gD: Nötralizan antikorları uyarır.

gC: C3b bağlayan protein.

gE: IgG nin Fc kısmına bağlanan Fc reseptörüdür .

gG: Tip spesifiktir, tip 1 ve tip 2 arasında antijenik farklılıklar gösterir.

HSV’ün latentlikten sorumlu olan genomik bölgesi Latence Associated Transcript (LAT) dır.

Herpes Simpleks Virüsü (HSV), sahip olduğu karmaşık zarf yapısı üzerinde 12 farklı glikoprotein (gB, gC, gD, gE, gG, gH, gI, gJ, gK, gL, gM) taşır. Bu proteinler virüsün hücreye girmesi, bağışıklık sisteminden kaçması ve hücreden hücreye yayılması için hayati öneme sahiptir.

Özellikle klinik ve biyokimyasal açıdan en önemli olanları şu şekilde gruplandırabiliriz:

Hücreye Giriş ve Tutunma (En Önemli Dörtlü)

Virüsün konak hücreye girmesi için “çekirdek füzyon aparatı” olarak bilinen dört temel glikoprotein birlikte çalışır:

• gC (Glikoprotein C): Hücre yüzeyindeki Heparan Sülfat proteoglikanlarına ilk tutunmayı sağlar. Bir nevi “çapa” görevi görür.
• gD (Glikoprotein D): En kritik olanıdır. Hücre üzerindeki reseptörlere (Nectin-1 veya HVEM) doğrudan bağlanarak füzyon (kaynaşma) sürecini tetikler.
• gB (Glikoprotein B): Hücre zarı ile virüs zarfının birbirine karışmasını (füzyon) sağlayan ana proteindir.
• gH-gL Kompleksi: gB’nin füzyon aktivitesini düzenleyen ve tetikleyen bir heterodimerdir.

Bağışıklık Sisteminden Kaçış (İmmün Evasion)

HSV, vücudun savunma mekanizmalarını şu glikoproteinlerle manipüle eder:

• gC (Ek Görevi): Kompleman sisteminin (C3b) aktivasyonunu engeller. Böylece virüsün kompleman aracılı yok edilmesini önler.
• gE-gI Kompleksi: Antikorların Fc bölgesine bağlanır. Bu sayede antikorlar virüsü işaretleyemez; virüs adeta bir “görünmezlik pelerini” giymiş olur.

Hücreden Hücreye Yayılım ve Nörotropizm

• gK (Glikoprotein K): Virüsün sinir hücreleri (nöronlar) içindeki hareketini ve hücreden hücreye yayılımını düzenler. Ayrıca aşırı füzyonu engelleyerek virüsün dengeli çoğalmasını sağlar.
• gG (Glikoprotein G): HSV-1 ve HSV-2 arasındaki temel farkı oluşturur. Serolojik testlerde bu iki tipi ayırt etmek için gG-1 ve gG-2 antikorlarına bakılır.

Klinik Bağlantı

1. Tanı: Tip spesifik serolojik testler (HSV-1 vs HSV-2) büyük oranda gG proteinine dayanır.
2. Aşı Çalışmaları: Geliştirilen çoğu alt birim aşısı, virüsün hücreye girişini engellemek için gD ve gB proteinlerini hedefler.
3. İlaç Hedefi: Bazı yeni nesil antiviral çalışmalar, bu glikoproteinlerin reseptörlere bağlanmasını engelleyen moleküllere odaklanmaktadır.

Herpes simpleks virüsüne ait aşağıdaki glikoproteinlerden hangisi IgG’nin Fc kısmına bağlanan Fc reseptörüdür?

A) gC
B) gD
C) gE******
D) gG
E) LAT

HSV Glikoproteinleri

gD (Glikoprotein D)

• Hücreye giriş için ana bağlanma proteini
• Nötralizan antikorların ana hedefi
• Aşı çalışmalarında odak protein

TUS: “Nötralizan antikorları uyaran glikoprotein” → gD

gC – Kompleman Kaçışı

• C3b’ye bağlanır
• Opsonizasyonu azaltır
• Kompleman aktivasyonunu baskılar

TUS: “C3b bağlayan HSV proteini” → gC

gE – Fc Reseptörü

• IgG’nin Fc kısmına bağlanır
• Antikor aracılı sitotoksisiteyi azaltır
• “Antikorun ters bağlanması” mekanizması

TUS: “HSV’de Fc reseptörü görevi gören protein” → gE

gG – Tip Spesifik

• HSV-1 ve HSV-2 arasında antijenik farklılık
• Serolojik testlerde kullanılır

TUS: “HSV tip ayırımında kullanılan protein” → gG

LAT (Latency Associated Transcript)

• Protein kodlamaz (RNA transkript)
• Nöronlarda latent fazı sürdürür
• Apoptozu baskılar

HSV latent yerleşim:

• HSV-1 → Trigeminal ganglion
• HSV-2 → Sakral ganglion

HSV İmmün Kaçış Mekanizmaları Özet

High-Yield Noktalar

• gD → Nötralizan antikor
• gC → C3b
• gE → Fc
• gG → Tip spesifik
• LAT → Latens