Hışıltılı çocuk sendromu, özellikle 1 yaşın altındaki bebeklerde görülen, solunum sırasında çıkan ıslık sesi benzeri hışıltının ana belirti olduğu bir durumdur. Hışıltı, hava yollarının daralması nedeniyle havanın zorlanarak geçişi sırasında oluşur. Bu bir hastalık olmaktan ziyade, altta yatan birçok farklı nedenin yol açabileceği bir belirtiler bütünüdür.
Wheezing Infant Sendromu
- Wheezing: Hava yollarında daralma sonucu oluşan, özellikle ekspiratuvar fazda duyulan yüksek frekanslı ıslık sesi.
- Bebeklerde (özellikle <1 yaş) yaygın bir bulgudur.
- Klinik tablolar genellikle viral enfeksiyonlar, yapısal anomaliler veya alerjik/inflamatuvar hastalıklar ile ilişkilidir.
Wheezing Infant Sendromu – Klinik Alt Gruplar
| Alt Grup | Tanım / Özellik |
| Transient Early Wheezers | – İlk 3 yaşta başlar, 3 yaşından sonra geçer – Ailede atopik öykü YOK – RSV ve viral bronşiolit ile ilişkili |
| Non-Atopic Wheezers | – 3 yaş öncesi başlar, 6 yaşa kadar sürebilir – Ailede alerji yok – Viral enfeksiyonlarla tetiklenir |
| Atopic Wheezers / Asthma Predictive | – Erken çocuklukta başlar, 6 yaş sonrası da devam eder – Ailede atopik hastalık + egzama + eozinofili olur – İleride astım gelişme riski yüksek |
| Severe Wheezers | – Sık hastaneye yatış – Genetik, yapısal nedenler (bronkomalazi vb.) olabilir |
Wheezing Infant –
| Neden | Açıklama |
| Viral bronşiolit (RSV) | En sık neden İlk atak genellikle 2-6 ayda Özellikle prematürelerde |
| Gastroözofageal reflü (GÖR) | Aspiryasyonla ilişkili Hışıltı + beslenme sonrası kötüleşme |
| Yabancı cisim aspirasyonu | Ani başlangıç, tek taraflı wheezing |
| Trakeomalazi / Bronkomalazi | Havayolları çöküyor → inspiratuvar & ekspiratuvar stridor/wheezing |
| Kistik fibrozis | Tekrarlayan akciğer enfeksiyonları + kilo alamama |
| Primer siliyer diskinezi | Neonatal dönemde başlayan kronik öksürük + wheezing |
| Vasküler ring / çift aortik ark | Stridor + wheezing + beslenme güçlüğü |
Tanı ve Yaklaşım
1. Fizik muayene
- Hışıltı tipi ve zamanlaması (ekspiratuvar mı, inspiratuvar mı?)
- Stridor varsa üst havayolu obstrüksiyonu düşünülür
2. Görüntüleme
- Akciğer grafisi: Hiperinflasyon? Lober atelektazi?
- BT: Anatomik anomaliler
3. Laboratuvar
- Eozinofili (alerjik komponent?)
- Ter testi (kistik fibrozis için)
- Reflü testleri
4. Tedaviye yanıt izleme
- Bronkodilatöre yanıtlıysa astıma yatkınlık düşünülebilir.
Kısa Not
- İlk 3 yaşta wheezing + ailede atopik öykü yok + 6 yaşa kadar geçen → Non-atopik wheezer
- Hışıltı + atopik dermatit + eozinofili + ailede astım → Atopik wheezer → İleride astım gelişir!
- Wheezing + kilo alamama + tekrarlayan pnömoni → Kistik fibrozis / Primer siliyer diskinezi
- Hışıltı + beslenme sonrası artış + kusma → GÖR
————————
Wheezing Infant Sendromu (Hışıltılı Çocuk Sendromu), özellikle 0–2 yaş arası çocuklarda tekrarlayan ya da inatçı hışıltılı solunum ile karakterize edilen bir klinik durumdur. Hışıltı (wheezing), özellikle ekspirasyon sırasında duyulan, yüksek frekanslı müzikal bir sestir ve küçük hava yollarının daralmasına bağlı oluşur.
Klinik Önemi
Bebeklikte wheezing çok yaygındır. Ancak her wheezing astım anlamına gelmez. Bu nedenle klinik tablolar, öykü ve fizik muayene ile sınıflanmalıdır.
Wheezing Infant Sınıflaması (Martinez Et Al. Tucson Çalışması)
| Alt Tip | Özellikler |
| Geçici (Transient) Wheezer | • Hışıltı 3 yaşına kadar olur, sonra kaybolur • Ailede atopi yoktur • Doğumda akciğer fonksiyonları düşüktür • Sigara maruziyeti veya viral enfeksiyonla tetiklenir |
| Non-atopik (Persistant) Wheezer | • Hışıltı doğumdan sonra başlar, 6 yaşına kadar sürer • Ailede atopi öyküsü yok • Sıklıkla viral enfeksiyonla tetiklenir • Akciğer fonksiyonları genellikle normaldir |
| Atopik (Astım benzeri) Wheezer | • Hışıltı 3 yaş sonrası da devam eder • Ailede atopi/astım öyküsü vardır • Atopik dermatit, alerjik rinit eşlik edebilir • İleri yaşta astıma dönüşme olasılığı yüksektir |
Tanıda Değerlendirilecek Noktalar
- Aile öyküsü (atopi, astım)
- Doğum öyküsü (prematürite?)
- Viral enfeksiyon sıklığı
- Sigara dumanına maruziyet
- Besin alerjileri, atopik dermatit varlığı
Ayırıcı Tanıda Düşünülmesi Gerekenler
| Hastalık | İpucu Özellikler |
| Bronşiolit (RSV en sık) | Ateş + öksürük + wheezing (özellikle kış aylarında) |
| Yabancı cisim aspirasyonu | Ani başlayan tek taraflı wheezing + öykü uyumu |
| Gastroözofageal reflü (GER) | Emme sonrası öksürük, öğürme, hırıltı |
| Primer silier diskinezi | Sitolojik testlerde anormal silya, tekrarlayan sinopulmoner enfeksiyon |
| Kistik fibrozis | Yağlı dışkı, gelişme geriliği, aile öyküsü |
| İmmün yetmezlik | Tekrarlayan ağır alt solunum yolu enfeksiyonları |
Tedavi Yaklaşımı
- Geçici wheezer: Genellikle tedavi gerekmez, viral enfeksiyon dönemlerinde gerekirse bronkodilatör (salbutamol) verilebilir.
- Atopik wheezer (Astım gelişme riski yüksek):
- Uzun süreli: İnhale steroid (ICS) başlanabilir.
- Alternatif: Montelukast
- Gastroözofageal reflü varsa: Antireflü tedavi düşünülmeli.
En sık infant wheezing nedeni: Viral enfeksiyonlar (RSV!)
2 yaş altı, sık hışıltı + atopik öykü varsa: Atopik wheezer/astım adayı
Tekrarlayan hışıltı + öksürük + bronkodilatöre yanıt: Astım düşündürür