SOLUNUMUN SİNİRSEL KONTROLÜ
1-Dorsal solunum grubu nöronları (DSGN): Medulla dorsaline yerleşmiştir. NTS (nükleus traktus solitariyus) çekirdekleriyle yakın ilişki halindedir. Vagus ve glossofaringeus ile NTS’ye periferik kemoreseptörlerden, baroreseptörlerden ve çeşitli akciğer reseptörlerinden gelen sinyaller DSGN’ye aktarılır. Bir uyarı olmadan da inspirasyonun oluşmasını sağlar. Ritmik inspirasyonun oluşmasını sağlayan “Rampa sinyalleri” bu nöron grubu tarafından oluşturulur. Sinyaller frenik sinir aracılığı ile diyafragma kasını uyarır.
2-Ventral solunum grubu nöronları: Normal solunum esnasında aktif değildir. Esas olarak ekspirasyondan sorumludur. Ventilasyon arttığında, ekspirasyonda abdominal kaslar için güçlü sinyaller oluştururlar.
3-Pnömotaksik Merkez: Pons’un üst–arka bölgesine yerleşmiştir. Solunumun hızının ve derinliğinin belirlenmesinde rol oynar. Pnömotaksik merkez inspirasyonun süresini kısaltarak solunumun frekansını artırır.
Güçlü bir pnömotaksik sinyal, solunum frekansını dakikada 30–40’a yükseltebilirken, zayıf bir sinyal solunum sayısını oldukça fazla düşürebilir. Bu alan hasarlandığında solunumun frekansı yavaşlar ve soluk hacmi (tidal volüm) artar.
4-Apnöstik Merkez: Ponsun alt bölümüne yerleşmiştir. Fonksiyonu tam olarak bilinmemekle birlikte inspirasyonu tetiklediği düşünülüyor. Pnömotaksik merkez, tonik olarak çalışmakta olan apnöstik merkezi inhibe ederek solunum siklusunu belirler. Apnöstik merkezin uyarılması, DSGN’de eksitasyona, frenik sinir aksiyon potansiyellerinde artışa ve diyaframın kasılmasındauzamaya neden olmaktadır.