Pulmoner emboli hastalarında 30 günlük mortalite riskini değerlendirmek için kullanılan klinik skor sistemidir.
Amaç: Hastanın risk stratifikasyonu, Yatış gereksinimi, Yoğun bakım ihtiyacı ve Erken taburculuk kararını belirlemektir.
PESI Skoru Hesaplama
Her parametre için belirli puanlar eklenir.
| Parametre | Puan |
|---|---|
| Yaş | Yaş kadar puan |
| Erkek cinsiyet | +10 |
| Kanser | +30 |
| Kalp yetmezliği | +10 |
| Kronik akciğer hastalığı | +10 |
| Nabız ≥110/dk | +20 |
| Sistolik TA <100 mmHg | +30 |
| Solunum sayısı ≥30/dk | +20 |
| Ateş <36°C | +20 |
| Bilinç değişikliği | +60 |
| Oksijen satürasyonu <90% | +20 |
PESI Risk Sınıfları
| Sınıf | Skor | 30 günlük mortalite |
|---|---|---|
| Class I | ≤65 | %1 |
| Class II | 66–85 | %1–3 |
| Class III | 86–105 ** | %3–7 |
| Class IV | 106–125*** | %7–11 |
| Class V | >125 | %10–24 |
Klinik Yorum
| Risk grubu | Yönetim |
|---|---|
| Class I–II | Düşük risk → erken taburculuk düşünülebilir |
| Class III | Orta risk → hastane yatışı |
| Class IV–V | Yüksek risk → yoğun takip |
sPESI (Simplified PESI)
Daha pratik kullanılan versiyonudur.
Her biri 1 puan:
| Parametre |
|---|
| Yaş >80 |
| Kanser |
| Kronik kardiyopulmoner hastalık |
| Nabız ≥110 |
| Sistolik TA <100 |
| SpO₂ <90 |
Sonuç
| Skor | Risk |
|---|---|
| 0 | düşük risk |
| ≥1 | yüksek risk**** |
TUS püf noktası
Pulmoner embolide mortalite tahmini → PESI
Pratik klinikte daha çok kullanılan → sPESI