
CİLT II: KLİNİK BELİRTİLER VE SEMPTOMATOLOJİ (11 – 20)
11. WFS tablosunun başlangıç semptomları düşünüldüğünde aşağıdakilerden hangisi “spesifik olmayan” ilk bulgulardan biri değildir?
A) Ateş
B) Titreme
C) Kusma
D) Baş ağrısı
E) Erken dönem dil atrofisi
12. Meningokok sepsisine bağlı gelişen WFS’de döküntülerin klinik ilerleyiş sırası aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?
A) Önce maküler (tifo gül lekelerine benzer), hızla peteşiyal ve purpurik hale gelerek koyu gri renk alır.
B) Önce veziküler, sonra püstüler ve en son deskuamasyon gösteren döküntü.
C) Önce ürtikeryal, sonra papüler ve kalıcı hiperpigmente lezyonlar.
D) Sadece ekstremitelerde sınırlı eritema nodozum benzeri yapılar.
E) Merkezden çevreye yayılan hedef (hedef tahtası) benzeri eritema multiforme lezyonları.
13. Neisseria meningitidis tarafından neden olunan WFS tablosu için aşağıdakilerden hangisi klinikte yanıltıcı olabilen paradoksal bir kuraldır?
A) Hastalarda her zaman aşırı hipertansiyon görülür.
B) Bu şiddetli meningokok hastalığı formunda, genellikle menenjit görülmez.
C) Lomber ponksiyonda beyin omurilik sıvısı her zaman tamamen normal basınçtadır.
D) Hastalık sadece 65 yaş üstü erkeklerde görülür.
E) Döküntüler hiçbir zaman purpurik faza geçmez.
14. WFS hastalarında septik şoka ve ağır periferik perfüzyon bozukluğuna bağlı olarak ekstremitelerde (el ve ayaklarda) görülebilecek aşırı bulgu hangisidir?
A) Sarılık
B) Siyanoz
C) Kızarıklık (Flushing)
D) Ödem olmaksızın aşırı terleme
E) Palmar eritem
15. Aşağıdakilerden hangisi metinde WFS’nin karakteristik ve spesifik fizik muayene özellikleri arasında sayılan oral/fasiyal bulgulardan biridir?
A) Diş eti hiperplazisi, çilek dili
B) Bukkal mukozada Koplik lekeleri
C) Yutma güçlüğü, dil atrofisi ve ağız köşelerinde çatlaklar
D) Tonsiller eksüda ve parotitis
E) Makroglossi ve aftöz ülserler
16. WFS’nin seyri esnasında gelişen ve yaygın purpura ile karakterize olan, pıhtılaşma faktörlerinin tüketilmesiyle giden ölümcül hematolojik komplikasyon hangisidir?
A) Trombotik Trombositopenik Purpura (TTP)
B) İdiyopatik Trombositopenik Purpura (İTP)
C) Yaygın Damar İçi Pıhtılaşma (DIC)
D) Hemolitik Üremik Sendrom (HUS)
E) Heparine Bağlı Trombositopeni (HIT)
17. WFS kliniğinde septik şok tablosunun hızla derinleşmesine ve düşük kan basıncına (hipotansiyon) neden olan temel endokrinolojik süreç hangisidir?
A) İnsülin sekresyonunun tamamen durması
B) Hiperparatiroidiye bağlı kalsiyum krizi
C) Hızla gelişen adrenokortikal yetmezlik (akut adrenal yetmezlik)
D) Tiroid fırtınası
E) Uygunsuz ADH salınım sendromu
18. WFS gelişiminde patojen organizmalar kandan veya beyin omurilik sıvısından (BOS) kolayca kültürlenebilir. Kültür dışında, hızlı tanı için bazen bakteriler doğrudan nerede yapılan yaymalarda (smear) mikroskobik olarak görülebilir?
