Mentzer indeksi, demir eksikliği anemisi ile beta talasemi minör ( talasemi taşıyıcılığı) arasındaki ayırımı yapmak için kullanılır.

Mentzer İndeksi Nedir?

Mentzer İndeksi = MCV (fL) / RBC (milyon/mm³)

Yorumlama:

Mentzer İndeksiAnlamıAçıklama
> 13Demir Eksikliği AnemisiMCV düşük, fakat eritrosit sayısı da azalmıştır. (Eritropoez baskılanmış)
< 13Talasemi TaşıyıcılığıMCV düşük, fakat eritrosit sayısı normal/yüksektir. (Kemik iliği telafi eder)

Örnek Hesaplama:

  • MCV: 65 fL
  • RBC: 5,2 milyon/mm³
    Mentzer İndeksi = 65 / 5,2 ≈ 12,5
    → Talasemi taşıyıcılığı lehine

Ek Ayırıcı İpuçları:

ÖzellikDemir EksikliğiTalasemi Taşıyıcılığı
MCV↓↓↓↓↓↓
RDWArtmışGenellikle normal
RBC sayısıDüşükNormal veya artmış
Serum FerritinDüşükNormal veya yüksek
Hb elektroforeziNormalHbA2 artmış (β-talasemide)
Kemik iliğiHipoproliferatifNormo-hiperproliferatif
Tedaviye yanıtDemirle düzelirDemirle düzelmez

—————

Mentzer indeksi <13 → Talasemi taşıyıcılığı düşün
Mentzer indeksi >13 → Demir eksikliği anemisi düşün
En doğru ayırıcı test: Hb elektroforezi
HbA2 > %3,5 → β-talasemi minör

6 yaşında bir erkek çocuk, son 3 aydır halsizlik, iştahsızlık ve okul başarısında düşüş nedeniyle getiriliyor. Fizik muayenede cilt ve konjonktivalar soluktur. Splenomegali saptanmaz.

Laboratuvar sonuçları:

  • Hemoglobin: 9,1 g/dL
  • MCV: 64 fL
  • RBC: 5,8 milyon/mm³
  • RDW: Normal
  • Serum ferritin: Normal

Bu hastanın en olası tanısı aşağıdakilerden hangisidir?

A) Demir eksikliği anemisi
B) Kronik hastalık anemisi
C) Sferositoz
D) Talasemi minör
E) Megaloblastik anemi

Doğru Cevap: D) Talasemi minör

Gerekçe:

  • MCV düşük + RBC normal/yüksek = mikrositik ama proliferatif anemi
  • Mentzer indeksi = 64 / 5,8 ≈ 11 (<13) → Talasemi minör lehine
  • RDW normal → Anizositoz az → Talasemi minör
  • Ferritin normal → Demir eksikliği dışlandı
  • Splenomegali yok → Talasemi majör değil
  • Sferositozda MCV genellikle normal veya hafif düşük olur
  • Megaloblastik anemide MCV yüksek olurdu