MİKROALBUMİNÜRİ; Diabetik nefropati ve retinopati ile tip I diabetes mellitusun erken tanı ve tedavi takibinde kullanılır
NORMAL DEĞER: 24 saatlik idrarda: 0-16,60 mg/gün, Bir gecelik idrarda: 0-7,10 mg/gün
ARTTIĞI DURUMLAR (HASTALIKLAR): DM
Mikroalbuminüri mevcutsa, kardiyometabolik komplikasyon riskini azaltma nihai hedefi ile agresif önlemler alınmalıdır.
Birinci basamak tedavi, diyabet ve hipertansiyonu kontrol altına almak için yaşam tarzı değişikliğidir. Önemsiz görünse de, bu retina fonksiyonunu kurtarabilir, daha fazla böbrek hasarını önleyebilir, serebrovasküler kaza riskini azaltabilir ve mikrovasküler komplikasyonları azaltabilir.
Mikroalbuminürili tip 2 diyabetli hastalar için, raporlar düşük proteinli bir diyet değil, normal proteinli bir diyetin (0,8 gx kg)/(vücut ağırlığı x gün) optimal olduğunu göstermektedir. İlginç bir şekilde, kırmızı et yerine tavuk yemek, mikroalbuminürili tip 2 diyabetli hastalarda idrar albümin atılımında %46’lık bir azalmaya ve toplam kolesterol ve apolipoprotein B’nin azalmasına neden olmuştur.
A1c’yi %7’den düşük tutmanın yalnızca mikroalbuminüri değil aynı zamanda makroalbuminüri geliştirme riskini de azalttığı gösterilmiştir. Kanıtlar, rosiglitazon ve insülinin en iyi sonuçlara ve en az yan etkiye sahip olduğunu göstermektedir. Anjiyotensin dönüştürücü enzim (ACE) inhibitörleri, anjiyotensin reseptör blokerleri (ARB) veya vazodilatör beta blokerler kan basıncını düşürebilir. Birçok sağlayıcı, ACE inhibitörleri ve ARB’lerin tedavi yönteminde birbirinin yerine kullanılabileceğine inansa da, bazı veriler ARB’lerin etkinliğini desteklememektedir. Bu ilaç sınıflarının, antihipertansif etkilerinden ayrı olarak proteinüriyi azaltma etkisi vardır.
50 yaşından küçük hastalarda kan basıncı hedefi 120/70-75 mm Hg olmalıyken, 50 yaşından büyüklerde 125-130/80-85 mm Hg’de biraz daha yüksektir. Dahası, ACE inhibitörleri hipertansiyonu olmayan diyabetli hastalarda bile faydalıdır. Mezanjiyal genişlemeyi azaltma ve glomerülosklerozun başlangıcını önleme konusunda böbrek koruyucu bir etkiye sahiptirler. Diğer anti-hipertansifler hipertansiyonu yönetmeye yardımcı olur ancak böbrek hastalığının ilerlemesini geciktirmede minimal etkiye sahiptirler. Hipertansif hastalarda kan basıncının normale dönmesi, intraglomerüler basınçta ve albüminüride azalma ile sonuçlanır.
Kronik böbrek hastalığı olan hastalarda ARB veya ACE inhibitörüyle tedavi proteinüriyi yeterince kontrol etmezse, spironolakton veya eplerenon gibi mineralokortikoid reseptör antagonistleri (MRA) eklenerek proteinüri daha fazla kontrol altına alınabilir. Ancak, MRA’lar hiperkalemi riskinin artmasıyla ilişkilidir. Steroid olmayan bir MRA olan yeni bir ajan olan finerenon, daha düşük hiperkalemi oranlarına neden olurken proteinüriyi azalttı.
İlerleyen böbrek yetmezliği olan veya böbrek biyopsisinde vaskülitik değişiklikler görülen hastalarda siklofosfamid ve azatioprin gibi immünosüpresanlar kullanılmalıdır.
Birkaç deneysel ilaç ümit verici kanıtlar göstermektedir ancak mikroalbuminüri ile ilişkili uzun vadeli kardiyovasküler hastalığı azaltıp azaltmadıklarını değerlendirmek için daha fazla çalışmaya ihtiyaç vardır. Gruplardan biri için mekanizma protein glikasyonunu azaltmaktır. Bu ilaçlar tiamin, ALT-711 (ileri glikasyonun çapraz bağ kırıcısı) ve pimagedindir (ileri glikasyonun ikinci nesil inhibitörü). Ek olarak, bir protein kinaz C-beta inhibitörü olan ruboksistaurin, UAE’yi azaltmakla suçlanmıştır. Vasküler geçirgenliği ve anjiyogenezi düzenleyen artmış vasküler endotelyal büyüme faktörü (VEGF), tip 2 diyabetli hastalarda mikroalbuminüri ile ilişkilendirilmiştir. Bu nedenle, VEGF inhibitörleri mikroalbuminürili hastalarda yardımcı olabilir. Sülodeksit gibi glikozaminoglikanlar da albüminüriyi azaltabilir. Öte yandan statinlerin kardiyovasküler hastalık riskini azaltmada iyi belgelenmiş bir etkisi vardır, ancak idrar albümin atılımını azaltmadaki rolleri hala tartışmalıdır. Kardiyoproteksiyonu nedeniyle tedavi rejimine dahil edilmeyi hak ediyor.
Mikroalbuminüri ile ilişkili komorbiditeler göz önünde bulundurulduğunda, tedavi önerileri kilo kaybını, aspirini ve düşük yoğunluklu lipoprotein kolesterolünün 100’ün altında tutulmasını da içermelidir. Son olarak, mikroalbuminüri düzeyi, özellikle hiperinsülinemi, insülin direnci ve hipertansiyonu olan hastalarda, tedavi yanıtının bir göstergesi olarak kullanılabilir.
Spesifik tedaviler açısından, kanagliflozin ve empagliflozin gibi sodyum-glikoz ko-taşıyıcı 2 (SGLT2) inhibitörleri yalnızca diyabet mellitusunun yönetiminde değil aynı zamanda albüminürinin gelişimini veya daha da kötüleşmesini azaltmada da popülerlik kazanmıştır.
Bir meta-analiz, SGLT2 inhibitörleri ve diğer hipoglisemik ajanlarla kombinasyon tedavisinin albüminüriyi azaltmaya yardımcı olduğunu gözlemlemiştir.
Diltiazem ve verapamil gibi dihidropiridin olmayan kalsiyum kanal blokerleri (NDCCB’ler), hem afferent hem de efferent arteriyolü etkiledikleri için proteinüriyi dihidropiridin kalsiyum kanal blokerlerinden (DCCB’ler) daha fazla azaltır.
Endotelin aktivasyonu böbrek iltihabı ve fibrozis ile ilişkilidir. Endotelin A (ETA) reseptör blokajı glomerüler kılcal damarların genişlemesine yol açarak albümin geçirgenliğini azaltır. Endotelin B (ETB) böbreklerden tuz ve su emilimini azaltarak arteriyel basıncı azaltır. Avosentan ve atrasentan gibi deneysel ETA seçici antagonistlerinin proteinüriyi azalttığı gösterilmiştir.