Yaklaşık 2 gün önce acil servise boğaz ağrısı, ateş ve halsizlik yakınmaları ile başvuran hasta kullandığı antibiyotik sonrası şiddetli döküntü şikayeti ile acil servise tekrar başvurdu. Yapılan fizik muayenede belirgin bilateral servikal LAP saptandı.
Bu kliniğe yol açan etkenin saptanmasına yönelik test aşağıdakilerden hangisidir?
A) Anti-streptolizin O
B) Paul-Bunnel testi ***
C) PCR
D) Virüse spesifik IgG ve IgM antikor bakılması
E) Tzanck yayma
Soruda bahsedilen tablo enfeksiyoz mononükleazdır. Sorudaki anahtar nokta antibiyotik sonrası döküntüdür.
EBV salgılarla geçer. Öpücük hastalığı olarak da bilinir.
Enfeksiyöz mononükleoz tablosuna neden olur. Bu hastalıkta klasik olarak ateş, eksudatif faranjit ve lenfadenomegali görülür. Bu tabloda en sık şikayet boğaz ağrısı iken, en sık fizik muayene bulgusu lenfadenomegalidir.
Spontan dalak rüptürü görülebilir.
Hastaya, Ampisilin verildiğinde hastada yaygın makülopapüler döküntüler gözlenir. Bu yüzden EMN’de ampisilin tedavide verilmez.
Hastalığın en sık görülen komplikasyonu otoimmun hemolitik anemidir. Burrkit lenfoma,
Afrika tipi Burrkit lenfoma ile ilişkilidir. Non hodgkin lenfoma sınıfındandır. 8.kromozomun c-myc içeren protoonkogeninde translokasyon sonucu meydana geldiğine inanılmaktadır. Mandibula ve maxilla tutulumu mevcuttur.
AIDS’li hastada oral tüylü lökoplaki, SSS lenfoması, Hodgkin Lenfoma, Leiomyosarkom’a neden olabilmektedir.
Ayrıca transplantasyon sonrası meydana gelen lenfomaların en sık etkenidir.
TANI
Heterofil antikor testi
Heterofil antijenler, farklı canlılarda görülen, aynı antikorun yapımına neden olan antijenlerdir. Bu özelliklerinden faydalanılarak heterofil antikor testi geliştirilmiştir. Test EBV’li hastalarda meydana gelen IgM tipi antikorların koyun ya da at eritrositlerini aglütine etmesi esasına dayanır. Testte at eritrositleri kullanılırsa adı monospot, koyun eritrositleri kullanılırsa Paul-Bunnel testi olur (testler EBV’ye özgü değildir, viral hepatitlerden ayrımında kullanılır).
Atipik lenfositler Enfekte B hücreleri öldürmeye gelen CD8 T lenfositlerdir. EBV’ye özgü değildir. CMV ve Toxoplasma enfeksiyonlarında da görülebilir. EBV’ye özgül olan antikorlardır
Antikorlar
EBNA, EA, VCA gibi antijenler ve bunlara karşı sentezlenen antikorlar EBV’ye spesifiktir. Bu antijenler enfekte B bücreleri tarafından sentezlenir (timidin kinaz enzimi gibi) ve CD4 T lenfositlerini uyarır. Uyarılan CD4 T lenfositleri, uykudaki CD8 T hücrelerini uyarır.
Tanıda en duyarlı tanı yöntemi nükleik asid hibridizasyon testidir.
Cevap B