Aşağıdakilerden hangisi gastrointestinal adenokarsinoma eşlik edebilen deri lezyonudur?
A) Akantozis nigrikans
B) Lökoplaki
C) Aktinik keratoz
D) Psöriazis
E) Bowen hastalığı
Cevap ve Açıklama:
Bu soru, dahili (iç organ) bir kansere, özellikle de gastrointestinal sistem adenokarsinomuna eşlik edebilen bir cilt lezyonunu sormaktadır. Bu tür lezyonlara paraneoplastik sendromlar denir.
- A) Akantozis nigrikans (Acanthosis Nigricans): Bu, cildin koyulaşması, kalınlaşması ve kadifemsi bir hal almasıyla karakterize bir cilt durumudur. Genellikle koltuk altı, kasık ve boyun gibi kıvrım yerlerinde görülür. Akantozis nigrikans’ın benign (iyi huylu) formları insülin direnci veya obezite ile ilişkili olabilirken, malign (kötü huylu) akantozis nigrikans formu, altta yatan iç organ maligniteleriyle, özellikle de gastrointestinal sistemin (mide, kolon, pankreas) adenokarsinomlarıyla güçlü bir şekilde ilişkilidir. Bu nedenle, bu şık sorunun cevabı için güçlü bir adaydır.
- B) Lökoplaki: Bu, mukozal zarlarda (örneğin ağız içinde) kazınamayan beyaz lekelerle karakterizedir. Genellikle premalign (kanser öncüsü) bir lezyon olup, başlıca skuamöz hücreli karsinom riski taşır ve gastrointestinal adenokarsinomlara eşlik eden bir paraneoplastik sendrom değildir.
- C) Aktinik keratoz: Güneşe maruz kalan cilt bölgelerinde (yüz, el sırtı vb.) görülen pürüzlü, pullu lezyonlardır. Derinin skuamöz hücreli karsinomuna dönüşebilen premalign lezyonlardır, ancak iç organ adenokarsinomlarıyla ilişkili değillerdir.
- D) Psöriazis (Sedef Hastalığı): Kırmızı, pullu, gümüşi renkli kabuklarla kaplı plaklarla karakterize kronik bir otoimmün cilt hastalığıdır. Genellikle iç organ kanserleriyle paraneoplastik bir sendrom olarak ilişkilendirilmez.
- E) Bowen hastalığı: Derinin skuamöz hücreli karsinom in situ (yerinde kanser) formudur. Yani kanser hücreleri derinin sadece en üst tabakasında (epidermis) sınırlıdır. Bazı iç organ maligniteleriyle (arsenik maruziyeti veya immünsüpresyon gibi nedenlerle) ilişkili olabileceği bildirilmiş olsa da, gastrointestinal adenokarsinomlarla akantozis nigrikans kadar doğrudan veya spesifik bir ilişkisi yoktur.
Sonuç:
Akantozis nigrikans, özellikle malign formu, altta yatan gastrointestinal adenokarsinomlarla sıkça görülen bilinen bir paraneoplastik sendromdur.
Bu nedenle, doğru cevap A) Akantozis nigrikans‘tır.