Nedeni ne olursa olsun astımın anahtar özelliği; çeşitli uyaranlara karşı hava yollarının hiperreaktivite göstermesidir. Bu nedenle tekrarlayıcı, reversible bronkokonstrüksiyon oluşur. Eozinofiller ailesel atopik astımın bir özelliğidir.
Viral enfeksiyonlar, inflamasyon oluşturarak nonatopik astım’a zemin hazırlar. Kimyasal dumanlar ve tozlar mesleki astımda predispozan faktörlerdir
Eozinofil lökositlerden salgılanan majör bazik protein (MBP) ve eozinofilik katyonik protein (ECE) astımda oluşan epitel hasarının en sık nedenidirler. Ayrıca nötrofil lökositlerden salgılanan toksik radikaller ve lizozomal enzimler de epitel hücrelerinde hasara neden olurlar
Astımlı hastanın balgam sitolojisinde Charcot-Leyden kristalleri, Curshmann spiralleri ve eozinofil lökositler
görülürler. Özellikle de ekstrinsik (atopik) astım tip I hipersensitivite cevabı ile oluşur.
Charcot-Leyden kristalleri, eozinofil granüllerinin yıkım ürünleridir.
Curshmann spiralleri; musin ve dökülmüş yüzey epitel hücrelerinden oluşan helezon yapılardır.
Astımda Oluşan Mikroskopik Değişiklikler :
1- Bronş Biyopsisinde Oluşan Histolojik Değişiklikler
Silyalı epitel hücrelerinde nekroz, dökülme.
Epitel altında bazal membranda kalınlaşma.
Submukozal mükoz (mukus salgılayan) bezlerin sayılarında ve çaplarında artış.
Coblet hücre metaplazisi
Bronş düz kasında hipertrofi ve hiperplazi
Bronşial inflamasyon: Bronş duvarında ödem, hiperemi, bol eozinofil lökosit, nötrofil lökosit, bazofiller, mast hücreleri, plazma hücreleri ve çoğunluğu İL-4 ve İL-5 salgılayan CD4 + TH2 lenfositlerden oluşan Utihabi hücre infiltrasyonu bulunur.
2- Balgam Sitolojisinde Görülen Bulgular
Crushman spiralleri: Mukus tıkaçları ve dökülmüş hücrelerden oluşan spiral seyirli iplikçiklerdir.
Choarcot-Leyden kristalleri : Eozinofilik kristaloid cisimlerdir.
Eozinofil ve nötrofil lokositler.
Lökotrien C4, D4 ve E4 yoğun bronkokonstrüksiyona neden olurlar ve bronşial mukus (müsin) üretimini tetiklerler.
Prostaglandin D2 de bir bronkokonstriktördür, ancak rolü lökotrienler kadar iyi tanımlanmamıştır.
PAF, vasküler permeabiliteyi artırır ve trombosit granüllerinden histamin salmımına yardım eder. IL-5 eozinofil
lökositler, PAF nötrofiller için kemotaktiktir. C3a vasküler permeabiliteyi artırır.
Histamin sadece erken akut faz tip I hipersensitivite reaksiyonları sırasında etkindir.
Kronik bronşial astımda, geç faz reaksiyonlarında oldukça küçük bir rolü vardır.