A) Balgam yayması
B) Gözyaşı analizi
C) Deri lezyonlarının yaymaları (skin lesions)
D) Saç kökü muayenesi
E) İdrar sedimenti yayması
19. Metne göre, WFS seyrinde saptanan aşağıdaki nörolojik/sistemik durumlardan hangisi hastanın çok bitkin olduğunu veya terminal aşamaya yaklaştığını gösterir?
A) Hiperaktivite
B) Akut distoni
C) Koma
D) Koreiform hareketler
E) İzole motor afazi
20. Neisseria meningitidis sepsisi seyrinde WFS tablosunun ağırlığı göz önüne alındığında, bu sendrom enfeksiyon hastalıkları literatüründe ne olarak kabul edilir?
A) Meningokokal menenjitin en hafif ve kendi kendini sınırlayan formu
B) Meningokok sepsisinin en şiddetli formu (most severe form)
C) Sadece kronik taşıyıcılarda görülen latent bir enfeksiyon
D) Adrenal bezin iyi huylu hiperplazi tablosu
E) Post-enfeksiyöz otoimmün bir polinöropati
CİLT III: LABORATUVAR VE TANI KRİTERLERİ (21 – 30)
21. WFS’li bir hastanın biyokimya laboratuvarında akut adrenal yetmezliği yansıtan elektrolit ve glukoz paneli aşağıdakilerin hangisinde tam ve doğru olarak verilmiştir?
A) Yüksek kan şekeri, yüksek sodyum, düşük potasyum
B) Düşük kan şekeri, düşük sodyum, düşük potasyum
C) Düşük kan şekeri (hipoglisemi), düşük sodyum (hiponatremi) ve yüksek potasyum (hiperkalemi)
D) Yüksek kan şekeri, düşük sodyum, yüksek potasyum
E) Normal kan şekeri, yüksek sodyum, normal potasyum
22. WFS şüpheli bir hastada adrenal bezlerin fonksiyonel rezervini ve akut yetmezlik durumunu kesinleştirmek amacıyla yapılabilecek dinamik endokrinolojik test hangisidir?
A) Oral Glukoz Tolerans Testi (OGTT)
B) İnsülin Tolerans Testi
C) ACTH stimülasyon testi
D) Deksametazon baskılama testi
E) TRH uyarım testi
23. WFS hastalarının tam kan sayımında izlenebilen ve “çok kötü bir prognoz işareti” (very poor prognostic sign) olarak kabul edilen hematolojik bulgu aşağıdakilerden hangisidir?
A) Aşırı nötrofilik lökositoz
B) Eozinofili
C) Lökopeni (beyaz kan hücrelerinin düşük olması)
D) İzole lenfositoz
E) Polisitemi
24. WFS hastalarında yaygın damar içi pıhtılaşmayı (DIC) düşündüren, koagülasyon profilindeki klasik değişiklikler nelerdir?
A) Kısalmış PT ve PTT, yüksek trombosit
B) Trombositopeni (bazen aşırı), Protrombin Zamanı (PT) ve Parsiyel Tromboplastin Zamanı (PTT) uzaması/değişiklikleri
C) Normal PT ve PTT, yüksek fibrinojen
D) Sadece Faktör VIII eksikliği
E) İzole kanama zamanı uzaması, normal PT/PTT
25. Herhangi bir şiddetli sepsiste olduğu gibi, doku hipoperfüzyonu ve böbrek tutulumuna bağlı olarak WFS tablosuna eşlik eden metabolik ve renal bulgular nelerdir?
A) Respiratuvar alkaloz ve nefrotik sendrom
B) Asidoz ve akut böbrek yetmezliği
C) Metabolik alkaloz ve renal arter trombozu
D) İzole hematüri ve respiratuvar asidoz
E) Hiperkalsiüri ve renal tübüler asidoz
26. WFS’de inflamasyon belirteçlerinden C-reaktif protein (CRP) düzeyleri ile ilgili metinde vurgulanan ve klinisyeni yanıltabilecek özellik nedir?
