Vitaminler, insan vücudu boyunca devam eden süreçlerde yer alan enzimlerin üretimi ve kullanımı için gereklidir. Askorbik asit , hidroksilasyon ve amidasyon reaksiyonlarını hızlandırarak çeşitli biyosentetik yollar için gereklidir .
Halsizlik ve uyuşukluğun erken belirtileri, karnitin eksikliğinden kaynaklanan bozulmuş yağ asidi metabolizmasından ve/veya hem glikojen metabolizmasında hem de yağ asidi metabolizmasında cAMP’ye bağlı yol için gerekli olan katekolamin eksikliğinden kaynaklanabilir . Yağ asidi metabolizmasının veya glikojen metabolizmasının bozulması, ATP (enerji) üretiminin azalmasına yol açar . ATP, kas kasılması da dahil olmak üzere vücuttaki hücresel işlevler için gereklidir .
Kolajen sentezinde , askorbik asit prolil hidroksilaz ve lizil hidroksilaz için bir kofaktör olarak gereklidir . Bu iki enzim, kolajendeki prolin ve lizin amino asitlerinin hidroksilasyonundan sorumludur . Hidroksiprolin ve hidroksilizin, kolajendeki propeptidleri çapraz bağlayarak kolajeni stabilize etmek için önemlidir.
Kolajen, insan vücudunda sağlıklı kan damarları, kas, deri, kemik, kıkırdak ve diğer bağ dokuları için gerekli olan birincil yapısal proteindir. Kusurlu bağ dokusu kırılgan kılcal damarlara yol açarak anormal kanamaya, morarmaya ve iç kanamaya neden olur. Kolajen kemiğin önemli bir parçasıdır, bu nedenle kemik oluşumu da etkilenir. Dişler gevşer, kemikler daha kolay kırılır ve bir kez iyileşen kırıklar tekrarlayabilir. Kusurlu kollajen fibrillogenezisi yara iyileşmesini bozar. Tedavi edilmeyen iskorbüt kaçınılmaz olarak ölümcüldür.
14’üncü yılda denizci hastalığı olarak bilinen c vitamini eksikliğinden kaynaklanan bir hastalıktır. Özellikle büyük yelkenli gemilerin yapılarak denizcilerin okyanus ötesi kıtalara ulaşmasının ardından çokça görülmeye başlamıştır. gemide taze meyve ve sebzelerin saklanamaması nedeniyle sadece deniz ürünleri ve kuru bakliyatla beslenen denizcilerde çokça görüldüğünden denizci hastalığı olarak adlandırılan hastalık dayanılmaz eklem ağrıları ve dişlerin dökümlesi ile kendini göstermektedir.
Macellanın 1519-1522 yılları arasında hint adalarına yaptığı seyahat sırasında 237 denizciden sadece 18’i sağ olarak geri dönebilmiştir. Yerlilerle yapılan savaşlar dışında tayfanın büyük kısmı yetersiz beslenme kaynaklı açlık ve c vitamini eksikliği kaynaklı skorbüt hastalığı sonucu hayatını kaybetmiştir, geminin ambarında tonlarca karanfil taşınması ve karanfilin c vitamini içermesine rağmen tayfanın c vitamini eksikliğinden ölmesi oldukça ironiktir.
Skorbüt’de röntgende subperiostal kanamalar daha sonra kalsifikasyon şeklinde görülebilir.
Skorbüt’de röntgende ayrıca korteks incelmesi ve metafizlerinde düzensiz bir kalınlaşma olur. Epifizlerinde buzlu cam görünümü olur ve bunu çevreleyen hatta fraenkel hattı denirdi. Hattın altında erime alanları vardır ve laterale doğru beyaz görünen spur denen çıkıntılar olabilir.
Ayrıca c vitamini eksikliğinin bir başka bulgusu hiperkolesterolemi’dir. Çünkü c vitamini kolesterolden safra asitleri sentezinde görevli 7 alfa hidroksilaz’ın kofaktörüdür.
C vitamini kollajen hidroksilasyonunda önemli bir vitamindir. Aynı zamanda kapiller duvarların geçirgenliğini azaltır. Mutlak eksikliğinde bağ dokusunun yapısı bozulur. Kapiller duvarın geçirgenliği artar ve kanamalar görülür. Dişeti gevşemesi ve kanaması buna bağlıdır bu durum skorbüt olarak isimlendirilir.
Skorbüt —› Vit-C Eksikliği
1-Subkütan Kanama
2-Dişeti Kanaması
3-Yara İyileşmesinde Gecikme ( Prolin —X–› Hidroksi Prolin)
4-Hiperkolesterolemi (Kolesterol —X–› Safra Asiti)
Subklinik iskorbüt de dahil olmak üzere iskorbüt, insanların metabolik olarak C vitamini sentezleyememesi nedeniyle diyetle alınan C vitamini eksikliğinden kaynaklanır. Diyet yeterli C vitamini içeriyorsa, çalışan L-gulonolakton oksidaz (GULO) enziminin eksikliğinin bir önemi yoktur ve modern Batı toplumlarında, bebekler ve yaşlılar etkilense de yetişkinlerde iskorbüt nadiren görülür. Ticari olarak satılan hemen hemen tüm bebek mamaları, infantil iskorbüt hastalığını önleyen ilave C vitamini içerir. Anne yeterli miktarda alıyorsa, insan sütü yeterli C vitamini içerir. Ticari süt , sütün doğal C vitamini içeriğini yok eden bir ısıtma işlemi olan pastörize edilir.
İskorbüt, yetersiz beslenmenin eşlik ettiği hastalıklardan biridir (diğer bu tür mikro besin eksiklikleri beriberi ve pellagra’dır ) ve bu nedenle hala dünyanın dışarıdan gıda yardımına bağımlı bölgelerinde yaygındır. Nadir olmakla birlikte, sanayileşmiş ülkelerde yaşayan insanların kötü beslenme tercihleri nedeniyle belgelenmiş iskorbüt vakaları da vardır.
