Yetmiş yaşında erkek hasta son bir aydır devam eden halsizlik; boyun, koltuk altı ve kasıklarında şişlik nedeni ile kliniğimize başvuruyor. Fizik muayenede yaygın lenfadenopati tespit ediliyor. Laboratuvar incelemelerinde hemogramında Hb: 10 g/dl, trombosit 150 bin, lökosit sayısı ise 85 bin/mm3 olarak bulunuyor. Periferik yaymasında % 90 lenfosit hakimiyeti tespit ediliyor
Bu bulgularla hastamızda kemik iliği aspirasyonu yapıldığında aşağıdakilerden hangisini beklersiniz?
A) Myeloid seri artışı
B) Plazma hücrelerinde artış
C) Olgun lenfosit artışı
D) Promyelosit artışı
E) Lenfoblast artışı
Klinik Tablonun Analizi:
Hasta, 70 yaşında erkek ve şu bulgularla başvuruyor:
Semptomlar: Son bir aydır halsizlik, boyun, koltuk altı ve kasıklarda şişlik.
Fizik Muayene: Yaygın lenfadenopati (lenf bezlerinde büyüme).
Hemogram:
Hb (Hemoglobin): 10 g/dl (Anemi)
Trombosit: 150.000/mm$^3$ (Normal sınırlar içinde veya hafifçe düşük)
Lökosit (Beyaz küre) sayısı: 85.000/mm$^3$ (Belirgin lökositoz, yani aşırı yüksek beyaz küre sayısı)
Periferik Yayma: %90 lenfosit hakimiyeti. Bu, yüksek lökosit sayısının büyük çoğunluğunun lenfositler olduğunu gösterir.
Bulguların Yorumlanması ve Ön Tanı:
Yaşlı hasta: 70 yaş.
Yaygın lenfadenopati: Özellikle lenfoproliferatif bir hastalığı akla getirir.
Belirgin lökositoz (85.000/mm$^3$) ve periferik yaymada %90 lenfosit hakimiyeti: Bu ikisi birleştiğinde, kanda anormal lenfositlerin aşırı arttığını ve bu durumun bir lösemi veya lenfomayı düşündürdüğünü gösterir.
Anemi (Hb 10 g/dl): Lösemilerde kemik iliği yetmezliğine bağlı anemi sık görülür.
Trombosit sayısı (150.000/mm$^3$): Normal veya hafifçe düşük olması, tam bir kemik iliği yetmezliğini düşündürmese de, lösemi tablosunda görülebilir.
Bu klinik tablo, özellikle Kronik Lenfositik Lösemi (KLL) için çok tipiktir. KLL’de yaşlı hastalarda yaygın lenfadenopati, belirgin lenfositoz (sıklıkla 20.000’in üzerinde, bazen 100.000’i aşan değerlere ulaşır) ve periferik yaymada olgun görünümlü lenfositlerin hakimiyeti (genellikle %70-90 ve üzeri) görülür.
Kemik İliğinde Beklenen Bulgu (Kemik İliği Aspirasyonu):
KLL tanısı için kemik iliği aspirasyonu ve biyopsisi önemlidir. KLL’de, kemik iliği olgun veya olgunlaşmaya yakın küçük lenfositler tarafından infiltre edilir.
Şıklara bakalım:
A) Myeloid seri artışı: Myeloid seri artışı, myeloproliferatif hastalıkları veya myelofibrozisi düşündürür. Hastanın periferik yaymasında lenfosit hakimiyeti olduğundan bu beklenmez.
B) Plazma hücrelerinde artış: Plazma hücrelerinde artış, multipl miyelom gibi plazma hücre diskrazilerini veya kronik inflamatuar durumları düşündürür. Hastanın bulguları bunlarla uyumlu değildir.
C) Olgun lenfosit artışı: KLL’nin patognomonik (hastalığa özgü) özelliği, kemik iliğinde ve periferik kanda olgun görünümlü küçük lenfositlerin aşırı artışıdır. Hastanın periferik yaymasındaki %90 lenfosit hakimiyeti de bunu destekler. Kemik iliği, bu olgun lenfositler tarafından yoğun bir şekilde infiltre edilir.
D) Promyelosit artışı: Promyelositler, akut promyelositik lösemide (APL) görülen, immatür myeloid hücrelerdir. Hastanın lenfosit hakimiyeti bu tanıyla uyumlu değildir.
E) Lenfoblast artışı: Lenfoblastlar, akut lenfoblastik lösemide (ALL) görülen immatür lenfoid hücrelerdir. KLL’de olgun lenfositler artarken, ALL’de lenfoblastlar (immatür hücreler) artar. Hastanın tablosu (yaşlı hasta, olgun lenfosit hakimiyeti) daha çok KLL’yi düşündürür, ALL’yi değil.
Sonuç:
Verilen klinik ve laboratuvar bulguları (özellikle yaş, yaygın lenfadenopati, yüksek lökosit sayısı ve periferik yaymada olgun lenfosit hakimiyeti), Kronik Lenfositik Lösemi (KLL) tanısını kuvvetle düşündürmektedir. KLL’de kemik iliği aspirasyonunda beklenecek ana bulgu, olgun lenfositlerin artışıdır.
Doğru cevap: C) Olgun lenfosit artışı