A) CRP her zaman ölçülemeyecek kadar düşüktür.
B) CRP sadece çocuklarda yükselir.
C) CRP düzeyleri yüksek olabileceği gibi neredeyse normal de olabilir.
D) CRP sadece antibiyotik başlandıktan sonra yükselir.
E) CRP seviyesi her zaman lökopeni ile ters orantılıdır.
27. WFS tanısında, eğer etkenin “menenjit” olduğundan şüpheleniliyorsa patojeni belirlemek ve BOS analizi yapmak amacıyla uygulanması gereken tanısal işlem hangisidir?
A) Kemik iliği aspirasyonu
B) Torasentez
C) Lomber ponksiyon (LP)
D) Parasentez
E) Renal biyopsi
28. WFS şüphesinde, etkenin bakteriyel orijinli olduğunu netleştirmek ve antibiyogram planlamak için tam kan sayımının yanı sıra mikrobiyolojide ilk istenecek tetkik hangisidir?
A) Gaitada parazit incelemesi
B) Sputum kültürü
C) Kan kültürü (Blood culture)
D) Periferik yaymada atipik lenfosit takibi
E) İdrar kültürü
29. WFS’de tanı kriterlerinin oturtulduğu iki temel dayanak noktası aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?
A) Adrenal yetmezliğin klinik özellikleri ve etkenin (patojenin) belirlenmesi
B) Sadece hastanın yaşı ve döküntünün lokalizasyonu
C) Sadece tansiyon yüksekliği ve karaciğer boyutları
D) Akciğer grafisi bulguları ve serum kalsiyumu
E) Kronik kilo kaybı hikayesi ve aile öyküsü
30. WFS seyri sırasında görülen “aşırı trombositopeni” tablosunun primer nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
A) Kemik iliğinde megakaryosit aplazisi
B) Trombositlerin dalakta sekestrasyonu
C) DIC sürecinde trombositlerin pıhtı oluşumunda aşırı tüketilmesi
D) Anti-trombosit antikorların üretilmesi
E) İlacın doğrudan trombosit lökotoksik etkisi
CİLT IV: ÖNLEME, TEDAVİ VE PROGNOZ (31 – 40)
31. Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezleri (CDC), meningokokal enfeksiyonları ve dolayısıyla WFS riskini önlemek amacıyla hangi yaş grubundaki tüm bireylere rutin aşılama önermektedir?
A) 0 – 2 ay arası infantlar
B) 2 – 5 yaş arası çocuklar
C) 11 – 18 yaş arası tüm bireyler
D) Sadece 65 yaş üstü yaşlılar
E) 20 – 30 yaş arası genç erişkinler
32. Rutin meningokok aşılaması kapsamında, genel popülasyonun yanı sıra özellikle risk altında olduğu için aşılanması gereken spesifik immünolojik veya anatomik bozukluğu olan gruplar kimlerdir?
A) Dalak fonksiyonu zayıf olanlar (dalağı alınmış/splenektomili veya orak hücreli anemisi olanlar) ile kompleman eksikliği gibi belirli bağışıklık bozukluğu olanlar
B) Sadece hafif demir eksikliği anemisi olanlar
C) Sadece tip 1 diyabet hastaları
D) İzole esansiyel hipertansiyonu olanlar
E) Sadece kırık hikayesi olan bireyler
33. Kan dolaşımındaki menenkok bakterilerinden kaynaklanan fulminan enfeksiyonlar ve WFS kliniği tıp dünyasında nasıl kabul edilir ve acil yönetim ilkeleri nelerdir?
A) Tıbbi bir acil durumdur (medical emergency); vazopresörler, sıvı resüsitasyonu ve uygun antibiyotiklerle acil tedavi gerektirir.
B) Elektif şartlarda izlenebilecek, sadece oral hidrasyonla düzelen bir tablodur.
