Hücre duvarı olmayan, 450 nm lik süzgeçten geçebilen, üreyi parçalayan ve üretrit nedeni olan mikroorganizma; Ureoplasma üreolyticum

Hücre duvarı olmayan, 450 nm lik süzgeçten geçebilen, üreyi parçalayan ve üretrit nedeni olan mikroorganizma hangisidir?

a. Ureoplasma üreolyticum
b. Neisseria gonorhoeae
c. Gardnerella vajinalis
d. Bacteriodes fragilis
e. Hemophilus ducrei

(Cevap A)

Verilen özellikleri taşıyan ve üretrit nedeni olan mikroorganizma a. Ureoplasma urealyticum‘dur.

Neden Ureoplasma urealyticum?

Sorudaki özellikler, Ureoplasma urealyticum‘un (ve aynı familyadan olan Mycoplasma genitalium‘un) temel biyolojik özelliklerini ve neden olduğu klinik tabloyu mükemmel şekilde tarif etmektedir:

Hücre Duvarı Olmayan: Mikoplazmalar ve üreoplazmalar, bakteri dünyasında hücre duvarı bulunmayan tek mikroorganizmalardır. Bu özellikleri, onları penisilin ve sefalosporinler gibi hücre duvarı sentezini hedef alan antibiyotiklere doğal olarak dirençli kılar.

450 nm’lik Süzgeçten Geçebilen: Hücre duvarının olmaması ve küçük boyutları (yaklaşık 125-250 nm), bu mikroorganizmaların standart bakteri filtrelerinden (genellikle 450 nm) geçebilmesine olanak tanır. Bu özellik, onların en küçük serbest yaşayan bakteriler arasında yer almasını sağlar.

Üreyi Parçalayan (Üreaz Enzimi): Ureoplasma urealyticum, adından da anlaşılacağı gibi, üreaz enzimine sahiptir. Bu enzim, üreyi amonyak ve karbondioksite parçalar. Bu, laboratuvar tanısında kullanılan önemli bir metabolik özelliktir ve enfeksiyonun neden olduğu lokal inflamasyonda rol oynayabilir.

Üretrit Nedeni Olan: Ureoplasma urealyticum (ve Mycoplasma genitalium), klamidyaya bağlı olmayan non-gonokoksik üretritin (NGU) önemli bir nedenidir. Hem erkeklerde hem de kadınlarda ürogenital enfeksiyonlara yol açabilirler.

Diğer Seçenekler Neden Uygun Değil?

b. Neisseria gonorrhoeae: Gonoreye neden olan bu bakteri, hücre duvarına sahiptir (Gram-negatif koktur) ve 450 nm’lik süzgeçten geçmez.

c. Gardnerella vaginalis: Bakteriyel vajinozun en yaygın nedenlerinden biridir. Hücre duvarı vardır (Gram değişken bir basildir) ve 450 nm’lik süzgeçten geçmez. Üreaz aktivitesi yoktur.

d. Bacteroides fragilis: İnsan bağırsağının normal florasında bulunan anaerob bir bakteridir. Hücre duvarı vardır (Gram-negatif basildir) ve 450 nm’lik süzgeçten geçmez.

e. Haemophilus ducreyi: Şankroid (yumuşak şankır) etkeni olan bir bakteridir. Hücre duvarı vardır (Gram-negatif kokobasildir) ve 450 nm’lik süzgeçten geçmez. Bu nedenle, tüm bu belirleyici özellikler bir araya geldiğinde, soruda tanımlanan mikroorganizma kesinlikle Ureoplasma urealyticum‘dur

Soruda tanımlanan mikroorganizma özellikleriyle Ureaplasma urealyticum açıkça işaret edilmektedir:

Tanımlanan Özellikler ve Anlamları:

Ureaplasma urealyticum – Genel Bilgi:

• Sınıf: Mollicutes
• Aile: Mycoplasmataceae
• Hücre duvarı yok → Gram boyama ile görülmez
• Üreaz pozitif
• Cinsel yolla bulaşır
• Non-gonokoksik üretrit, infertilite, koryoamniyonit ve yenidoğanda pnömoni gibi durumlarla ilişkilidir

Yanlış Seçenekler:

Ureaplasma urealyticum, Mollicutes sınıfına ve Mycoplasmataceae familyasına ait, hücre duvarı olmayan en küçük serbest yaşayan bakterilerden biridir. Bu familyanın diğer önemli cinsi Mycoplasma‘dır.

