Nükleik Asit Metabolizması İnhibitörleri
| Enzim / Hedef | İnhibitör(ler) | Klinik Kullanım / Not |
|---|---|---|
| IMP dehidrojenaz | Mikofenolik asit | İmmünsüpresif (organ transplantasyonu) |
| Adenozin deaminaz | Pentostatin | Lösemi tedavisinde (Hairy Cell Lösemi) |
| Dihidroorotat dehidrojenaz | Leflunomid | Romatoid artrit tedavisinde |
| OMP dekarboksilaz | Difluorometil ornitin | Antiparaziter ajan (örn. tripanozom enfeksiyonları) |
| Ribonükleotid redüktaz | Hidroksiüre, Gemsitabin | – Hidroksiüre: Orak hücre anemisi, lösemi – Gemsitabin: Pankreas ca, akciğer ca |
| Timidilat sentaz | 5-Fluorourasil (5-FU) | Kolorektal kanser, mide kanseri |
| Dihidrofolat redüktaz | Metotreksat | Lösemiler, RA, psoriasis |
| Tip I Topoizomeraz | Topotekan, İrinotekan | Yumurtalık ca, akciğer ca, kolorektal ca |
| Tip II Topoizomeraz | Siprofloksasin, Antrasiklinler (doksorubisin, daunorubisin, idarubisin, epirubisin, eliptisin), Etoposit, Teniposid | – Kinolonlar → antibakteriyel – Antrasiklinler → solid tümör ve hematolojik maligniteler – Etoposit/Teniposid → akciğer ca, testis ca |
| Histon deasetilaz | Vorinostat, Valproik asit | Epigenetik tedavi, T hücreli lenfoma, multipl miyelom |
| DNA metil transferaz | 5-Azadesoksisitidin (Decitabin), Desitabin | MDS, AML |
Klinik Püf Noktaları
- 5-FU + Leucovorin: Timidilat sentaz inhibisyonunu potansiyalize eder.
- Metotreksat: Folat antagonistidir, DHFR inhibitörüdür.
- Hidroksiüre: Hem ribonükleotid redüktaz inhibitörü hem de orak hücre anemisi tedavisinde fetal Hb’yi artırarak kullanılır.
- Mikofenolat: T ve B hücre proliferasyonunu inhibe eder → transplant ilaçlarında çok önemli.
- Pentostatin: Adenozin deaminaz inhibitörü → özellikle hairy cell lösemide klasik tedavi.
- Topoizomeraz inhibitörleri → antikanser ilaçların önemli grubu.