Etki Mekanizması:
Retrovirüslerin replikasyon döngüsünde HIV, ters transkripsiyonla RNA genomunu dsDNA’ya çevirir, ardından bu viral DNA’yı konak hücre genomuna HIV integrase enzimi yardımıyla entegre eder.
INSTI’ler, bu entegrasyonun zincir transfer adımını inhibe ederek etki gösterirler.
Yani HIV genomunun hücre DNA’sına dahil olmasını engeller → kalıcı enfeksiyon oluşmaz.
Başlıca İntegraz İnhibitörleri (INSTI)
Bictegravir (BIC)
Kabotegravir (CAB)
Dolutegravir (DTG)
Elvitegravir (EVG)
Raltegravir (RAL)
BI 224436
MK-2048
———————-
| İlaç Adı | FDA Onayı | Özellikleri ve Notlar |
| Raltegravir | 2007 | İlk onaylanan INSTI. Günlük 1 veya 2 doz. Direnç gelişebilir. |
| Elvitegravir | 2012 | Tek başına değil, genellikle cobicistat (CYP3A inhibitörü) ile kullanılır (örn. Stribild). |
| Dolutegravir | 2013 | Günümüzde en sık tercih edilen INSTI. Dirence karşı yüksek bariyer. Tek tablet rejimlerinde (Triumeq, Dovato). |
| Bictegravir | 2018 | Yüksek potent, düşük yan etki. Biktarvy® adlı tek tablet rejiminde. |
| Cabotegravir | 2021 | Uzun etkili (i.m. enjeksiyon). Ayda bir veya 2 ayda bir uygulanabilir. (Cabenuva = cabotegravir + rilpivirin) |
Klinik Notlar
- INSTI + NRTI kombinasyonları, günümüzde ilk basamak HIV tedavisidir.
- Dolutegravir ve bictegravir, yüksek genetik bariyere sahiptir → direnç kolay gelişmez.
- INSTI’ler, HBV veya HCV koinfeksiyonu olan HIV hastalarında da tercih edilir.
- Gebelikte Dolutegravir, 2019’dan itibaren güvenli kabul edilmektedir.
- Cabotegravir: HIV profilaksisinde (PrEP) uzun etkili enjeksiyon olarak da kullanılır.
Yan Etkiler
| İlaç | Olası Yan Etkiler |
| Raltegravir | Kreatin kinaz ↑, rabdomiyoliz (nadir) |
| Elvitegravir | Böbrek fonksiyon testlerinde artış |
| Dolutegravir | İştah artışı, kilo alımı |
| Cabotegravir | Enjeksiyon bölgesi reaksiyonları |
Vaka Sorusu
Soru:
Antiretroviral tedaviye yeni başlayan bir HIV pozitif hastaya, HIV DNA’sının konak genomuna entegrasyonunu engelleyen bir ilaç başlanıyor. Bu ilacın muhtemel sınıfı aşağıdakilerden hangisidir?
A) Proteaz inhibitörü
B) Non-nükleozid ters transkriptaz inhibitörü
C) Nükleozid ters transkriptaz inhibitörü
D) İntegrase inhibitörü
E) Füzyon inhibitörü
Doğru cevap: D) İntegrase inhibitörü