| İlaç Sınıfı | Örnek İlaçlar | Mekanizma | Kullanım Yolu | Özellik / Klinik Not |
|---|---|---|---|---|
| Prostasiklin (PGI₂) analogları | Epoprostenol, İloprost, Treprostinil, Beraprost | PGI₂ analoğu → vazodilatasyon + antiagregan | IV (epoprostenol), inhalasyon (iloprost), SC/oral (treprostinil, beraprost) | Yaşam süresini uzatır. Yan etki: flushing, hipotansiyon, baş ağrısı |
| Endotelin reseptör antagonistleri (ERA) | Bosentan, Ambrisentan, Macitentan | Endotelin-1 reseptör blokajı → vazodilatasyon | Oral | Hepatotoksisite (özellikle bosentan). Teratojenik |
| PDE-5 inhibitörleri | Sildenafil, Tadalafil | cGMP yıkımını inhibe eder → NO etkisini artırır, vazodilatasyon | Oral | Yan etki: Baş ağrısı, flushing, hipotansiyon. Sildenafil ayrıca erektil disfonksiyonda kullanılır |
| sGC stimülatörleri | Riociguat | Soluble guanilat siklaz aktivasyonu → cGMP ↑ → vazodilatasyon | Oral | Hem PAH hem kronik tromboembolik pulmoner hipertansiyon (CTEPH)’da endike |
| Kalsiyum kanal blokerleri (CCB) | Amlodipin, Nifedipin, Diltiazem | L-tipi Ca²⁺ kanallarını inhibe eder → vazodilatasyon | Oral | Yalnızca vazoreaktivite testi (+) olan az sayıdaki hastada etkili |
Klinik Püf Noktaları
- Epoprostenol: PAH tedavisinde sağkalımı artırdığı gösterilen ilk ilaç.
- Bosentan: Karaciğer fonksiyon testleri izlenmeli.
- Sildenafil: PAH + erektil disfonksiyon tedavisinde kullanılabilen tek ilaç.
- Riociguat: Hem PAH hem CTEPH için onaylı tek ajan.
- CCB’ler: Sadece akut vazoreaktivite testi pozitif hastalarda (küçük grup).
Özet:
- PAH tedavisi → PGI₂ analogları, ERA, PDE-5 inhibitörleri, sGC stimülatörleri, CCB’ler.
- Tedavi seçimi → hastalığın şiddeti, yanıt testi ve hasta toleransına göre yapılır.