Ventrikül ejeksiyonun sonunda ventriküllerde kalan kan miktarı en az düzeye iner.
KALP DÖNGÜSÜ
1–Atrium sistolü: EKG’de P dalgasını takip eder. S4 sesi oluşur (kanın ventrikül duvarına çarpma sesi).
2–Ventrikül İzovolumetrik Kontraksiyonu: QRS ile başlar. Ventrikül içindeki basınç, atriyumun basıncını aştığı anda AV kapaklar kapanır (S1 sesi). Kontraksiyon nedeniyle ventrikül basıncı izovolümetrik olarak artar. Aort kapağı bu anda kapalıdır. Kan kalbi terk edemez.
3–Hızlı ventriküler ejeksiyon: Kanın aort ve pulmoner arterden kalbi terk etmesidir. Atrium yine dolmaya başlar.
4–Ventrikül izovolumetrik gevşemesi: Aort ve pulmoner kapaklar ventrikül gevşediği için negatif basıcın etkisiyle kapanır (S2 sesi). AV kapaklar kapalıdır.
5–Hızlı Ventrikül Doluşu: AV kapaklar açılarak kan ventriküle dolar. S3 duyulabilir.
Wiggers Diyagramı
Ventriküler ejeksiyonun sonu (veya İzovolumetrik gevşemenin hemen başı); Bu noktada ventrikül içindeki kan miktarı Sistol Sonu Hacim (ESV – End Systolic Volume) adını alır ve yaklaşık 40-50 mL civarındadır.
KALP DÖNGÜSÜ VE HACİM/BASINÇ İLİŞKİSİ
1. En Az Hacim: Ventrikül Ejeksiyonu Sonu
- Hacim: Sistol sonu hacim (ESV). Ventrikül en küçük boyutundadır.
- Kapak Durumu: Semilunar (Aort/Pulmoner) kapaklar kapanmak üzeredir veya yeni kapanmıştır (S2 oluşur).
- Klinik: Ejeksiyon fraksiyonu (EF) buradan hesaplanır: EF = SV / EDV.
2. En Fazla Hacim: Atriyum Sistolü Sonu
- Aşama: Ventrikül İzovolumetrik Kontraksiyonu’nun hemen başı.
- Hacim: Diyastol sonu hacim (EDV). Yaklaşık 110-120 mL.
- Klinik: Frank-Starling mekanizmasının temelini bu hacim (ön yük – preload) oluşturur.
SPESİFİK DETAYLARI
Getty images
İzovolumetrik Evrelerin Ortak Özelliği
Hem İzovolumetrik Kontraksiyon (Evre 2) hem de İzovolumetrik Gevşeme (Evre 4) sırasında:
- Tüm kapaklar (AV ve Semilunar) kapalıdır.
- Ventrikül içi hacim sabit kalır.
- Bu evreler, diyagramda hacim ekseninde dikey çizgiler olarak görünür.
Kalp Sesleri ve Patolojiler
- S1 (Kapanan AV): Ventrikül sistolünün (kontraksiyon) başladığını gösterir.
- S2 (Kapanan Semilunar): Ventrikül diyastolünün (gevşeme) başladığını gösterir.
- S3 (Hızlı Doluş): Gençlerde normal olabilir ama yaşlılarda Sol Kalp Yetmezliği (dilatasyon) belirtisidir.
- S4 (Atriyum Sistolü): Ventrikül kompliyansının azaldığı durumlarda (Sol Ventrikül Hipertrofisi gibi) duyulur. “Atriyal galo” denir.
Dikrotik Çentik (Incisura): Aort kapağı kapandığında (S2 anı), aort basınç eğrisinde küçük bir yükselme olur. Bunun nedeni, kapağın kapanmasıyla aorttaki kanın kapaklara çarpıp geri tepmesidir. Bu olay tam olarak izovolumetrik gevşemenin başında gerçekleşir.