Zeis bezleri, göz kapağının kenarında bulunan unilobar yağ bezleridir . Zeis bezleri kirpiğe hizmet eder . Bu bezler, yağ lobülünün boşaltım kanallarından kıl folikülünün orta kısmına salınan yağlı bir madde üretir . Göz kapağının aynı bölgesinde, kirpiklerin tabanına yakın bir yerde ” Moll bezleri ” adı verilen apokrin bezler bulunur .
Kirpikler temiz tutulmazsa folikülit gibi durumlar ortaya çıkabilir ve yağ bezi enfekte olursa apse ve arpacıklara yol açabilir . Zeis bezlerine Alman göz doktoru Eduard Zeis’in (1807–68) adı verilmiştir.
——————-
Moll bezi , Moll bezi veya siliyer bez olarak da bilinir , göz kapağının kenarında bulunan modifiye edilmiş bir apokrin ter bezidir . Kirpiklerin tabanının yanında ve distal göz kapağı kenarındaki meibomian bezlerinin önünde bulunurlar. Bu bezler nispeten büyük ve tüp şeklindedir. Moll bezleri, Hollandalı göz doktoru Jacob Anton Moll’un (1832–1914) adını almıştır .
Moll bezleri bitişik kirpiklere boşalır. Moll ve Zeis bezleri kirpiklerin esnek kalmasını sağlayan sebum salgılar .
Moll bezleri enfeksiyona ve kanallarının sebum ve hücre artıklarıyla tıkanmasına yatkındır. Bezin kanalının tıkanması, arpacık olarak kendini gösterebilen şişmeye neden olur .
——–
Meibomian bezleri (aynı zamanda tarsal bezler , palpebral bezler ve tarsokonjunktival bezler olarak da adlandırılır ) tarsal plakanın içindeki göz kapağının kenarları boyunca bulunan yağ bezleridir . Gözün gözyaşı filminin buharlaşmasını önleyen yağlı bir madde olan meibum üretirler . Meibum , gözyaşlarının yanağa dökülmesini önler, onları yağlı kenar ile göz küresi arasında hapseder ve kapalı göz kapaklarını hava geçirmez hale getirir. Üst göz kapağında yaklaşık 25, alt göz kapağında ise 20 adet bu tür bez vardır.
Disfonksiyonel meibomian bezlerinin kuru gözlerin en sık nedeni olduğuna inanılmaktadır . Ayrıca posterior blefaritin de nedenidirler .
Heinrich Meibom tarafından yapılan ilk meibomian bezi çizimi . Yıl 1666.
Bezler MS 200 yılında Galen tarafından belirtilmiş ve Alman bir hekim olan Heinrich Meibom (1638–1700) tarafından 1666 yılında De Vasis Palpebrarum Novis Epistola adlı eserinde daha ayrıntılı olarak tanımlanmıştır . Bu eser, bezlerin temel özelliklerini gösteren bir çizim içeriyordu.
Üst göz kapağında alt göz kapağına göre daha fazla sayıda ve hacimde meibomian bezi bulunsa da, bunun gözyaşı filmi stabilitesine daha fazla katkıda bulunup bulunmadığı konusunda bir fikir birliği yoktur. Bezler kirpik folikülleriyle doğrudan temas halinde değildir. Göz kırpma işlemi, göz kapağı kenarına meibum salgılar.
Lipitler, meibumun (aynı zamanda “meibomian bezi salgıları” olarak da bilinir) başlıca bileşenleridir. “Meibum” terimi ilk olarak 1981’de Nicolaides ve diğerleri tarafından tanıtıldı.
Meibumun biyokimyasal bileşimi son derece karmaşıktır ve sebumunkinden çok farklıdır . Lipitler, insan ve hayvan meibumunun başlıca bileşenleri olarak evrensel olarak kabul edilir. 2009’da insan meibumunun bileşimi ve çeşitli pozitif olarak tanımlanmış meibomian lipitlerinin yapıları hakkında bir güncelleme] yayınlandı.
Şu anda, meibumun lipidomik analizine yönelik en hassas ve bilgilendirici yaklaşım , doğrudan infüzyonla veya sıvı kromatografisiyle birlikte kütle spektrometrisidir .
Lipitler, gözyaşı filminin lipit tabakasının ana bileşenidir, hızlı buharlaşmayı önler ve gözyaşı filminin stabilize edilmesine yardımcı olan yüzey gerilimini azalttığına inanılmaktadır.
İnsanlarda, meibomian bezi salgılarında 90’dan fazla farklı protein tanımlanmıştır.
Meibomian bezi disfonksiyonu
Disfonksiyonel meibomian bezleri sıklıkla kuru gözlere neden olur, bu da daha yaygın göz rahatsızlıklarından biridir. Ayrıca blefarite de katkıda bulunabilirler . Meibomian bezlerinin iltihabı (aynı zamanda meibomian bezi disfonksiyonu , meibomian bezi disfonksiyonu veya posterior blefarit olarak da bilinir ), bezlerin kalın, bulanık-sarı, daha opak ve viskoz benzeri, yağlı ve mumsu salgılarla tıkanmasına neden olur; bu, bezlerin normal berrak salgılarından bir değişikliktir. Kuru gözlere yol açmanın yanı sıra, tıkanıklıklar bakteriyel lipazlar tarafından bozulabilir ve bunun sonucunda gözleri tahriş eden ve bazen noktalı keratopatiye neden olan serbest yağ asitleri oluşabilir .
Meibomian bezi disfonksiyonu kadınlarda daha sık görülür ve kuru göz hastalığının ana nedeni olarak kabul edilir . Meibomian bezi disfonksiyonuna katkıda bulunan faktörler arasında kişinin yaşı ve/veya hormonları veya Demodex brevis akarının şiddetli istilası gibi şeyler yer alabilir .
Tedavi , salgıları inceltmek için sıcak kompresler ve ticari bir göz kapağı temizleyicisi veya bebek şampuanı ile göz kapağı ovma,] veya bir profesyonel tarafından bezin boşaltılması (“dışa vurma”) içerebilir . Lifitegrast ve siklosporin, iltihabı kontrol etmek ve yağ kalitesini iyileştirmek için yaygın olarak kullanılan topikal ilaçlardır. Bazı durumlarda, iltihabı azaltmak için topikal steroidler ve topikal (damla veya merhem)/oral antibiyotikler (göz kapağı kenarındaki bakterileri azaltmak için) de reçete edilir. Yoğun darbeli ışık (IPL) tedavilerinin de iltihabı azalttığı ve bez fonksiyonunu iyileştirdiği gösterilmiştir. Meibomian bezi sondajı, bezlerin derin tıkanıklığı yaşayan hastalarda da kullanılır.
Meibomian bezi disfonksiyonu bazı reçeteli ilaçlardan , özellikle isotretinoin’den kaynaklanabilir . Tıkalı bir meibomian bezi, göz kapağında bir şalazyon (veya “meibomian kisti”) oluşmasına neden olabilir .
