1-Diyetle iyot alımı ↓. İyot, T3 ve T4 sentezi için zorunludur. Endemik bölgelerde (iyotlu tuz yokluğu, dağlık alanlar) kronik eksiklik gelişir.
2-T3 & T4 sentezi ↓; İyot yetersiz → tiroid hormon üretimi azalır. Serum T3/T4 düşer veya alt sınırda kalır
3-Negatif feedback kalkar → TSH ↑; Hipofiz, düşen T3/T4’ü algılar. TSH sentezi ve salınımı artar
Bu basamak GUATRIN ANA NEDENİDİR *****
4-TSH etkisiyle tiroid kompansasyonu; TSH artışı şu sonuçlara yol açar. NIS (Na⁺/I⁻ simporter) ekspresyonu ↑, Tiroglobulin sentezi ↑, Tiroid follikül hücrelerinde hiperplazi + hipertrofi. Tiroid bezi büyür = GUATR ****
Fonksiyonel durum
Başlangıçta; Ötiroid guatrdır ama Uzun sürede; Nodüler guatr, Otonom nodül, Sekonder hipertiroidi gelişebilir (özellikle yaşlıda)
| T3 & T4 sentezinde azalma | İyot eksikliğinin primer sonucu |
| TSH sentezinde artma | Negatif feedback kalkması |
| NIS pompası ↑ | Hücrenin iyotu maksimum tutma çabası |
| Tiroglobulin ↑ | Hormon üretimini artırma kompansasyonu |
Endemik guatr = İyot eksikliği
TSH yüksek, T3–T4 düşük/normal
NIS ve tiroglobulin artar
Başlangıçta ötiroiddir
İyot eksikliğinde T3–T4 azalır, TSH artar ve NIS–tiroglobulin artışıyla kompansatuar guatr gelişir.