Temel Özellikleri:

Hücre Duvarı Yokluğu: Ureaplasma urealyticum‘u diğer bakterilerden ayıran en önemli özelliği, hücre duvarına sahip olmamasıdır. Bu durum, penisilin ve sefalosporinler gibi hücre duvarı sentezini hedef alan birçok yaygın antibiyotiğe karşı doğal olarak dirençli olmalarını sağlar.

Küçük Boyut: Çok küçük boyutlara (yaklaşık 125-250 nanometre) sahip olmaları nedeniyle, genellikle standart bakteri filtrelerinden (450 nm) geçebilirler.

Üreaz Enzimi: Adından da anlaşılacağı gibi, üreaz enzimine sahiptirler. Bu enzim, üreyi amonyak ve karbondioksite parçalayarak üreme ve hayatta kalmaları için gerekli enerjiyi sağlar. Bu özellik aynı zamanda tanısal testlerde de kullanılır.

Fakültatif Anaerop: Hem oksijenli hem de oksijensiz ortamlarda büyüyebilirler.

Besiyeri Gereksinimi: Hücre duvarı olmaması nedeniyle, standart besiyerlerinde üremeleri zordur ve özel, zenginleştirilmiş besiyerleri gerektirirler. Tipik olarak “sahanda yumurta” benzeri küçük koloniler oluştururlar.

Neden Olduğu Durumlar ve Klinik Önemi

Ureaplasma urealyticum, insan ürogenital florasında sıkça bulunan fırsatçı bir patojendir. Birçok kişide semptomsuz olarak bulunabilirken, belirli koşullar altında enfeksiyonlara yol açabilir.

Erkeklerde:

• Non-gonokoksik üretrit (NGU): Ureaplasma urealyticum, Chlamydia trachomatis‘ten sonra en sık görülen NGU nedenlerinden biridir. İdrar yaparken yanma, akıntı gibi semptomlara yol açabilir.
• Prostatit: Prostat bezinin iltihabına neden olabilir.
• Epididimit: Nadiren epididimin iltihabına yol açabilir.
• İnfertilite (Kısırlık): Sperm hareketliliğini ve kalitesini etkileyerek erkek infertilitesine katkıda bulunabileceği düşünülmektedir, ancak bu konudaki araştırmalar devam etmektedir.

Kadınlarda:

• Üretrit ve Servisit: Üretranın ve rahim ağzının iltihaplanmasına neden olabilir.
• Pelvik İnflamatuvar Hastalık (PID): Üst genital sistem enfeksiyonlarına (fallop tüpleri, yumurtalıklar ve uterus) yol açarak kısırlık ve dış gebelik riskini artırabilir.
• Bakteriyel Vajinoz: Vajinal floranın bozulmasına katkıda bulunabilir.
• Gebelik Komplikasyonları: Hamile kadınlarda erken membran rüptürü (zarların erken yırtılması), preterm doğum (erken doğum), düşük ve koryoamnionit gibi ciddi gebelik komplikasyonları ile ilişkilendirilmiştir.
• Yenidoğan Enfeksiyonları: Enfekte annelerden yenidoğanlara doğum sırasında geçerek yenidoğanda pnömoni (zatürre) ve menenjit gibi ciddi enfeksiyonlara neden olabilir.

Tanı ve Tedavi

Ureaplasma urealyticum enfeksiyonlarının tanısı, genellikle idrar, üretral veya vajinal sürüntü örneklerinden PCR (polimeraz zincir reaksiyonu) gibi moleküler testlerle veya özel besiyerlerinde kültür yapılarak konur. Tedavide, hücre duvarına etki etmeyen antibiyotikler tercih edilir. Makrolidler (azitromisin, eritromisin) ve tetrasiklinler (doksisiklin) genellikle ilk tercih edilen antibiyotiklerdir. Ancak direnç paternleri coğrafi bölgelere göre değişebilir, bu nedenle uygun antibiyogram testleri önemlidir

Ureaplasma urealyticum – Genel Özellikler