Nedenleri:
Aşırı Takviye Kullanımı: Selenyum takviyelerinin aşırı dozda alınması, selenoza yol açan en yaygın nedenlerden biridir. Bazı bireyler, sağlık faydaları amacıyla yüksek dozda selenyum içeren takviyeler kullanabilir.
Aşırı Selenyum İçeren Gıdaların Tüketimi: Özellikle Brezilya fındığı gibi selenyum açısından çok zengin gıdaların aşırı miktarda tüketilmesi.
Mesleki Maruziyet: Selenyumun kullanıldığı bazı endüstrilerde (örneğin, elektronik, cam, pigment üretimi) çalışanlar, soluma veya deri teması yoluyla aşırı maruz kalabilirler.
Yüksek Selenyum İçeren Topraklarda Yetişen Bitkiler: Nadiren de olsa, selenyum açısından doğal olarak zengin topraklarda yetişen bitkileri tüketen hayvanlar veya insanlar selenyozise yakalanabilir.
Belirtileri (Kronik Selenozis): Selenozis belirtileri genellikle maruziyetin düzeyine ve süresine bağlı olarak değişir. Kronik maruziyet daha yaygındır ve belirtiler zamanla gelişir:
Saç Kaybı (Alopesi): Saçlarda dökülme ve kırılganlık sık görülen bir belirtidir.
Tırnak Değişiklikleri: Tırnaklarda kırılma, şekil bozuklukları, renk değişimi veya tırnak yatağında iltihaplanma.
Cilt Lezyonları: Ciltte döküntüler, lezyonlar veya tahriş.
Sarımsak Kokulu Nefes: Vücutta biriken selenyum bileşikleri, nefese karakteristik sarımsak kokusu verebilir.
Nörolojik Belirtiler: Sinir sistemi üzerinde etkiler görülebilir; uyuşma, karıncalanma (periferik nöropati), yorgunluk, sinirlilik ve titreme.
Gastrointestinal Sorunlar: Bulantı, kusma, karın ağrısı ve ishal.
Diğer Belirtiler: Dişlerde renk değişikliği, tiroid fonksiyon bozuklukları (hem hipotiroidi hem de hipertiroidi riskinde artış), böbrek sorunları ve nadiren kalp problemleri.
Tanı: Tanı genellikle hastanın öyküsü (selenyum maruziyeti), klinik belirtiler ve laboratuvar testleri (kan, idrar veya saçtaki selenyum seviyeleri) ile konur.
Tedavi: Selenozis tedavisi, temel olarak selenyum maruziyetinin durdurulmasını içerir. Spesifik bir antidotu yoktur. Belirtiler genellikle selenyum alımı kesildikten sonra yavaş yavaş düzelir. Destekleyici tedavi, semptomların yönetilmesine yardımcı olur.
Selenyum eksikliği de ciddi sağlık sorunlarına yol açtığı için, selenyum takviyeleri veya selenyum içeren besinler tüketilirken dikkatli olunmalı ve önerilen günlük dozlara uyulmalıdır.