| Özellik / Apse Türü | Peritonsiller Apse (PTA) | Retrofaringeal Apse (RFA) | Parafaringeal Apse (PFA) |
|---|---|---|---|
| Anatomi | Tonsil kapsülü ile faringeal kaslar arasında | Farinksin arkasında, prevertebral alanda | Parafaringeal boşlukta, farinks yan tarafı |
| Yaş grubu | Genellikle ergen ve genç erişkinler | Daha çok küçük çocuklar | Tüm yaş grupları |
| Başlangıç semptomları | Tek taraflı boğaz ağrısı, yutma güçlüğü | Boğaz ağrısı, boyun ağrısı | Boğaz ağrısı, boyun ağrısı |
| Ateş | Genellikle yüksek | Genellikle yüksek | Genellikle yüksek |
| Boyun bulguları | İpsilateral submandibuler lenfadenopati | Boyunda sert, öne doğru protrüde olan kitle | Boyun şişliği, ödem |
| Boğaz muayenesi | Uvula karşı tarafa itilmiş, tonsil öne itilmiş | Farinks arkası şiş, görünmeyebilir | Farinks dışarıdan bası altında olabilir |
| Trismus (ağız açmada zorlanma) | Sık görülür | Nadiren | Daha az görülür |
| Konuşma | “Hot potato voice” (patates yutmuş gibi) | Değişebilir, yutma ağrılı | Değişebilir |
| Solunum yolu obstrüksiyonu | Nadir | Daha sık, tehlikeli | Orta düzeyde olabilir |
| Komplikasyon riski | Lokal yayılım, nadiren mediastinit | Mediastinit, hava yolu tıkanıklığı riski yüksek | Mediastinit, sepsis riski |
| Tanı yöntemleri | Klinik, USG, gerekirse BT | BT çekilmesi şart | BT çekilmesi şart |
| Tedavi | İğne aspirasyonu veya insizyon + antibiyotik | Cerrahi drenaj + antibiyotik | Cerrahi drenaj + antibiyotik |
| Özel Not | Trismus + uvulanın karşı tarafa itilmesi kritik | Boyun sertliği ve ileri BT tanı koydurucu | Boyun kitle ve yayılım BT ile netleşir |
—————————
Peritonsiller apse: Ergenlerde ve genç erişkinlerde, trismus ve uvulanın deviasyonu tipiktir. Tedavi genellikle drenaj + antibiyotik.
Retrofaringeal apse: Daha küçük çocuklarda, boyun sertliği ve ileri hava yolu obstrüksiyonu riski vardır. Acil BT ve cerrahi müdahale gerekir.
Parafaringeal apse: Farinks lateralinde, yayılım ve komplikasyon riski yüksektir. Cerrahi drenaj gerektirir.