SMA “Superior Mesenteric artery” emboli (en sık)
SMA trombozu (en mortal)***
NOMİ “Non-Occlusive Mesenteric Ischemia”
SMV “Superior mesenteric vein” trombozu
Etiyolojik Nedenler
| Neden | Özellik |
|---|---|
| SMA embolisi | En sık neden |
| SMA trombozu | En yüksek mortalite |
| NOMI (Non-occlusive mesenteric ischemia) | Vazospazma bağlı |
| SMV trombozu | Venöz drenaj bozulur |
1-SMA Embolisi; AMI’nın En sık nedeni olup genellikle kaynak sıklıkla; Atriyal fibrilasyon, MI sonrası mural trombüs, Endokardit, Kardiyak trombüsdür.
Özellikler
| Özellik | Açıklama |
|---|---|
| Başlangıç | Ani |
| Ağrı | Şiddetli |
| Muayene | Minimal bulgu |
| Lokalizasyon | SMA orta kısmı (jejunal dallar sonrası) |
Klasik bulgu: “Pain out of proportion to physical exam” yani “Fiziksel muayene bulgularıyla açıklanamayacak kadar şiddetli ağrı” dır.
2-SMA Trombozu (En mortal)
Mekanizmasında Aterosklerotik plak üzerine tromboz gelişmesi rol alır.
Risk faktörleri arasında; Ateroskleroz, Sigara, Hiperlipidemi ve Önceden kronik mezenterik iskemi bulunur.
Klinik
| Özellik | Açıklama |
|---|---|
| Başlangıç | Daha sinsi |
| Öncesinde | Postprandial ağrı öyküsü |
| Prognoz | En kötü |
3-NOMI (Non-Occlusive Mesenteric Ischemia)
Mekanizmasında Mezenterik vazokonstriksiyon yer alır.
Risk faktörleri; Şok, Sepsis, Kalp yetmezliği, Vazopressör ilaçlar, Hemodiyaliz şeklinde sıralanır.
Damar tıkanıklığı yoktur.
4-SMV Trombozu
Mekanizmasında Venöz drenaj bozulması sonrası gelişen barsak ödemisine sekonder gelişen iskemi rol oynar.
Risk faktörleri
| Faktör | Örnek |
|---|---|
| Hiperkoagülabilite | Protein C/S eksikliği |
| Portal hipertansiyon | Siroz |
| İnflamasyon | Pankreatit |
| İntraabdominal enfeksiyon | Apse |
Karşılaştırma Tablosu
| Özellik | SMA Emboli | SMA Tromboz | NOMI | SMV Trombozu |
|---|---|---|---|---|
| Sıklık | En sık | Daha az | Orta | Daha nadir |
| Mortalite | Yüksek | En yüksek | Yüksek | Daha düşük |
| Başlangıç | Ani | Sinsi | Yavaş | Subakut |
| Risk faktörü | AF | Ateroskleroz | Şok | Hiperkoagülabilite |
| Damar | Arter | Arter | Yok | Ven |