Glutamat Dehidrogenaz (GDH) Reaksiyonu
Glutamat dehidrogenaz, glutamat ↔ α-ketoglutarat + NH₃ dönüşümünü katalizler.
- Reaksiyon: Glutamat+NAD(P)+ ↔ α-ketoglutarat+NH3+NAD(P)H+H+Glutamat + NAD(P)^+ \;\; \leftrightarrow \;\; α\text{-ketoglutarat} + NH₃ + NAD(P)H + H^+Glutamat+NAD(P)+↔α-ketoglutarat+NH3+NAD(P)H+H+
Amonyak Tayini (Laboratuvar Yöntemi)
- Prensip: Serbest NH₃, GDH aracılığıyla α-ketoglutarat + NADPH → glutamat + NADP⁺ reaksiyonuna girer.
- Bu sırada NADPH tüketilir (absorbsiyonu 340 nm’de azalır).
- Spektrofotometrik olarak NADPH’in azalması ölçülür → ortamdaki amonyak (NH₃/NH₄⁺) miktarı hesaplanır.
Yani amonyak tayini GDH ile indirekt olarak, NADPH’in 340 nm’deki absorbans değişimi üzerinden yapılır.
Klinik Önemi
- Serum amonyak tayini →
- Hepatik ensefalopati
- Üre döngüsü bozuklukları
- Karaciğer yetmezliği
- Hiperammonemi tanısı için kullanılır.
- GDH yöntemi günümüzde amonyak ölçümünde en sık kullanılan enzimatik yöntemlerden biridir.
Özet:
- Glutamat dehidrogenaz, amonyak tayininde kullanılır.
- NH₃ varlığında NADPH tüketilir → absorbans düşüşü ölçülerek amonyak konsantrasyonu hesaplanır.