
Pericardium fibrosum (Fibroz perikard)
Perikardın en dış ve en kalın tabakasıdır. Kalbi mekanik olarak korur, aşırı dilatasyonu sınırlar. Elastik değildir hızlı sıvı artışlarında tamponad riski taşır.
TOPOGRAFİK İLİŞKİLER
Önünde: Corpus sterni
Yanlarında: 2–6. kıkırdak kaburgalar
Arkasında/önünde denge: T5–T8 torakal vertebraların önünde
Alt bağlantı: Diyaframın centrum tendineum’una sıkı yapışıktır
Üstte: Büyük damarların adventisyası ile ve Lamina pretrachealis ile devamlılık gösterir
Fibroz perikard diyaframa yapışır, yukarıda büyük damarların adventisyasıyla devam eder.

HACİM BİLGİSİ
Yaklaşık 500–800 cm³’lük bir hacmi sarar. (Bu, perikard boşluğu sıvısı değil; sarabildiği anatomik hacimdir)
SİNİR–DAMAR İLİŞKİLERİ
N. phrenicus (C3–5), A. ve v. pericardiacophrenica
Bu yapılar Fibroz perikardın dış yüzeyinde ve Pleura mediastinalis ile pericardium fibrosum arasında seyreder
Klinik sonuç: Perikard irritasyonu → omuz ağrısı (C3–5 dermatomları)
HANGİ DAMARLARI ÖRTER?
V. cava inferior HARİÇ, kalple ilişkili tüm büyük damarların köklerini örter (Aorta ascendens, truncus pulmonalis, V. cava superior vb.).

KLİNİK İPUÇLARI
Perikardiyosentez yapılırken: Phrenic sinir ve pericardiacophrenic damarlar korunmalı
Konstriktif perikardit: En çok fibroz perikardın kalınlaşıp sertleşmesi ile ilişkilidir
Tamponad: Fibroz perikard esnemez → akut sıvı artışı hızla hemodinamik çöküş yapar
ÖZET TABLO
| Başlık | Özellik |
| Tabaka | En dış, kalın |
| Alt bağlantı | Centrum tendineum |
| Üst devamlılık | Büyük damar adventisyası |
| Sinir | N. phrenicus |
| Damar | A/V pericardiacophrenica |
| İstisna damar | V. cava inferior |
| Klinik ağrı | Omuz (C3–5) |
Pericardium fibrosum; diyaframa yapışık, phrenic sinirle komşu, v. cava inferior hariç kalple ilişkili tüm damarları örten perikard tabakasıdır.
