Mirtazapin doz aşımı için en doğru ifade hangisidir?
A) TCA benzeri ağır sodyum kanal blokajı tipiktir
B) Genellikle sedasyon ve taşikardi gibi daha hafif bulgularla seyreder
C) Daima ağır serotonin sendromu yapar
D) Özgül antidotu naloksondur
E) QRS genişlemesinde ilk basamak kalsiyum glukonattır
Doğru cevap B) Genellikle sedasyon ve taşikardi gibi daha hafif bulgularla seyreder.
Mirtazapinin Güvenlik Profili (B Şıkkı): Mirtazapin (NaSSA), sodyum veya potasyum kanalları üzerinde güçlü bir blokaj yapmadığı için kardiyotoksik potansiyeli çok düşüktür. Doz aşımında (intoksikasyonunda) en sık görülen bulgular, güçlü H1 (histamin) blokajına bağlı sedasyon/somnolans ve otonomik uyarılmaya bağlı hafif sinüs taşikardisidir. Hastalar genellikle sekel kalmadan, sadece destek tedavisiyle iyileşir.
Diğer Şıkların Ayrıntılı Analizi ve Elenme Nedenleri
- TCA benzeri sodyum kanal blokajı (A): Mirtazapin için tipik değildir. Geniş QRS ve ölümcül ventriküler aritmiler mirtazapin aşırı dozunda beklenmez.
- Daima ağır serotonin sendromu (C): Yanlıştır. Mirtazapin, postsinaptik 5-HT2 ve 5-HT3 reseptörlerini bloke eder. Bu blokör etkisi nedeniyle, tek başına yüksek dozlarda alındığında serotonin sendromunu tetikleme riski SSRI veya SNRI’lara göre çok daha düşüktür.
- Nalokson antidotudur (D): Yanlıştır. Nalokson sadece opioid (morfin, eroin vb.) reseptör antagonistidir.
- QRS genişlemesinde kalsiyum glukonat (E): Yanlıştır. Eğer bir ilaç zehirlenmesinde sodyum kanal blokajına bağlı QRS genişlemesi görülürse (Örn: TCA), ilk basamak tedavi kalsiyum glukonat değil sodyum bikarbonattır. Kalsiyum glukonat ise hiperkalemide veya kalsiyum kanal blokeri zehirlenmesinde miyokardı stabilize etmek için kullanılır.