ROSAH sendromu, nadir görülen ve otozomal dominant kalıtım gösteren bir genetik hastalıktır.

  • Retinal distrofisi (retinal dystrophy)
  • Optik sinir ödemi (optic nerve edema)
  • Splenomegali (splenomegaly)
  • Anhidroz (anhidrosis)
  • Haşlanma (headache)

Bu sendrom, ALPK1 (α-kinaz 1) genindeki heterozigot missens mutasyonları nedeniyle ortaya çıkar. ALPK1, gram-negatif bakterilerin ADP-heptoz metabolitini tanıyan bir doğuştan gelen bağışıklık reseptörüdür. Bu mutasyonlar, NF-κB yolaklarının aşırı aktivasyonuna yol açarak otoinflamasyon ve organ tutulumlarına neden olur.

Genetik ve Kalıtım

  • Genetik Temel: ALPK1 genindeki c.710C>T (p.Thr237Met) mutasyonu, ROSAH sendromunun en yaygın nedenidir. Bu mutasyon, ALPK1 proteininde fonksiyonel bir değişikliğe yol açar.
  • Kalıtım: ROSAH sendromu, otozomal dominant kalıtım gösterir. Şu ana kadar dünya genelinde 29 farklı ailede 70’ten az hasta bildirilmiştir.

Klinik Bulgular

ROSAH sendromu, göz ve sistemik organları etkileyen çeşitli bulgularla kendini gösterir:

  • Göz: Optik sinir ödemi, retina distrofisi, maküler ödem, panuveit, glokom ve retina pigment epiteli atrofisi gibi oftalmolojik bulgular sıkça görülür.
  • Sistemik: Splenomegali, anhidroz, migren tipi baş ağrıları, ateş, halsizlik, eklem ağrıları ve karın ağrısı gibi sistemik inflamasyon belirtileri de hastalarda gözlemlenmiştir.

Tanı

  • Genetik Testler: ALPK1 genindeki c.710C>T mutasyonu, ROSAH sendromunun tanısında kullanılır. Bu mutasyon, Sanger dizilemesi veya tam eksom/genom dizilemesi ile tespit edilebilir.
  • Oftalmolojik Değerlendirme: Optik sinir ödemi, maküler ödem ve retina distrofisi gibi oftalmolojik bulguların varlığı, tanıyı destekler.

Tedavi

ROSAH sendromunun tedavisinde çeşitli yaklaşımlar bulunmaktadır:

  • İmmünosüpresif Tedavi: Prednizon, metotreksat, azatiyoprin ve infliksimab gibi ilaçlar, inflamasyonu kontrol altına almak için kullanılmıştır.
  • Biyolojik Ajanlar: Anakinra (IL-1 inhibitörü) ve infliksimab (TNF-α inhibitörü) gibi biyolojik ajanlar, bazı hastalarda etkili olmuştur.
  • IL-6 Blokajı: Tosilizumab (IL-6 inhibitörü), bazı hastalarda inflamasyonu azaltmada etkili bulunmuştur.

Özet

ÖzellikROSAH Sendromu
Genetik TemelALPK1 c.710C>T (p.Thr237Met) mutasyonu
KalıtımOtozomal dominant
Başlangıç YaşıGenellikle çocukluk dönemi
Klinik BulgularOptik sinir ödemi, retina distrofisi, splenomegali, anhidroz, baş ağrısı
Tanı YöntemiGenetik testler (Sanger dizilemesi, eksom/genom dizilemesi), oftalmolojik değerlendirme
Tedaviİmmünosüpresif ilaçlar, biyolojik ajanlar, IL-6 blokajı