C) Sadece cerrahi olarak adrenal bezlerin çıkarılmasıyla tedavi edilir.
D) Antibiyotiklerin yeri yoktur, sadece steroid verilir.
E) Hastalar yoğun bakıma alınmadan normal serviste izlenebilir.
35. Günümüz klinik pratiğinde, WFS tablosuna yol açan meningokoksemi tedavisinde yaygın olarak tercih edilen ve ilk seçenek antibiyotiklerden biri olan sefalosporin grubu ilaç hangisidir?
A) Benzilpenisilin
B) Kloramfenikol
C) Seftriakson
D) Amikasin
E) Vankomisin
35. Eskiden meningokok sepsisinde tercih edilen ana ilaç benzilpenisilin iken, penisilin alerjisi olan hastalarda iyi bir alternatif olarak kullanılan tarihi antibiyotik hangisidir?
A) Seftriakson
B) Siprofloksasin
C) Kloramfenikol
D) Gentamisin
E) Eritromisin
36. WFS’de gelişen akut ve hayatı tehdit eden adrenokortikal (adrenal) yetmezliği klinik ve hemodinamik olarak tersine çevirmek (reverse) amacıyla tedaviye eklenen steroid hormonu hangisidir?
A) Deksametazon
B) Hidrokortizon (Hydrocortisone)
C) Prednizolon
D) Betametalzon
E) Triamsinolon
37. Şiddetli enfeksiyon ve şokun neden olduğu yaygın doku nekrozu (tipik olarak ekstremitelerde/uzuvlarda) sonucunda WFS hastalarında bazen hangi cerrahi müdahaleler gerekebilir?
A) Amputasyon, rekonstrüktif cerrahi ve doku grefti
B) Total adrenalektomi ve splenektomi
C) Acil laparotomi ve kolesistektomi
D) Renal transplantasyon ve hemodiyaliz kateteri
E) Timektomi ve lenf nodu dissectionu
38. Uygun ve zamanında tanı/tedavi protokollerinin geciktiği (delayed) Waterhouse-Friderichsen sendromu vakalarında ölüm (mortalite) oranı kaça yaklaşmaktadır?
A) %1’e
B) %5’e
C) %10’a
D) %50’ye (%50’ye yaklaşır)
E) %100 kesin ölümcüldür, kurtulma şansı yoktur.
39. Önemli düzeyde akut “bilateral” adrenal kanaması olan WFS hastalarında, zamanında müdahale edilse bile hastaların yaklaşık yüzde kaçında ölümcül (fatal) sonuç görülür?
A) %1
B) %5
C) %15 (%15’inde ölümcül sonuç görülür)
D) %75
E) %90
40. Waterhouse-Friderichsen Sendromu tıp literatürüne adını veren iki hekimin (İngiliz hekim Rupert Waterhouse ve Danimarkalı çocuk doktoru Carl Friderichsen) uzmanlık alanları ve milliyetleri düşünüldüğünde, Carl Friderichsen hangi ülkenin çocuk doktorudur?
A) İngiltere
B) Almanya
C) Danimarka
D) İsveç
E) Amerika Birleşik Devletleri
🔑 AÇIKLAMALI CEVAP ANAHTARI
- Doğru Cevap: C. Metnin ilk cümlesinde belirtildiği üzere, WFS genellikle sepsis nedeniyle oluşan böbrek üstü bezlerindeki kanamalara bağlı böbrek üstü bezi yetmezliğidir.
- Doğru Cevap: C. Metinde “İki taraflı (bilateral) adrenal bez kanaması daha yaygındır” ifadesi açıkça geçmektedir.
- Doğru Cevap: B. Tipik olarak, WFS tablosunda kanamayı tetikleyen klasik bakteri Neisseria meningitidis‘tir (Meningokok).
