Serofibrinöz plörezi yani eksüdatif (inflamatuvar) plevral efüzyonun klasik tipi

Serofibrinöz Plörezi (Eksüdatif Plörezi)

Tanım

Plevra yaprakları arasında protein açısından zengin, fibrin içeren bir sıvının birikmesiyle karakterizedir.
Kuru (plastik) plörezinin ilerlemiş formudur.

Etiyoloji

GrupÖrnekler
EnfeksiyözAkciğer enfeksiyonları (pnömoni, tüberküloz, ampiyem başlangıcı)
İnflamatuvar / OtoimmünSLE, PAN, RA, vaskülitler
Mediastinal / Abdominal inflamatuvar süreçlerSubfrenik apse, pankreatit
Malign nedenler (nadiren)Plevral metastaz, mezotelyoma

Patogenez ve Klinik Seyir

  • Başlangıçta plastik plörezi (fibrin kaplı plevra, az sıvı) → zamanla serofibrinöz eksüda birikir.
  • Göğüs ağrısı, ilk belirti olup sıvı arttıkça azalır (çünkü plevral yüzeyler ayrılır).
  • Ardından öksürük, dispne, siyanoz gibi bulgular ortaya çıkar.

Fizik Muayene ve Görüntüleme

Muayene BulgusuAçıklama
Perküsyonda matiteSıvı birikimine bağlı
Oskültasyonda solunum seslerinde azalmaEfüzyon nedeniyle
Plevral frotman kaybolurKuru plöreziden farkı
Grafi bulgusuAkciğer alt zonunu silen homojen dansite + pozisyonla yer değiştirir (serbest sıvı).

Tanıda Torasentez (Pleural Sıvı Analizi)

Torasentez ile alınan sıvı eksüda veya transüda ayrımı için incelenir.

ÖzellikSerofibrinöz Plörezi (Eksüda)
GörünümBerrak veya hafif bulanık
Protein> 3 g/dL
LDH> 200 IU/L (serum değerinin >½’si)
pH< 7.20
Glikoz< 50 mg/dL
Hücre TipiLökosit + mezotelyal hücreler
SitolojiNadiren malign hücreler
Dansite> 1.015
Ayırıcı TanıHidrotoraks (transüda, dansite < 1.015), ampiyem (irinli), hemotoraks (kanlı), şilotoraks (süt beyazı)

Tedavi

AmaçYöntem
Sıvıyı boşaltmakTorasentez (bir seferde ≤1 L boşaltılır)
Tekrarlayan sıvı birikimindeTüp drenajı (pH <7.20, glikoz <50 mg/dL veya tekrar eden efüzyon varsa)
Nedene yönelik tedaviAntibiyotik (pnömoni), anti-TB tedavi, immünsüpresan (SLE, RA vb.)
Ağrı kontrolüNSAİİ’ler (antitüssif verilmez)

Klinik İpuçları

Klinik DurumDüşünülmesi Gereken Tanı
Göğüs ağrısı → azaldı, dispne geliştiKuru plöreziden serofibrinöze geçiş
Akciğer grafisinde homojen dansite, pozisyonla yer değiştiriyorSerbest plevral sıvı (serofibrinöz plörezi)
Sıvı pH <7.20, LDH >200 IU/L, protein >3 g/dLEksüda lehine
Sıvı berrak, mezotelyal hücreler baskınSerofibrinöz plörezi
pH <7.20 ve glikoz <50 mg/dL → tüp endikasyonuAmpiyemleşme riski

Kuru vs Serofibrinöz Plörezi – Karşılaştırmalı Özet

ÖzellikKuru (Plastik) PlöreziSerofibrinöz Plörezi
Sıvı miktarıYok / çok azBelirgin
AğrıŞiddetli, solunumla artarSıvı artınca azalır
Frotman sesiVarKaybolur
PerküsyonNormal / hafif matBelirgin matite
OskültasyonNormalAzalmış solunum sesi
Grafi bulgusuNormalHomojen dansite (efüzyon)
TedaviNedene yönelik + NSAİİTorasentez + nedene yönelik