1. Ballard Testi (New Ballard Score)
Tanım
Ballard testi, yenidoğanın gestasyonel yaşını (gebelik haftasını) fizik muayene bulgularına göre belirleyen skorlama sistemidir.
Özellikle;
- Son adet tarihi bilinmiyorsa
- Prenatal takip yetersizse
- Doğum haftası ile klinik uyumsuzsa
kullanılır.
Değerlendirilen Parametreler
A. Fiziksel Matürite (6 kriter)
| Bulgular |
|---|
| Deri |
| Lanugo |
| Plantar çizgiler |
| Meme dokusu |
| Göz/Kulak gelişimi |
| Genital gelişim |
B. Nöromüsküler Matürite (6 kriter)
| Bulgular |
|---|
| Postür |
| Square window (el bileği fleksiyonu) |
| Arm recoil |
| Popliteal açı |
| Scarf sign |
| Heel-to-ear manevrası |
Skorlama
Toplam puan: -10 ile +50 arasında değişebilir.
Sonuç: Gestasyon haftasına çevrilir.
Kullanım Alanları
- Prematüre değerlendirmesi
- Term/postterm ayrımı
- SGA/LGA değerlendirmesine yardımcı olma
- Yenidoğan yoğun bakımında rutin değerlendirme
TUS Klasiği
Ballard Testi → Gestasyon haftasını belirler.
2. Ponderal İndeks
Tanım
Yenidoğanda büyümenin simetrik mi asimetrik mi olduğunu gösteren en önemli antropometrik ölçümdür.
Formül
Alternatif form:
Yorumu
Düşük PI
Boy korunmuştur. Kilo azalmıştır. *****Asimetrik SGA
Sebep:
- Plasental yetmezlik
- Maternal hipertansiyon
- Preeklampsi
- Kronik uteroplasental yetmezlik
Normal PI
Hem boy, Hem kilo, Birlikte küçüktür. ****Simetrik SGA
Sebep:
- Kromozomal hastalıklar
- TORCH enfeksiyonları
- Erken gebelikte büyüme geriliği
- Genetik sendromlar
Simetrik ve Asimetrik SGA
| Özellik | Simetrik SGA | Asimetrik SGA |
|---|---|---|
| Baş çevresi | Küçük | Korunmuştur (brain sparing) |
| Boy | Kısa | Genellikle normal |
| Kilo | Düşük | Daha belirgin düşük |
| PI | Normal | Düşük |
| Başlangıç | Erken gebelik | Geç gebelik |
| Neden | Genetik, enfeksiyon | Plasental yetmezlik |
Ballard ve Ponderal İndeks Karşılaştırması
| Özellik | Ballard | Ponderal İndeks |
|---|---|---|
| Ne ölçer? | Gestasyon haftası | Büyüme paternini |
| Kullanım | Prematürite tayini | Simetrik/Asimetrik SGA |
| Parametre | Fizik + nörolojik muayene | Boy ve ağırlık |
| Sonuç | Gebelik haftası | Vücut proporsiyonu |
TUS / YDUS İçin Yüksek Verimli Bilgiler
| Soru | Cevap |
|---|---|
| Gestasyon haftasını fizik muayene ile belirleyen test | Ballard Testi |
| Ballard’ın iki ana bölümü | Fiziksel + Nöromüsküler matürite |
| Simetrik/Asimetrik SGA ayrımında kullanılan indeks | Ponderal İndeks |
| PI düşükse | Asimetrik SGA |
| PI normalse | Simetrik SGA |
| Asimetrik SGA’nın en sık nedeni | Uteroplasental yetmezlik |
| Simetrik SGA’nın en sık nedenleri | Kromozomal anomaliler ve konjenital enfeksiyonlar |
Klinik İnci (TUS’ta çok sorulur)
- Ballard Testi = “Kaç haftalık?” sorusunun cevabını verir.
- Ponderal İndeks = “Nasıl büyümüş?” sorusunun cevabını verir.
Bu nedenle:
- Ballard → Gestasyonel yaş tayini
- Ponderal İndeks → Simetrik vs. Asimetrik intrauterin büyüme geriliği (SGA) ayrımı için kullanılır.