Kronik rinosinüzit ve nazal polipozis (CRSwNP), özellikle Tip 2 inflamasyon ile ilişkili hastalarda yüksek rekürrens oranına sahip kronik inflamatuvar bir hastalıktır.
Cerrahi sonrası; Polip rekürrensi, Yeniden cerrahi gereksinimi, Steroid bağımlılığı önemli klinik sorunlardır.
Bu nedenle son yıllarda rekürrensi öngörebilecek biyobelirteçler araştırılmaktadır.
Bu biyobelirteçlerden biri Charcot–Leyden Kristali Proteini (CLCP) veya Galectin-10 olarak bilinen eozinofil kaynaklı proteindir.
Charcot–Leyden Kristali Nedir?
İlk kez Jean-Martin Charcot ve Ernst Viktor von Leyden tarafından tanımlanmıştır.
Yapısı
Temel protein, Galectin-10 dir. Kaynağı ise Eozinofiller ve Bazofillerdir.
Oluşum Mekanizması
Eozinofiller; Aktivasyon, Degranülasyon, ETosis (Eosinophil extracellular trap cell death) sonrasında Galectin-10 salarak kristal oluştururlar.
Nazal Polipoziste Önemi
Özellikle: Chronic Rhinosinusitis with Nasal Polyps olgularında: Eozinofilik inflamasyonun göstergesidir. Tip 2 inflamasyonun biyobelirteci olarak kabul edilir.
Rekürrens ile İlişkisi
Yüksek CLCP düzeyi; Şiddetli eozinofilik inflamasyon, Cerrahi sonrası polip rekürrensi ve Tekrar cerrahi gereksinimi varlığını gösterir.
Patofizyolojik Mekanizma
CLCP varlığı; Eozinofil yükünü gösterir. Lokal inflamasyonu artırır. Mukozal remodelinge katkı sağlar. Polip büyümesini destekler.
Histopatolojik Değerlendirme
Polip dokusunda Charcot-Leyden kristalleri, Galectin-10 boyanması araştırılabilir.
Yüksek Sayıda Kristal
Ağır hastalık, Eozinofilik fenotip, Yüksek rekürrens riski ile ilişkilidir.
Galectin-10 ve Rekürrens
Çalışmalar göstermektedir ki Polip dokusunda yüksek Galectin-10 ekspresyonu olan hastalarda Daha kısa rekürrens süresi, Daha yüksek Lund-Kennedy skorları, Daha yüksek Lund-Mackay skorları, Daha fazla revizyon cerrahisi görülmektedir.
Diğer Prediktif Faktörlerle Karşılaştırma
| Belirteç | Rekürrens Öngörüsü |
|---|---|
| Doku eozinofili | Güçlü |
| IL-5 | Güçlü |
| Periostin | Güçlü |
| IgE | Orta |
| ECP | Güçlü |
| Charcot-Leyden proteini | Çok güçlü |
Klinik Kullanım
Gelecekte Cerrahi sonrası Düşük risk, Yüksek risk sınıflandırmasında kullanılabilir.
Biyolojik Tedavi ile İlişkisi
Yüksek CLCP düzeyi olan hastalarda Tip 2 inflamasyon baskındır. Bu nedenle; Dupilumab, Mepolizumab, Benralizumab gibi biyolojik ajanlara yanıt daha olası olabilir.
KBB Başasistanlık Sınavı İçin Çok Önemli Noktalar
Charcot-Leyden kristallerinin kaynağı; Eozinofiller
Ana protein; Galectin-10
En sık ilişkili hastalık; Eozinofilik nazal polipozis
Yüksek CLCP neyi gösterir?; Şiddetli Tip 2 inflamasyon
Cerrahi sonrası yüksek CLCP; Rekürrens riskinde artış
Biyolojik tedavi adaylığı; Daha yüksek olabilir
TUS / Başasistanlık Tarzı Soru
Nazal polip dokusunda yoğun Charcot-Leyden kristali saptanan bir hastada aşağıdakilerden hangisinin görülmesi en olasıdır?
A) Düşük eozinofil aktivitesi
B) Azalmış rekürrens riski
C) Tip 1 inflamasyon baskınlığı
D) Cerrahi sonrası yüksek rekürrens olasılığı
E) Biyolojik tedavilere yanıtsızlık
Doğru Cevap
D) Cerrahi sonrası yüksek rekürrens olasılığı
Çünkü Charcot-Leyden kristalleri (Galectin-10), yoğun eozinofilik inflamasyonun göstergesi olup nazal polipozis rekürrensinin en güçlü histopatolojik belirteçlerinden biri olarak kabul edilmektedir.