- Doğru Cevap: D. Metinde “WFS’ye ayrıca yetişkin ve yaşlı popülasyonda menenjit ile ilişkilendirilen yaygın bir bakteriyel patojen olan Streptococcus pneumoniae enfeksiyonları da neden olabilir” ifadesi yer alır.
- Doğru Cevap: C. Mycobacterium tuberculosis böbrek üstü bezlerini istila ederek hemorajik yıkıma ve mineralokortikoid eksikliğine neden olabilir.
- Doğru Cevap: C. Metinde “Son zamanlarda Staphylococcus aureus‘un çocuklarda WFS’ye de karıştığı tespit edildi” bilgisi verilmiştir.
- Doğru Cevap: C. Capnocytophaga canimorsus sepsisi nedeniyle ölen hastaların otopsilerinde böbrek üstü bezlerinde kanama saptanmıştır. Bu bakteri tipik olarak köpek/kedi salyasında bulunur.
- Doğru Cevap: B. Sitomegalovirüs (CMV), özellikle bağışıklık sistemi zayıflamış kişilerde adrenal yetmezliğe yol açabilir.
- Doğru Cevap: C. Metne göre, Ebola virüs enfeksiyonu da benzer şekilde akut adrenal yetmezliğine neden olabilen viral bir etkendir.
- Doğru Cevap: C. Neisseria meningitidis‘in yol açtığı ezici, ağır sistemik tablo klinikte “meningokoksemi” olarak adlandırılır.
- Doğru Cevap: E. Başlangıç semptomları ateş, titreme, kusma ve baş ağrısı gibi spesifik olmayan bulgulardır. Dil atrofisi ise hastalığın ilerleyen veya karakteristik evrelerinde (kronik vasküler/nörolojik hasarla veya metindeki spesifik klinik tanımla) ortaya çıkar, başlangıç bulgusu değildir.
- Doğru Cevap: A. Döküntü önce maküler (tifo gül lekelerine benzer) başlar, hızla peteşiyal ve purpurik hale gelerek koyu gri renk alır.
- Doğru Cevap: B. WFS, meningokok sepsisinin en ölümcül formu olmasına rağmen, metinde de vurgulandığı üzere “genellikle menenjit görülmez”. Bu durum klinisyeni menenjit olmaması nedeniyle meningokok enfeksiyonundan uzaklaştırmamalıdır.
- Doğru Cevap: B. Metinde “Ekstremitelerde siyanoz aşırı olabilir” ifadesiyle uç organ ve periferik perfüzyon bozukluğu vurgulanmıştır.
- Doğru Cevap: C. Metnin son kısımlarında “Yutma güçlüğü, dil atrofisi ve ağız köşelerinde çatlaklar da karakteristik özelliklerdir” denmektedir.
- Doğru Cevap: C. Purpurik döküntüler ve pıhtılaşma faktörlerinin tüketimi, klinikte “Yaygın Damar İçi Pıhtılaşma” (DIC) tablosunu gösterir.
- Doğru Cevap: C. Adrenal bezlerin kanamalı yıkımı “hızla gelişen adrenokortikal yetmezliğe” yol açarak septik şoku derinleştirir.
- Doğru Cevap: C. Bakteriler kandan ve BOS’tan kültürlenebileceği gibi, “bazen deri lezyonlarının yaymalarında görülebilir.”
- Doğru Cevap: C. Hastanın genel durumunun aşırı bozulması terminal dönemde “koma” ile sonuçlanabilir.
- Doğru Cevap: B. Metinde açıkça “Neisseria meningitidis tarafından neden olunduğunda, WFS, menenkok sepsisinin en şiddetli formu olarak kabul edilir” denmektedir.
- Doğru Cevap: C. Adrenal korteksin (özellikle aldosteron ve kortizol üreten tabakaların) ani kaybı; sodyum emilimini azaltır (hiponatremi), potasyum atılımını engeller (hiperkalemi) ve glukozüri/glukoneogenez hasarıyla kan şekerini düşürür (hipoglisemi).
- Doğru Cevap: C. Adrenal bez fonksiyonunu ve akut yetmezliği dinamik olarak değerlendirmek için “adrenokortikotropik hormon (ACTH) stimülasyon testi” uygulanır.
- Doğru Cevap: C. Sepsiste genellikle lökositoz beklenirken, WFS’de “lökopeni görülebilir ve bu çok kötü bir prognoz işaretidir.”
- Doğru Cevap: B. Trombositopeni bazen aşırı olabilir; PT ve PTT uzaması/değişiklikleri DIC tanısını destekler.
- Doğru Cevap: B. Şiddetli sepsisin doğal bir sonucu olarak hastalarda “asidoz ve akut böbrek yetmezliği” izlenebilir.
- Doğru Cevap: C. “C-reaktif protein düzeyleri yüksek veya neredeyse normal olabilir” ifadesi, normal CRP’nin sepsisi ekarte ettirmeyeceğini gösteren kritik bir YDUS bilgisidir.
- Doğru Cevap: C. Menenjitten şüpheleniliyorsa etkeni belirlemek amacıyla “lomber ponksiyon (LP)” yapılır.
- Doğru Cevap: C. Bakteriyel sepsis ve etken tespiti için tam kan sayımının yanında mutlaka “kan kültürü” istenir.
- Doğru Cevap: A. Metinde “Tanı kriterleri, adrenal yetmezliğin klinik özelliklerine ve etkenin belirlenmesine dayanmaktadır” cümlesiyle bu durum açıkça ifade edilmiştir.
- Doğru Cevap: C. DIC (Yaygın damar içi pıhtılaşma) esnasında mikrovasküler yatakta sürekli pıhtı oluşumu gerçekleştiği için trombositler tüketilir (tüketim koagülopatisi).
- Doğru Cevap: C. CDC, meningokoka karşı rutin aşılamayı “11-18 yaş arası tüm bireyler” için önermektedir.
- Doğru Cevap: A. Kapsüllü bir bakteri olan meningokok, dalak makrofajları ve kompleman sistemiyle temizlenir. Bu yüzden dalak fonksiyonu zayıf olanlar (splenektomililer, orak hücreli anemililer) ve kompleman eksikliği olanlar mutlak aşılanmalıdır.
- Doğru Cevap: A. Meningokok kaynaklı fulminan enfeksiyonlar tıbbi bir acil durumdur (medical emergency); vazopresör, sıvı ve antibiyotikle acil müdahale şarttır.
- Doğru Cevap: C. Günümüz klinik pratiğinde meningokok tedavisinde “Seftriakson” yaygın olarak kullanılan geniş spektrumlu bir antibiyotiktir.
- Doğru Cevap: C. Metinde “Benzilpenisilin eskiden tercih edilen ilaçtı, kloramfenikol ise alerjik hastalarda iyi bir alternatifti” bilgisi verilmiştir.
- Doğru Cevap: B. Akut adrenal kriz ve yetmezlik durumlarında hem glukokortikoid hem de mineralokortikoid etkiye sahip olan “Hidrokortizon” adrenal yetmezliği tersine çevirmek için tercih edilir.
- Doğru Cevap: A. Dokulardaki ağır nekroz ve kangren tabloları nedeniyle bazen “amputasyon, rekonstrüktif cerrahi ve doku grefti” gerekebilir.
- Doğru Cevap: D. Metinde “Tanı ve uygun tedavinin geciktiği durumlarda, ölüm oranı %50’ye yaklaşır” denmektedir.
- Doğru Cevap: C. “Önemli akut bilateral adrenal kanaması olan hastaların yaklaşık %15’inde ölümcül sonuç görülür.”
- Doğru Cevap: C. Sendroma adını veren hekimlerden Carl Friderichsen metinde “Danimarkalı çocuk doktoru” olarak geçmektedir.